Warszawa: TK ocenia zmiany w systemie emerytalnym

Trybunał Konstytucyjny rozpoczął we wtorek (3 listopada) ocenę zgodności z Konstytucją wprowadzonych dwa lata temu zmian w systemie emerytalnym, ograniczających rolę Otwartych Funduszy Emerytalnych.

TK rozpoznaje w pełnym 15-osobowym składzie dwa wnioski w tej sprawie - prezydenta i Rzecznika Praw Obywatelskich. Rozprawa ma potrwać dwa dni. We wtorek strony przedstawią wnioski i TK prawdopodobnie zdąży wysłuchać reprezentanta Sejmu i prokuratora generalnego oraz przedstawicieli rządu. W środę sędziowie najprawdopodobniej skupią się na zadawaniu pytań stronom. Nie wiadomo, kiedy wydany będzie wyrok.

Uchwaloną w grudniu 2013 r. ustawę o zmianach w OFE ówczesny prezydent Bronisław Komorowski podpisał 27 grudnia 2013 r., ale zakwestionował m.in. zakaz inwestowania Funduszy w obligacje, nakaz inwestowania w akcje i zakaz reklamy OFE. Jego zdaniem wskazane przez niego regulacje mogą być niezgodne z zasadą zaufania do prawa.

Prezydent zauważył, że zastosowane w nowelizacji rozwiązania wydają się zbyt dotkliwe i nadmiernie ingerujące w prawa ubezpieczonych. Według niego trudno doszukać się racjonalnego uzasadnienia w stworzeniu systemu, który niejako z góry zakłada, że zgromadzone przez ubezpieczonego w II filarze składki narażone będą na ryzyko inwestycyjne. Z kolei zakaz reklamy OFE może naruszać zasadę tzw. wymogu konieczności wprowadzanego ograniczenia oraz zasadę wolności działalności gospodarczej.

Natomiast RPO zarzuca przepisom naruszenie zasad zaufania obywateli do państwa oraz niedziałania prawa wstecz. W skardze wskazano m.in., że przeniesienie do ZUS i umorzenie 51,5 proc. aktywów OFE narusza zasadę zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa (zasadę lojalności). RPO zwrócił też uwagę, że członkom OFE nie przyznano prawa do wypowiedzenia się na temat przesunięcia środków zgromadzonych na rachunkach w OFE na subkonta w ZUS. Według rzecznika kwestionowane rozwiązanie ingeruje w prawa majątkowe członków OFE, określając w nowych przepisach prawnych z mocą wsteczną takie skutki prawne, które nie występowały pod rządami prawa starego.

Sprawozdawcami wniosków będą sędziowie TK Teresa Liszcz i Marek Zubik.

Prowadzona przez prezesa TK prof. Andrzeja Rzeplińskiego sprawa dotycząca zmian w OFE to ostatnia, którą Trybunał będzie mógł rozpatrzyć w obecnym składzie. W piątek 6 listopada wygasają bowiem kadencje trojga sędziów TK: Marii Gintowt-Jankowicz, Wojciecha Hermelińskiego i Marka Kotlinowskiego. Czy do tego dnia można spodziewać się orzeczenia - zdecyduje TK.