Integracja rynków energetycznych przyniesie korzyści

fot: Krystian Krawczyk

W opinii prof. Bożyka, w Polsce niezbędna jest budowa, praktycznie od nowa, sieci przesyłowych

fot: Krystian Krawczyk

Na łączeniu rynków energii zyskaliby polscy konsumenci i przemysł. Jednak dla wytwórców energii integracja oznacza większą konkurencję, a transformująca się polska energetyka może mieć problem z podołaniem tej konkurencji - wynika z analizy specjalistycznego think thanku Forum Energii.

Z danych, na jakie powołują się autorzy analizy wynika, że obecnie 75 proc. europejskich rynków energii jest w pełni połączonych w ramach mechanizmu łączenia rynków (market coupling). Tworzenie jednolitego europejskiego rynku energii rozpoczęło się w 1990 r., choć najważniejszy był rok 2005, kiedy to postanowiono o wprowadzeniu wspólnej polityki energetycznej.

Polska jest w grupie krajów z najmniejszą liczbą połączeń międzysystemowych w Europie. Choć całkowita moc istniejących połączeń przekracza 12 proc., wykorzystujemy jedynie ok. 5 proc. Wynika to przede wszystkim z problemów technicznych z przesyłem energii i braku skoordynowanej strategii łączenia rynków.

Analitycy Forum podkreślają, że Polska jest jednym z bardziej izolowanych rynków energii, choć w 2020 r. powinniśmy osiągnąć 10 proc. Ich zdaniem to wynik m. in. różnic cen energii w hurcie w Polsce oraz w krajach sąsiednich.

"Zarówno w Szwecji na tzw. rynku Nordpool, jak i w Niemczech i Czechach - energia elektryczna jest tańsza. Powodem jest znaczący udział energii ze źródeł odnawialnych, która ma inny model finansowania, ale też niska cena węgla, uprawnień CO2 i większej konkurencji" - uważają.

Polska jest w połączona ze Szwecją kablem stałoprądowym o mocy 600 MW, ma też szereg połączeń o różnym stopniu wykorzystania. Z Niemcami mamy dwa połączenia o mocy w sumie 1,5 GW, działają też połączenia z Czechami i Słowacją, Ukrainą oraz niedawno otwarte połączenie z Litwą.

Jak zauważyła szefowa Forum, Joanna Maćkowiak - Pandera na rynku europejskim jest duża nadwyżka mocy. Jej zdaniem - łączenie rynków energii elektrycznej będzie ograniczać koszty systemu energetycznego, obniżać ceny energii i wspierać bezpieczeństwo dostaw.

- Wobec piętrzących się problemów związanych z transformacją sektora energetycznego istnieje obawa, czy polscy wytwórcy poradzą sobie z zagraniczną konkurencją. W pełni zintegrowany z europejskim, polski rynek energii może zmniejszyć się maksymalnie o ok. 15 proc. Z naszych analiz wynika, że na łączeniu rynków energii zyskuje przemysł i ogólnie konsumenci w Polsce. Jednak dla wytwórców oznacza to większą konkurencję. Jednym z największych wyzwań dla decydentów jest ważenie i godzenie interesów wytwórców i konsumentów energii w Polsce. Zwłaszcza, że ceny energii wpływają na całą gospodarkę i rozwój w kolejnych latach oraz mają przełożenie na konkurencyjność - mówi Pandera.

Jeden z autorów analizy dr Maciej Bukowski zauważa, że długoterminowy wpływ obecnych planów integracji jest zróżnicowany geograficznie.

- Inwestowanie w połączenia międzysystemowe na granicy polsko-niemieckiej prowadzi do spadku ceny energii w Polsce niezależnie od kształtu naszego miksu energetycznego. Służy to konsumentom, zmuszając producentów do większego wysiłku modernizacyjnego. Jednak potencjał tych połączeń jest na razie ograniczony ze względu na niekontrolowane przepływy z Niemiec. Sytuacja ta zmieni się dzięki inwestycjom w tzw. przesuwniki fazowe oraz zmianom organizacyjnym (podział niemiecko-austriackiego obszaru energetycznego). Konsumenci mogą się cieszyć, ale producenci muszą brać to pod uwagę w planach inwestycyjnych - podkreśla.

Jego zdaniem większa integracja z państwami bałtyckimi najprawdopodobniej zmniejszy dochody polskiego operatora sieci z udostępniania transgranicznych zdolności przesyłowych. Z drugiej strony taka integracja ta jest jednak korzystna z punktu widzenia bezpieczeństwa energetycznego i dywersyfikacji dostaw.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Prezes KSSE: W tym roku dominuje wsparcie produkcji motoryzacyjnej i zbrojeniowej

W 2026 r. Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna udzieliła decyzji o wsparciu inwestycji o nakładach 7,5 mld zł - podał w piątek prezes KSSE Rafał Żelazny. Ze względu na sektory dominuje tam wsparcie produkcji motoryzacyjnej i zbrojeniowej, data centers, magazynów energii i sektora lotniczego.

Huta Pokój Konstrukcje na przełomie roku chce zamówić budowę nowego zakładu

Spółka Huta Pokój Konstrukcje z grupy Węglokoksu na przełomie 2026 r. i 2027 r. zamierza ogłosić przetarg na projekt i budowę nowego zakładu w Rudzie Śląskiej - poinformował PAP w czwartek wiceprezes spółki ds. operacyjnych Jakub Podsiadło. Będzie to część wspólnej inwestycji z działającą już w tym miejscu spółką Huta Pokój Profile. 

Grupa Azoty po trzech kwartałach tego roku miała ok. 1,14 mld zł straty netto

Grupa Azoty po III kw. br. miała ok. 1,14 mld zł straty netto, podczas gdy w analogicznym okresie ub. roku było to ok. 1,03 mld zł - podała spółka w czwartkowym komunikacie giełdowym. Podkreśliła, że jednym z głównych czynników wpływających na rentowność Grupy pozostawały wysokie ceny gazu ziemnego.

Gospodarka ma się dobrze

Pawlonka: Polska utrzyma wzrost gospodarczy

Prognozy Komisji Europejskiej i agencji ratingowych wskazują, że Polska utrzyma wzrost gospodarczy - powiedział w rozmowie z PAP główny ekonomista Związku Banków Polskich dr Tomasz Pawlonka, który uczestniczył w Kongresie Open Eyes Economy Summit w Krakowie.