Górnictwo: W Mysłowicach-Wesołej zwalczają zagrożenie pożarami egzo- i endogenicznymi, dbają o środowisko

Arkadiusz Kosma i Sebastian Kania na najniższym poziomie mysłowickiej podsadzkowni

Kolejna ważna inwestycja w Polskiej Grupie Górniczej – w kopalni Mysłowice-Wesoła uruchomiono najnowocześniejszą w polskim górnictwie węglowym podsadzkownię. Inwestycja służy do prowadzenia profilaktyki zagrożeń: pożarowego oraz metanowego. Ma wpływ na ochronę środowiska.

Obiekt prezentuje się okazale. Został wykonany na bazie istniejącej już podsadzkowni, wybudowanej w 1976 r. Przed pięciu laty pojawił się pomysł, aby wrócić do starej inwestycji. W 2020 r., po zakończeniu etapu projektowego, rozpoczęły się roboty budowlane. Trwały dwa lata. Dziś podsadzkownia pracuje pełną parą. Do jej podziemi zjeżdża się windą towarowo-osobową lub schodzi schodami. Na pierwszym poziomie, znajdującym się na głębokości 24,46 m, zabudowano trzy wysoko wydajne pompy o wydajności 250 m sześc. każda. Na poziomie drugim, na głębokości 27,46 m, zainstalowane zostały dysze do transportowania piasku ze zbiornika o pojemności 4000 m sześc. Z tego poziomu można zejść przedziałem drabinowym głębiej, do lunety znajdującej się na głębokości 38,4. Jest jeszcze poziom trzeci, na głębokości 29,97 m, gdzie pracują przesiewacze oraz wozy do odstawy nadziarna. Ponadto w instalacji rurociągów znajdują się zasuwy zdalnie sterowane za pomocą siłowników elektrycznych, gęstościomierze oraz przepływomierze służące do monitorowania parametrów mieszaniny podsadzkowej.

– Dawniej do monitorowania gęstości mieszaniny służyło po prostu oko pracownika zatrudnionego przy przedmiotowych robotach. Teraz proces sterowania pompami, zasuwami, jak też parametrami podsadzania jest nadzorowany przez dysponenta w pomieszczeniu dyspozytorni podsadzkowni. Po sprawdzeniu rurociągu i jego zasuw proces rozpoczyna się odkręceniem wody kontrolnej. Następnie podawana jest mieszanina wody z piaskiem, która grawitacyjnie podawana jest do wypełnianych wyrobisk, pustek poeksploatacyjnych czy opinek wykonywanych tam w zakładzie górniczym – opisuje Sebastian Kania, inżynier wentylacji w kopalni Mysłowice-Wesoła.

W sumie do obsługi procesu podsadzania potrzebnych jest minimum trzech pracowników. Wydajność całej instalacji to ok. 600 m sześciennych mieszaniny podsadzkowej na godzinę – dodaje. W trwającym ok. godziny procesie wykonywania jednego tylko korka podsadzkowego zużywa się ok. 500 m sześc. mieszanki wodno-piaskowej, czyli ok. 900 t piasku.

– Inwestycja służy zwalczaniu zagrożenia pożarowego i metanowego w eksploatowanych bądź wyeksploatowanych, a zarazem zbędnych już wyrobiskach, czyli ich izolacji. Wiadomo, że pożary egzo- i endogeniczne w kopalniach zwykle przynoszą straty w postaci ograniczenia wydobycia lub wstrzymania postępu robót przygotowawczych. Dlatego, aby zmniejszyć prawdopodobieństwo powstania takiego zjawiska, należy podjąć wyprzedzająco wszelkie możliwe działania profilaktyczne. Podsadzanie powoduje również mniejsze osiadanie powierzchni terenu, pod którymi prowadzona jest lub była eksploatacja węgla – wyjaśnia Arkadiusz Kosma, starszy inspektor w kopalni Mysłowice-Wesoła.

Dokładnie rok temu, w bliskim sąsiedztwie podsadzkowni, ruszyła równie istotna, zwłaszcza z punktu widzenia ochrony środowiska, inwestycja górnicza służąca doszczelnianiu zrobów w ścianach eksploatacyjnych oraz izolacji lub likwidacji wyrobisk. Służy do produkcji mieszaniny popiołowo-wodnej. Składa się z trzech silosów przeznaczonych na odpady lub uboczne produkty spalania o pojemności 150 m sześc. każdy. W kolejnym, czwartym zbiorniku o pojemności 33 m sześc. gromadzony jest cement do wzbogacania mieszaniny popiołowo-wodnej, przyspieszający proces rekonsolidacji, czyli utwardzania mieszaniny. Instalacja wyposażona jest w nowoczesny układ sterowania procesem nadzoru produkcji mieszaniny popiołowo-wodnej. Jej wydajność kształtuje się na poziomie ok. 120-200 t na godzinę, zależnie od podawanego pyłu. Popioły zwożone są z okolicznych elektrowni i ciepłowni.

– Do sporządzania mieszaniny popiołowo-wodnej, jak i podsadzkowej służy słona woda pochodząca z odwodnienia kopalni, tworząc tzw. obieg zamknięty. Mieszanina popiołowo-wodna, jak i podsadzkowa dostarczana jest siecią nowoczesnych rurociągów skonstruowanych z tworzyw sztucznych do punktów oddalonych nawet o 8 km od podsadzkowni czy emulgatorni. Dociera bezpośrednio w miejsca wypełniania pustek w podziemnych wyrobiskach mysłowickiej kopalni – tłumaczy Sebastian Kania.

Wypełnianie, doszczelnianie, likwidacja wyrobisk górniczych, czy też zrobów i pustek poeksploatacyjnych w procesie podsadzania mieszaniną popiołowo-wodną lub piaskową ogranicza również deformację terenu i szkody górnicze.