fot: Tomasz Rzeczycki
W XX w. w Sudetach funkcjonowało sporo kopalnianych domów wczasowych
fot: Tomasz Rzeczycki
Nieczynny od kilku lat Ośrodek Wczasowy Górnik w Dusznikach-Zdroju został wystawiony na sprzedaż przez Spółkę Restrukturyzacji Kopalń. To ostatni na terenie Sudetów dom wczasowy, będący w posiadaniu SRK.
- Ośrodek został przejęty przez spółkę w roku 2017 w wyniku podziału przedsiębiorstwa spółki poprzednika prawnego, to jest Kompanii Węglowej SA w Katowicach. Budynki nie były użytkowane. Zostały one wybudowane w roku 1961 zapewne na potrzeby ośrodka wypoczynkowego jednej z funkcjonujących wówczas na Śląsku kopalń - informuje Wojciech Jaros ze Spółki Restrukturyzacji Kopalń.
W XX w. kopalnie węgla kamiennego oraz przedsiębiorstwa działające na potrzeby górnictwa dysponowały sporą bazą noclegową w Sudetach. Były to budynki o zróżnicowanym standardzie, niekiedy położone wysoko w górach, jak np. zespół kilku domów wczasowych pod szczytem Wielkiej Sowy w Górach Sowich, użytkowany przez KWK Szombierki. W dyspozycji przedsiębiorstw górniczych pozostawały przez pewien czas nawet schroniska górskie, jak np. schronisko Andrzejówka w Górach Kamiennych czy schronisko Orzeł w Górach Sowich.
Początkowo kopalnie korzystały z poniemieckich schronisk i domów wypoczynkowych. Później zaczęły wznosić nowe budowle. Taką genezę ma też położony u podnóża Gór Orlickich OW Górnik. Zbudowano go w dolinie rzeki Podgórnej, na południe od dusznickiego uzdrowiska.
Po zmianie ustroju zakładowe ośrodki wypoczynkowe zostały uznane za nieprodukcyjny balast i kopalnie zaczęły się ich wyzbywać. Zasób ośrodków wypoczynkowych i rekreacyjnych podlegał więc restrukturyzacji w ostatniej dekadzie XX w. i w pierwszej dekadzie XXI w.
- Większość takich obiektów została zgrupowana w spółkach zależnych typu Nadwiślańska Agencja Turystyczna sp. z o.o. w Tychach czy Gliwicka Agencja Turystyczna sp. z o.o. w Gliwicach. Pozostałe obiekty, nie posiadające w ocenie zarządzających tymi spółkami potencjału inwestycyjnego, sprzedano w trybie przetargów - stwierdza Wojciech Jaros z SRK.
O górniczej przeszłości nienależących już do kopalń domów wczasowych świadczą pozostawione jeszcze historyczne nazwy. Waldemar Brygier z portalu naszesudety.pl zwraca uwagę, że dusznicki Górnik nie jest pod tym względem jedynakiem. Prócz niego funkcjonuje np. hotel Gwarek w Kudowie-Zdroju.
Na stanie SRK były też ośrodki wczasowe poza terenem Sudetów. W roku 2020 został sprzedany podobny Ośrodek w Pławniowicach koło Gliwic. Na sprzedaż wystawiony też został ośrodek we wsi Kamińsko w gminie Przystajń.
