fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
W kopalni Staszic-Wujek doszło do silnego wstrząsu
fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
O objęcie instrumentami osłonowymi odchodzących z pracy górników, m.in. pracowników Jastrzębskiej Spółki Węglowej, zaapelowały do Ministra Energii władze samorządowe woj. śląskiego. W ostatnich tygodniach wnioskowały też o to m.in. związki JSW.
Chodzi o procedowany przez resort energii projekt nowelizacji ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego. Nowela ma określić m.in. kształt osłon pracowników likwidowanych kopalń i umożliwić kontynuowanie procesu stopniowego wygaszania działalności kopalń węgla kamiennego energetycznego.
Głównymi założeniami projektu nowelizacji ustawy jest umożliwienie finansowania świadczeń dla pracowników likwidowanych zakładów górniczych z dotacji budżetowych oraz to, że likwidacja kopalń będzie prowadzona przez przedsiębiorców górniczych, którzy będą na ten cel dostawać państwowe dotacje, a nie jak dotąd - przez spółkę restrukturyzacyjną.
Prace nad nowelizacją rozpoczęło z początkiem br. Ministerstwo Przemysłu. 11 września br. kontynuujące to zadanie ME poinformowało o przyjęciu projektu przez Stały Komitet Rady Ministrów. Dwa dni wcześniej na stronach Rządowego Centrum Legislacji pojawiła się ostatnia wersja projektu.
W reakcji na głosy z wcześniejszych konsultacji m.in. ostatni projekt uwzględnia zwiększoną wartość jednorazowych odpraw ze 120 tys. zł do 170 tys. zł, zmniejszenie do 3 lat stażu pracy uprawniającego do uzyskania tego świadczenia czy rozszerzenie możliwości stosowania urlopów górniczych w obrębie zakładów - w pierwotnej wersji obejmowała ona tylko zakłady likwidowane, w obecnej są to wszystkie zakłady spółek objętych Nowym Systemem Wsparcia - czyli Polska Grupa Górnicza, Południowy Koncern Węglowy, Węglokoks Kraj.
Pracownicy wszystkich spółek węglowych powinni mieć pracy do korzystania z osłon
O dalsze poszerzenie tego katalogu zawnioskował w piśmie do ministra energii Miłosza Motyki wicemarszałek woj. śląskiego Leszek Pietraszek. Mogłoby to nastąpić poprzez wykreślenie z projektu art. 5, co dałoby możliwość rozszerzenia katalogu potencjalnych uprawnionych do świadczeń osłonowych. Pietraszek zaznaczył, że byłoby to pożądane z punktu widzenia realizacji celów społecznych ustawy. “Świadczenia osłonowe mają służyć łagodzeniu skutków transformacji energetycznej i zapewnieniu bezpieczeństwa socjalnego mieszkańców zatrudnionych w sektorze górniczym, którego transformacja przebiega z większą dynamiką, niż przewidywana wcześniej“ - przypomniał.
Jak ocenił, pracownicy innych spółek, np. JSW, powinni mieć możliwość skorzystania z programów osłonowych na równych zasadach. “Dodatkowo, ważne jest aby pracownicy poszczególnych spółek mogli być bez przeszkód zatrudniani w innych spółkach górniczych, jeśli możliwe i zasadne będzie kontynuowanie przez nich pracy w sektorze“ - uznał.
Pietraszek zaakcentował, że rozszerzenie możliwego wsparcia osłonami poza spółki objęte Nowym Systemem Wsparcia, co pierwotnie wynikało z umowy społecznej dla sektora z 2021 r., wymagałoby przygotowania nowego lub aktualizacji obecnego wniosku notyfikacyjnego dot. umowy społecznej do Komisji Europejskiej. Wicemarszałek zasugerował pilne działanie w tej sprawie.
Wśród innych wniosków dot. treści projektu nowelizacji ustawy górniczej Pietraszek wskazał umożliwienie spółkom objętym Nowym Systemem Wsparcia zawiązywania lub przystępowania do spółek kapitałowych oraz dywersyfikacji i prowadzenia działań rozwojowych - ze względu na ich wysoki potencjał kadrowy, sprzętowy i organizacyjny.
“Zagospodarowanie terenów pogórniczych i poprzemysłowych również przez spółki górnicze i spółki z nimi powiązane pozwoliłoby zdywersyfikować działalność tych przedsiębiorstw poza sektor wydobywczy i płynnie przejść pracownikom do nowych stanowisk w tej samej firmie“ - argumentował wicemarszałek woj. śląskiego.
