Górnictwo: cechownie większości kopalń mają status zabytków. Nie ma jednak przeszkód, aby ich wnętrza były na wskroś nowoczesne

Pięknieją cechownie kopalń węgla kamiennego. Ambicją kierownictwa niemal każdego zakładu górniczego jest ich remont. Nic w tym dziwnego. Cechownia zawsze uważana była za serce kopalni, miejsce, w którym górnicza brać spotyka się przed i po szychcie.

Cechownia to nic innego jak hala, w której odbywa się cechowanie towarów i narzędzi, a także miejsce załatwiania spraw służbowych. To właśnie w cechowniach odbywają się uroczystości barbórkowe i masówki organizowane przez związki zawodowe. W większości są to obiekty zabytkowe. A to oznacza, że na ich remont trzeba uzyskać zgodę konserwatora zabytków. Tak było w przypadku knurowskiego zakładu górniczego.

- Uzyskaliśmy ją i choć budynek na zewnątrz wygląda jak za dawnych czasów, to w środku jest nowocześnie urządzony. Nie mogło oczywiście zabraknąć miejsca dla pięknie odnowionej mozaiki św. Barbary, ale jest również kiosk internetowy - zwraca uwagę Leszek Palarz, kierownik Działu Bezpieczeństwa i Higieny - główny inżynier BHP w kopalni Knurów-Szczygłowice.

Kiosk internetowy to nic innego jak terminal, na którym udostępniana jest platforma internetowa Jastrzębskiej Spółki Węglowej o nazwie „Strefa sztygara i nie tylko”. Każdy pracownik przed albo po szychcie ma dostęp do informacji. Może sprawdzić liczbę dni przysługującego mu urlopu lub zapoznać się z tzw. paskiem wypłaty. Jeden z dwóch działających na cechowni terminali umieszczono w stylowej budce telefonicznej, jaką starsi pracownicy kopalni z pewnością pamiętają jeszcze z ulic polskich miast.

Świeżo po remoncie jest również cechownia ruchu Halemba kopalni Ruda. Zadbano o szczelne okna, odmalowano ściany, odnowiono ołtarz patronki górników.

- Wyremontowano także pomieszczenia biurowe, które latami stały bezużytecznie. Swoje miejsce znajdą tam biura najważniejszych oddziałów. Skupimy wszystkie w jednym miejscu. Do tej pory bowiem rozrzucone były po różnych miejscach kopalni – podkreśla Krzysztof Gluziński, inżynier ds. obudowy, kierowania stropem i klejenia..

Niemal świeżo oddaną do użytku po remoncie cechownię mają w ruchu Marcel kopalni ROW. Wyrównano podłogę, odmalowano ściany, odrestaurowano ołtarz patronki górników, zainstalowano nowe nagłośnienie i oświetlenie, wyremontowano biura sztygarów i zamocowano nowe poręcze. Odsłonięto również część historycznych zdobień sklepienia dachowego – wylicza Arkadiusz Zimnol, nadsztygar ds. budowlanych.

To samo w kopalni Mysłowice-Wesoła. Tam roboty mieli najwięcej, bo też sama cechownia jest wręcz monumentalna. Przed laty odbywały się w jej wnętrzach zawody sportowe, w tym walki bokserskie.

O cechownie warto dbać. Są one bowiem najbardziej trwałymi pamiątkami już po zakończeniu działalności górniczej. Ostatnio Czeladź otrzymała prawie 19 mln zł na rewitalizację cechowni byłej kopalni Saturn. W budynku planowane jest utworzenie Postindustrialnego Centrum Dziedzictwa Górnictwa Węglowego, filii Miejskiej Biblioteki Publicznej oraz sali konferencyjnej. Wspaniale udało się też zagospodarować wnętrza cechowni po byłej kopalni Rozbark w Bytomiu. W obiekcie powstały trzy sale ćwiczeń z profesjonalną wykładziną taneczną, sala widowiskowa wraz ze sceną i zapleczem administracyjno-socjalnym. Obiekt wyposażony został w profesjonalny sprzęt nagłaśniający i oświetleniowy dla potrzeb obsługi spektakli.

Słynna katowicka Galeria Szyb Wilson również mieści się w dawnej cechowni. Ciekawym przykładem przystosowania niegdysiejszych budowli kopalnianych do nowych celów są gmachy maszynowni i cechowni dawnej kopalni Gliwice, które stały się częścią ambitnego projektu „Nowe Gliwice”.