fot: Maciej Dorosiński
81 proc. Polaków wskazało dokręcanie kranów, jako osobiste działanie na rzecz ochrony środowiska
fot: Maciej Dorosiński
Komisja Europejska zaproponowała zmianę przepisów, służącą poprawie jakości wody pitnej i dostępu do niej oraz lepszemu informowaniu obywateli - poinformowała portal nettg.pl Marta Androcka-Krawczyk z Przedstawicielstwa KE w Polsce.
Prawo dostępu do podstawowych usług dobrej jakości, w tym do wody, jest jedną z zasad Europejskiego filaru praw socjalnych jednogłośnie przyjętego przez szefów państw (rządów) podczas szczytu w Göteborgu. Wniosek ustawodawczy ma na celu zagwarantowanie tego prawa i tym samym stanowi odpowiedź na pierwszą, zakończoną sukcesem, europejską inicjatywę obywatelską „Right2Water”, w ramach której zebrano 1,6 mln podpisów na rzecz poprawy dostępu do bezpiecznej wody pitnej dla wszystkich Europejczyków - informuje Przedstawicielstwo KE.
Ponadto celem wniosku jest wzmocnienie pozycji konsumentów poprzez zapewnienie, aby dostawcy wody dostarczali konsumentom jaśniejszych informacji na temat zużycia wody, struktury kosztów oraz ceny za litr wody, co umożliwi porównanie z cenami wody butelkowanej. Nowe przepisy przyczynią się do realizacji celów środowiskowych dotyczących zmniejszenia wykorzystania plastiku i ograniczenia śladu węglowego UE, a także do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju.
Bezpieczeństwo obywateli priorytetem
- Europejska inicjatywa obywatelska pozwoliła obywatelom głośno i wyraźnie domagać się podjęcia działań, które zagwarantują im dostęp do bezpiecznej wody pitnej. Usłyszeliśmy ten głos, wzięliśmy go pod uwagę i przeprowadziliśmy dogłębną analizę obowiązujących przepisów. Dlatego proponujemy dziś modernizację prawa Unii w celu poprawy jakości wody pitnej i zwiększenia dostępu do niej w przypadkach, gdy ma on największe znaczenie. Wspólnie możemy i musimy chronić zdrowie i bezpieczeństwo naszych obywateli - powiedział wiceprzewodniczący KE Frans Timmermans.
Wiceprzewodniczący Jyrki Katainen (odpowiedzialny za wzrost, zatrudnienie, inwestycje i konkurencyjność) stwierdził:
- Wniosek ten ułatwia przejście na gospodarkę o obiegu zamkniętym, ponieważ pomaga państwom członkowskim w zasobooszczędnym gospodarowaniu wodą pitną.Proponowane przepisy sprzyjają ograniczeniu zużycia energii i zapobiegają niepotrzebnym stratom wody. Większa przejrzystość wpłynie również na poprawę pozycji konsumentów i da impuls do bardziej zrównoważonych wyborów, na przykład do korzystania z wody z kranu.
Większość mieszkańców UE ma bardzo dobry dostęp do wody pitnej wysokiej jakości. Jest to wynikiem przepisów unijnych od dawna chroniących Europejczyków, dzięki czemu mają oni dostęp do wysokiej jakości wody pitnej. Komisja chce dopilnować, aby jakość ta utrzymała się w długiej perspektywie. Przepisy, których aktualizację proponuje dziś KE, przewidują dodanie nowych i nowo powstających zanieczyszczeń do wykazu kryteriów określania bezpieczeństwa wody (np. bakterii Legionella i chloranów). Nowe przepisy uwzględniają najnowszą wiedzę naukową i zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia.
Lepszy dostęp do wody
Według nowych zasad państwa członkowskie będą zobowiązane do poprawy dostępu do wody pitnej dla wszystkich obywateli, zwłaszcza dla słabszych i zmarginalizowanych grup, które obecnie mają do niej utrudniony dostęp. W praktyce oznacza to dostarczenie infrastruktury pozwalającej na swobodny dostęp do wody pitnej w przestrzeni publicznej, prowadzenie kampanii informacyjnych poświęconych jakości wody oraz zachęcanie do zapewniania dostępu do wody pitnej w budynkach administracji i użyteczności publicznej.
Inna istotną zmianą w prawodawstwie będzie zapewnienie łatwego i przyjaznego dla użytkownika dostępu – w tym online – do informacji o jakości wody pitnej oraz o zaopatrzeniu w wodę na danym obszarze mieszkalnym, co pomoże zwiększyć zaufanie do wody z kranu. Szacuje się, że nowe przepisy pozwolą obniżyć potencjalne zagrożenia zdrowia związane z wodą pitną z 4 proc. do poniżej 1 proc.
Móc zaufać wodzie z kranu
Spadek spożycia wody butelkowanej pomoże ponadto gospodarstwom domowym w Europie zaoszczędzić 600 mln euro rocznie. Dzięki większemu zaufaniu do wody z kranu obywatele mogą również przyczynić się do ograniczenia ilości plastikowych odpadów związanych z wodą butelkowaną, w tym odpadów morskich. Plastikowe butelki są jednym z najczęściej znajdowanych na europejskich plażach jednorazowych przedmiotów z plastiku. Dzięki aktualizacji dyrektywy w sprawie wody pitnej Komisja czyni istotny krok legislacyjny w stronę realizacji ogłoszonej 16 stycznia 2018 r. unijnej strategii w dziedzinie tworzyw sztucznych.
Lepsze gospodarowanie wodą pitną przez państwa członkowskie pozwoli uniknąć niepotrzebnych strat wody i przyczyni się do zmniejszenia tzw. śladu węglowego (emisje dwutlenku węgla - przyp. red.). Dlatego też wniosek stanowi istotny wkład w realizację celów zrównoważonego rozwoju do roku 2030 (cel 6) oraz celów porozumienia klimatycznego z Paryża. Nowe, oparte na analizie ryzyka podejście do bezpieczeństwa pomoże przeprowadzać kontrole bezpieczeństwa w sposób bardziej ukierunkowany tam, gdzie ryzyko jest wyższe. Jednocześnie Komisja przyspieszy prace nad standaryzacją w celu zapewnienia, aby wyroby budowlane w sektorze wody na całym rynku wewnętrznym UE – takie jak rury i zbiorniki – nie zanieczyszczały wody pitnej.
Filary polityki o wodzie pitnej w UE
Większość mieszkańców UE korzysta już z bardzo dobrego dostępu do wody pitnej wysokiej jakości, zwłaszcza w porównaniu z innymi regionami na świecie, co po części zawdzięczamy stosowaniu od 30 lat unijnych przepisów dotyczących jakości wody pitnej. Dzięki tej polityce, chroniącej zdrowie obywateli, można bezpiecznie pić wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi. Filary tej polityki to:
- zapewnienie kontroli jakości wody pitnej na podstawie norm opartych na najnowszych dowodach naukowych;
- zapewnienie wydajnego i skutecznego monitorowania, oceny i egzekwowania jakości wody pitnej;
- dostarczanie konsumentom adekwatnych i właściwych informacji w odpowiednim czasie.
