Górniczy epos zwycięzcą Nagrody Mediów Publicznych - Cogito

+2 Zobacz galerię

Opowieść pt. \"Czarny Ogród\" dziennikarki i pisarki Małgorzaty Szejnert uhonorowano pierwszą literacką Nagrodą Mediów Publicznych - Cogito.

Książka „Czarny ogród” to historia jednej ze spółek weglowych, historia Niemiec, Śląska i Polski w opisywanym dwustuletnim okresie i historia powstawania dwóch katowickich dzielnic: Giszowca i Nikiszowca. - To arcydzieło w zbiorze śląskiej tematyki. Nagromadzenie wiedzy, obfitość faktów - a zwłaszcza talent autorki - zapierają dech - tak o książce wieloletniej dziennikarki „Gazety Wyborczej” mówią krytycy.

„Czarny ogród” został już laureatem \"Górnośląskiego Tacyta\", jest także nominowany do Nagrody Literackiej Nike 2008.

Pierwsza literacka Nagroda Mediów Publicznych - Cogito została wręczona w poniedziałek wieczorem podczas uroczystej gali w Teatrze Narodowym, transmitowanej przez Program Pierwszy Polskiego Radia i Telewizję Polską. Laureatka otrzymała statuetkę i 200 tysięcy złotych. Pomysłodawcy i fundatorzy nagrody to Polskie Radio i Telewizja Polska. Celem nagrody jest popularyzowanie polskiej twórczości i uczestnictwa w kulturze.

- Dzięki prestiżowej nagrodzie i najwyższym walorom literackim arcydzieła Małgorzaty Szejnert tematyka górnicza, problemy rozwoju przemysłu i kwestie społeczne związane z górnictwem węgla kamiennego po latach znajdą się na nowo w centrum zainteresowania ogólnopolskiej opinii publicznej - oceniali na gorąco komentatorzy w kuluarach Teatru Narodowego po werdykcie jury.

Od ukazania się książki w grudniu zeszłego roku krytycy podkreślają, że autorka opisała śląską historię z zachowaniem wewnętrzenej perspektywy, z erudycją i takim znawstwem, że rodowity Ślązak lepiej by tego nie uczynił. - Przecież świetną książkę o historii Polski napisał Anglik - powiedziała wczoraj Szejnert. - Nie porównuję się do Normana Davisa, ale tak to już jest, że człowiek z zewnątrz potrafi niekiedy zajrzeć głębiej, ma odwagę zadawania pytań, które odkrywają prawdziwą i niepowtarzalną naturę zjawisk.

\"Czarny ogród\", jak węgiel?

Małgorzata Szejnert tak mówiła o swojej książce: 
  
- Oczywiście. Kolor czarny symbolizuje węgiel, trud pracy. Ogród to nie tylko zieleń, to też wielość rzeczy, okazów, sytuacji, ludzkich losów. Opisałam historie kilku wybranych rodów z Giszowca, ich życie codzienne, zmagania z pracą, z decyzjami politycznymi ówczesnych władz.

Giszowiec to pogmatwane losy ludzi na pograniczu dwóch kultur. W ich życiu czarna praca przeplatała się z miłością do sztuki. Mam oczywiście na myśli słynnych malarzy z Grupy Janowskiej. Giszowiec okazał się niesamowicie bogatym miejscem. A ja próbowałam zebrać te wszystkie drobne historie i jak mrówka budowałam z patyczków mrowisko, jakim jest moja książka.

Przeczytaj też specjalną relację nettg.pl ze spotkania z Małgorzatą Szejnert w Giszowcu:
\"Zebrane paciorki tworzą śląski witraż\"

Cogito to druga z ustanowionych niedawno Nagród Mediów Publicznych. Pierwsza - w dziedzinie współczesnej muzyki poważnej - Opus została wręczona w czerwcu. Jej laureatem został Paweł Mykietyn. Nagrody Mediów Publicznych zostały ustanowione we współpracy ze Stowarzyszeniem Pisarzy Polskich, Polskim PEN Clubem i Związkiem Kompozytorów Polskich. Członkowie tych stowarzyszeń zasiadają w jury nagrody.

W galerii: Spotkanie autorskie Małgorzaty Szejnert po wydaniu \"Czarnego Ogrodu\" - Katowice Giszowiec, Karczma pod Lipami, 10. grudnia 2007 roku (fot. Barbara Warpechowska)

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

W głębi ziemi i serc – wspomnienie św. Kingi. Górnicy solni uczcili swoją patronkę

24 lipca, w dniu liturgicznego wspomnienia św. Kingi – patronki górników solnych – w niezwykłej scenerii Kaplicy św. Kingi, położonej 101 metrów pod ziemią, odprawiona została uroczysta Msza Święta. Jak co roku podziemna świątynia zgromadziła tych, którzy od pokoleń powierzają swojej Patronce trud codziennej pracy, bezpieczeństwo kopalni oraz pomyślność całej wielickiej społeczności.

Carbotech w Łaźni Moszczenica. Elektroniczne brzmienia w industrialnej przestrzeni

Jastrzębie-Zdrój zyska nowe wydarzenie na kulturalnej mapie miasta. W sobotę, 1 sierpnia 2026 r., w Łaźni Moszczenica odbędzie się pierwsza edycja Carbotech — imprezy łączącej surową, pokopalnianą przestrzeń z muzyką elektroniczną.

Scorpions i wielki rekord. PreZero Arena Gliwice świętuje 3 miliony odwiedzających

PreZero Arena Gliwice powitała swojego trzymilionowego gościa – poinformowali zarządzający halą. Stało się to w czwartek, 23 lipca 2026 r., podczas koncertu hard rockowej grupy Scorpions.

Bił rekordy w drążeniu przodków, napisał list do braci górniczej. Władza bezlitośnie go wykorzystała

- Zwykłem określać go mianem „pierwszego socjalistycznego świętego”. W rzeczywistości Wincenty Pstrowski był postacią tragiczną, produktem tzw. epoki przodowników pracy – wskazuje dr Adam Frużyński, historyk górnictwa.