Jaka reprezentatywność związków?

W Komisji Trójstronnej ds. Społeczno-Gospodarczych trwają prace nad stanowiskiem partnerów społecznych dotyczącym reprezentatywności związków zawodowych. Zagadnienie to znajdzie się m.in. w porządku obrad Komisji, zaplanowanym na 16 czerwca. Wypracowane rozwiązania mogą stać się podstawą do nowelizacji ustawy o związkach zawodowych.

Obecnie obowiązująca ustawa powstała w 1991 roku. Jej głównym mankamentem jest przyznanie prawa do tworzenia związku zawodowego zaledwie 10 osobom, niezależnie od liczby pracowników zatrudnionych w zakładzie pracy. Zapis ten doprowadził nie tylko do nadmiernego mnożenia organizacji związkowych, ale w konsekwencji także do problemów w uzgadnianiu istotnych z punktu widzenia pracownika zasad.

W projekcie nowelizacji ustawy przygotowanym przez NSZZ „Solidarność”, kluczowy nacisk położony jest na pojęcie reprezentatywności. Jedynie związek zawodowy o statusie „reprezentatywnej zakładowej organizacji związkowej” miałby prawo do wszczynania i prowadzenia sporów zbiorowych, negocjowania i zawierania układów zbiorowych pracy oraz uzgadniania regulaminów pracy. Kolejną z proponowanych zmian jest zapis, że pracownik może należeć wyłącznie do jednego związku zawodowego u danego pracodawcy. Projekt rozszerza także prawo do zrzeszania się w organizacjach związkowych na osoby utrzymujące się z pracy wykonywanej na innej podstawie niż stosunek pracy.