fot: Andrzej Bęben/ARC
Najczęstszą przyczyną wypadków było nieprawidłowe zachowanie się pracownika...
fot: Andrzej Bęben/ARC
Niebezpieczna praca. Zawód podwyższonego ryzyka. Co prawda z danych Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że najwięcej wypadków śmiertelnych, to efekt... amatorskiego uprawiania sportu, (na drugim miejscu w tej ponurej statystyce są zdarzenia w ruchu drogowym) a wypadki podczas pracy stanowią zaledwie 2 proc. tzw zajść ze skutkiem śmiertelnym, to te ostanie szczególnie zapadają w pamięci.
Tragedia do jakiej doszło 11 sierpnia w Przedsiębiorstwie Górniczym Silesia w Czechowicach-Dziedzicach pokazuje, że zawód górnika należy w Polsce do profesji o szczególnie podwyższonym ryzyku. Z pewnością niebezpieczniej być górnikiem w Rosji niż w Polsce, że o Chinach już nie wspomnimy.
Przed dwoma laty Międzynarodowa Organizacja Pracy raportowała, że rocznie w wypadkach w trakcie wykonywania pracy ginie ponad 2 miliony osób, a ponad 1,2 miliona zostaje rannych. MOP do najniebezpieczniejszych profesji zalicza: budowlańców, górników, rolników, pracowników przemysłu ciężkiego, farmerów (rolników), rybaków i pracujących na wysokościach.
Za oceanem
Z kolei według danych przedstawionych przez serwis CNN, Fortune & Money (cnnmoney.com) ranking najniebezpieczniejszych zawodów wykonywanych w USA prezentuje się jak poniżej:
• rybacy (wypadków śmiertelnych w pracy: średnio 200 w grupie 100 000 pracujących) - 1. miejsce,
• drwale (61,8 w grupie 100 000 pracujących) - 2. miejsce,
• piloci samolotów (57,1 w grupie 100 000 pracujących) - 3. miejsce,
• rolnicy (38,8 w grupie 100 000 pracujących) - 4. miejsce,
• dekarze (34,7 w grupie 100 000 pracujących) - 5. miejsce
• robotnicy na wysokościach (średnio 30,3 w grupie 100 000 pracujących) - 6. miejsce,
• sprzątanie śmieci (średnio 25,2 w grupie 100 000 pracujących) - 7. miejsce,
• mechanik przemysłowy (18,52 w grupie 100 000 pracujących) - 8. miejsce,
• kierowcy (18,3 w grupie 100 000 pracujących) - 9. miejsce,
• budowlańcy(18,3 w grupie 100 000 pracujących) - 10. miejsce.
Dla porównania przed rokiem również amerykański serwis www.bizjournals.com przedstawił listę najniebezpieczniejszych zawodów, z tym, że stworzono ją na podstawie ankiety przeprowadzonej wśród 4400 respondentów. Ich to, m.in., zapytano, jaki zawód należy uznać za najbardziej niebezpieczny. I w tym zestawieniu klasyfikacja przedstawia się następująco:
• saper - 1. miejsce,
• wysokościowy czyściciel okien - 2. miejsce,
• żołnierz - 3. miejsce,
• górnik - 4. miejsce,
• policjant - 5. miejsce,
• poławiacz krabów - 6. miejsce,
• właściciel domu pogrzebowego - 7. miejsce,
• strażak - 8. miejsce,
• nauczyciel w liceum - 9. miejsce,
• pracownik cmentarza - 10. miejsce.
Piątek w Polsce
Z danych Państwowej Inspekcji Pracy wynika, że najczęściej do wypadków przy pracy dochodzi w piątek. Jest to (najczęściej) ostatni dzień tygodnia pracy. Czujność pracowników, po czterech dniach pracy, jest osłabiona, a wizja dwóch dni wolnych od pracy często ją jeszcze bardziej osłabia.
Najpoważniejsze wypadki przy pracy zdarzają się w budownictwie, rolnictwie, górnictwie. Co piąty wypadek ciężki i co trzeci śmiertelny ma miejsce właśnie w tych branżach. Warto zauważyć przy tym, że w wartościach bezwzględnych liczba wypadków ciężkich i śmiertelnych jest najwyższa w branży budowlanej i stanowi aż 20 proc. całkowitej liczby najpoważniejszych wypadków przy pracy.
Główny Urząd Statystyczny co roku publikuje dane dotyczące wypadków przy pracy. Wszelkie informacje dotyczące wypadków są uzyskiwane ze statystycznych kart wypadku przy pracy. Ze statystki GUS wynika, że w 2011 r. poszkodowanych w trakcie pracy zostało 97 223 osób, z czego
• 404 uległy wypadkom śmiertelnym,
• 683 - ciężkim,
• 96 136 - uległo wypadkom lekkim.
Osoby poszkodowane w wypadkach uzyskały ogółem
• 3 544 104 dni niezdolności do pracy,
zatem na jednego poszkodowanego przypadało
• ok. 36,6 dni niezdolności do pracy.
Najwięcej wypadków w 2011 r. odnotowano w przetwórstwie przemysłowym, gdzie doszło do 33 431 wypadków, z czego:
• 33 091 to wypadki lekkie,
• 255 ciężkie i
• 85 śmiertelne.
Ze względu na wybrane grupy zawodów najwięcej wypadków przy pracy zanotowano wśród:
• kowali, ślusarzy i zawodów pokrewnych - 5705 wypadków,
• sprzedawców i demonstratorów - 5205 wypadków,
• robotników budowlanych robót stanu surowego - 3286 wypadków,
• blacharzy, spawaczy, monterów konstrukcji metalowych - 3307 wypadków,
• pomocy domowych i sprzątaczek - 3116 wypadków.
Biorąc pod uwagę staż pracy poszkodowanych, liczba wypadków przedstawia się następująco:
• 1 rok i mniej - 29 555 wypadków,
• 2-3 lat pracy - 18 271 wypadków,
• 4-5 lat pracy - 12 536 wypadków,
• 6-10 lat pracy - 12 871 wypadków,
• 11-15 lat pracy - 8240 wypadków,
• 16 lat i więcej - 15 750 wypadków.
Pod względem wieku zatrudnionych, najwięcej wypadków przy pracy odnotowano wśród osób w wieku:
• 30 - 39 lat - 25 920 wypadków,
• 20 - 29 lat - 23 745 wypadków,
• 40 - 49 lat - 22 374 wypadki.
Najczęstszą przyczyną wypadków było nieprawidłowe zachowanie się pracownika (102 393 przypadki).
I na koniec pytanie dlaczego tak często sporządza się omawiane zestawienia i statystki? Odpowiedź jest prosta: ten kto wykonuje niebezpieczną profesję, płaci większą składkę ubezpieczeniową na życie od tego, który uprawia bezpieczniejszy zawód. Tak przynajmniej jest w większości państw zachodnich.
