fot: Bartłomiej Szopa/ARC
fot: Bartłomiej Szopa/ARC
W najbliższy piątek (5 lutego) eksperci ZUS ponownie będą dyżurować w godz. od 10.00 do 13.00 pod numerem telefonu: 502 006 453. Kosultacje dotyczyć będą prawa do emerytury w świetle nowej ustawy "górniczej" oraz tzw. przeliczników.
Podczas ostatniej konsultacji telefonicznej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Czytelnicy Trybuny Górniczej i portalu górniczego nettg.pl ponownie pytali o sposób przeliczania emerytury. Na pytania odpowiadały tym razem ekspertki Oddziału ZUS w Chorzowie: Katarzyna Kuc, Anita Opielka i Barbara Mercik.
Chciałbym samodzielnie policzyć sobie staż pracy górniczej, posiadam sporo dniówek 1,8. W jaki sposób mam sobie przeliczyć te dniówki, żeby sprawdzić, czy mam już wystarczający staż pracy, aby przejść na emeryturę w wieku 50 lat? - brzmiało jedno z pytań.
- Górnicza emerytura ze względu na wiek 50 lat przysługuje pracownikowi, który udowodni 25 lat pracy górniczej łącznie z okresami pracy równorzędnej, a w tym co najmniej 15 lat pracy górniczej. Okres 15 lat dotyczy pracy liczonej pojedynczo, natomiast łączny okres 25 lat może uwzględniać w wyliczeniu okresy, które przy ustalaniu prawa do emerytury podlegają zaliczeniu w wymiarze półtorakrotnym.
W wymiarze półtorakrotnym zalicza się: okresy pracy w przodkach bezpośrednio przy urabianiu i ładowaniu urobku oraz przy innych pracach przodkowych, przy montażu, likwidacji i transporcie obudów, maszyn urabiających, ładujących i transportujących w przodkach, przy głębieniu szybów i robotach szybowych i w drużynach ratowniczych. Z okresów pracy górniczej i równorzędnej odlicza się wszystkie okresy niezdolności do pracy w związku z chorobą przypadające po dniu 14 listopada 1991 r., za które pracownik otrzymał wynagrodzenie, zasiłek chorobowy lub świadczenia rehabilitacyjne. Przykład: okres pracy - górnik pod ziemią: 1 września 1997 r. do 31 października 2014 r. daje w sumie 17 lat, 2 miesiące. W powyższym okresie górnik przepracował: 2120 dniówek przodkowych (półtorakrotnych). Obliczamy 2120 : 22= 96 miesięcy: 12 = 8 lat i 8 dni (8 x 12 x 22 = 2112; 2120 - 2112 = 8). Do odliczenia pozostają okresy niezdolności do pracy w związku z chorobą np. w liczbie.: 1 miesiąc i 15 dni. Wyliczenie stażu pracy do uprawnień: z okresu pracy górniczej wynoszącego 17 lat i 2 miesiące należy odliczyć okres niezdolności do pracy - 1 miesiąc i 15 dni, zatem pozostaje okres pracy górniczej: 17 lat, zero miesięcy i 15 dni. Okres pracy wyrażony w dniówkach zaliczanych w wymiarze półtorakrotnym: 8 lat i 8 dni. Po zsumowaniu otrzymujemy łączny okres pracy górniczej 25 lat, zero miesięcy i 23 dni.
Czy w dalszym ciągu obowiązuje przepis, który pozwala na obniżenie wieku emerytalnego o pół roku za każdy rok przepracowany pod ziemią? Jeśli tak, to jakie warunki trzeba spełnić, aby z takiej emerytury skorzystać? - brzmiało kolejne pytanie.
- W przypadku, gdy dana osoba nie spełnia warunków do emerytury górniczej, a posiada co najmniej 5 lat pracy górniczej, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pod ziemią, możliwe jest obniżenie powszechnego wieku emerytalnego (65 lat) o 6 miesięcy za każdy rok takiej pracy (nie więcej jednak niż o 15 lat). Taką możliwość mają jednak tylko te osoby, które na dzień 31 grudnia 1998 r. posiadają 25 lat okresów zatrudnienia, w tym przynajmniej 5 lat pracy górniczej. Wydłużenie powszechnego wieku emerytalnego nie ma w tym przypadku zastosowania - w dalszym ciągu obliczamy skrócony wiek emerytalny, odejmując 6 miesięcy za każdy rok pracy górniczej od wieku 65 lat. Zmiana wprowadzona w 2013 r. do art. 184 powala na ustalenie prawa do emerytury wcześniejszej bez konieczności rozwiązania stosunku pracy. Zatem, aby ustalić uprawnienia do emerytury i jej wysokość, może pan złożyć wniosek w miesiącu, w którym kończy pan wiek 57 lat i może pan kontynuować zatrudnienie. ZUS przeanalizuje dokumentację, i jeśli spełni Pan wszystkie wymagane przepisami warunki, wyda decyzję przyznającą emeryturę. Jednak jej wypłata zostanie zawieszona do czasu rozwiązania stosunku pracy.
Odpowiedzi na te i inne pytania, które padły podczas ostatnich konsultacji, można znaleźć na stronach portalu górniczego nettg.pl.
