PARTNERZY:
PATRONATY:

REKLAMA 300x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x100 | ROTAC./NIEROTAC. STREFA [NEWS - LEFT]
REKLAMA 300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT]
REKLAMA 300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT]
REKLAMA 300x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT1]
REKLAMA 300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT1]
REKLAMA 300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT1]
REKLAMA 300x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA370x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT2]
REKLAMA 300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT2]
REKLAMA 300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA300x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - LEFT2]
REKLAMA 900x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA900x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - TOP]
13 lutego 2023 06:00 Portal gospodarka i ludzie autor: TRz 8,222 odsłon

Nagły zanik złoża na większych głębokościach

Po zamknięciu kopalni Podgórze, kopalnia w Radoniowie była ostatnią w Polsce prowadzącą wydobycie uranu
fot: Tomasz Rzeczycki

Sześćdziesiąt lat temu, w 1963 r. zakończyła wydobycie ostatnia czynna w Polsce kopalnia uranu w Radoniowie. Pod koniec działalności eksploatowała ona rudę o zawartości koło 0,1 proc. tego promieniotwórczego pierwiastka.

Uran w Polsce kojarzony bywa z dwoma miejscami wydobycia - z Kowarami i pobliską Miedzianką. Mniej osób ma świadomość, że spośród ponad 322 tys. t uranu wydobytego w polskich Sudetach w latach 1948-1963, ponad 63 proc. - konkretnie 203,4 tys. t pochodziło z Radoniowa. W przeliczeniu na metaliczny uran Radoniów dał 344 t tego pierwiastka, a wszystkie pozostałe kopalnie w Sudetach - 359,6 t. Tak więc prawie połowa polskiego wydobycia uranu pochodziła z kopalni w Radoniowie.

Radoniów to niewielka wieś na Pogórzu Izerskim. Położona jest w gminie Lubomierz, przy szosie i linii kolejowej łączącej Zgorzelec z Jelenią Górą. Dysponentem tamtejszej kopalni były Zakłady Przemysłowe R-1 w Kowarach, którym zresztą podlegały pozostałe kopalnie uranu. Zawartość metalu w złożach była zróżnicowana. Tam, gdzie było go stosunkowo dużo, złoża były niewielkie i szybko następowało ich sczerpanie. Przykładowo w obszarze górniczym Dziećmorowice średnia zawartość uranu w złożu była największa i wynosiła aż 0,75 proc. Jednak tamtejsza kopalnia, w której wcześniej wydobywano nikiel i ołów, dała tylko 6,2 t metalicznego uranu i szybko została zamknięta.

Podobnie było ze złożami w Kletnie, Miedziance czy Mniszkowie, które po kilku latach uznano za wyeksploatowane. W 1954 r. na skalę przemysłową wydobywano uran już tylko ze złóż Radoniów i Podgórze w Kowarach. Gdy w 1959 r. kowarską kopalnię uranu zamknięto, Radoniów został jedynakiem w skali kraju. Otwarta była kwestia, na jak długo.

Komisja Surowcowo-Technologiczna Państwowej Rady do spraw Pokojowego Wykorzystania Energii Jądrowej na posiedzeniu 6 maja 1961 r. postanowiła o rozwoju kopalni w Radoniowie, zakładając, że będzie ona czynna kolejne pięć lat. Spodziewano się, że możliwe będzie wydobycie około 40 t uranu rocznie z rudy o zawartości 0,2 proc. Wkrótce jednak przyszło niemiłe rozczarowanie, gdy poniżej poziomu -515 m stwierdzono nagły zanik złoża.

Dyrekcja kopalni postawiona była przed wyborem całkowitej likwidacji bądź też jeszcze dalszego wydobycia rudy o zawartości 0,1 proc. uranu, lecz nienadającej się na eksport. Ruda taka miałaby stanowić zapas dla zakładu doświadczalnego produkującego koncentrat uranowy.

Nieracjonalne byłyby też nakłady na modernizację kopalni w Radoniowie, która nie spełniała już szeregu norm odnoszących się do stanu i rodzaju urządzeń górniczych. Z tego względu kopalnia korzystała z odstępstw, na które zgodę wyraził Okręgowy Urząd Górniczy. Na skutek tych okoliczności 14 czerwca 1962 r. kopalnia w Radoniowie postawiona została w stan likwidacji. W 1963 r., czyli w ostatnim roku fedrowania, wydobyto 58 474 t rudy. Jak wynikało z bilansu, w złożu pozostawiono 31 551 t rudy, zliczonych do strat eksploatacyjnych.

Jak podaje Robert Klementowski, autor monografii sudeckiego uranu, do koca 1963 r. prowadzono demontaż wyposażenia kopalni. Likwidacja urządzeń powierzchniowych i uporządkowanie terenu trwały do połowy kolejnego roku.

Jeżeli chcesz codziennie otrzymywać informacje o aktualnych publikacjach ukazujących się na portalu netTG.pl Gospodarka i Ludzie, zapisz się do newslettera.

REKLAMA 900x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA900x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - BOTTOM]
Więcej z kategorii
REKLAMA 900x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA900x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - BOTTOM1]
REKLAMA 900x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA900x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - BOTTOM1]
Komentarze (0) pokaż wszystkie
  • BTIAQ
    user

REKLAMA 400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT]
REKLAMA 400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT]
REKLAMA 400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT]
REKLAMA 400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT1]
REKLAMA 400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT1]
REKLAMA 400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT1]
CZĘSTO CZYTANE
Narada z dyrektorami kopalń. Co ustalono?
19 lutego 2024
21,748 odsłon
NAJPOPULARNIEJSZE - POKAŻ
NAJPOPULARNIEJSZE - POKAŻ
REKLAMA 400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x100 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT2]
REKLAMA 400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x150 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT2]
REKLAMA 400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA400x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - RIGHT2]
REKLAMA 1600x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA
REKLAMA1600x200 | ROTACYJNA/NIEROTACYJNA STREFA [NEWS - UNDER]