Górnictwo: W ciągu ostatnich pięciu lat PGE GiEK o prawie 25 proc. ograniczyło zużycie wody

Kopalnia Turów wydobywa rocznie ok. 8 mln t węgla brunatnego. Powierzchnia odkrywki ma ok. 2,5 tys. ha

Elektrownie konwencjonalne PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna, które produkują ok. 30 proc. krajowej energii elektrycznej, zlokalizowane są w pobliżu zbiorników wodnych, z których woda wykorzystywana jest do chłodzenia bloków. Elektrownia Opole korzysta z wody z rzeki Mała Panew, a Turów pozyskuje ją ze specjalnie do tego celu stworzonego zbiornika Niedów na rzece Witka. Spółka z okazji przypadającego na 22 marca Dnia Wody przypomina jak duże ma ona znaczenie oraz jak należy odpowiedzialnie nią gospodarować.

- Woda jest niezbędna w procesie wytwarzania energii elektrycznej. W naszej działalności kierujemy się zasadą odpowiedzianego gospodarowania wodą, która przekłada się między innymi na maksymalne ograniczenie jej poboru w procesach technologicznych. Tylko w ciągu ostatnich 5 lat Spółka ograniczyła zużycie wód powierzchniowych o około 25 proc.– mówi prezes PGE GiEK Andrzej Legeżyński.

Przykładem racjonalnego sposobu wykorzystania wody są należące do spółki PGE GiEK elektrownie systemowe, w tym m.in. Elektrownia Bełchatów, które pracują w tzw. obiegu zamkniętym. Wielokrotne wykorzystanie wody pobranej ze środowiska poprzez jej uzdatnienie w celu utrzymania wymaganych parametrów fizykochemicznych i biologicznych, jest stosowane w spółce od lat. Woda, która podgrzewana jest w kotle, jest następnie chłodzona w chłodniach kominowych,  po czym ponownie wraca do kotła. Taki zamknięty układ chłodzenia sprzyja maksymalnemu ograniczeniu poboru wody na potrzeby procesów technologicznych, a jej straty uzupełniane są jedynie w niewielkim stopniu.

Ścieki powstałe w wyniku działalności produkcyjnej elektrowni poddawane są procesowi oczyszczania, w tym także oczyszczaniu wielostopniowemu, a następnie odprowadzane są do wód powierzchniowych. Prowadzona jest ciągła optymalizacja tego obszaru. Elementem ochrony czystości wód jest także nowoczesny system oczyszczalni ścieków.

Pozytywne skutki działań mające na celu ograniczenie zużycia wód i ich ochronę widoczne są w malejącej z roku na rok ilości zużywanej wody i ilości odprowadzanych ścieków.

W oddziałach PGE GiEK na bieżąco prowadzony jest monitoring w zakresie ilości i jakości pobieranych wód oraz odprowadzanych ścieków. Pobierana przez elektrownie PGE GiEK woda z rzek, zarówno tych większych, takich jak Odra czy Warta, jak i z mniejszych, jak Witka czy Mała Panew, jest oczyszczana w przyzakładowych oczyszczalniach. Na potrzeby elektrowni działają także stacje uzdatniania wody oraz stacje demineralizacji. Funkcjonujące przy oddziałach spółki PGE GiEK oczyszczalnie ścieków muszą sprostać wielu wymaganiom stawianym przez dyrektywy unijne czy prawo krajowe, dlatego na bieżąco realizowane są inwestycje z wykorzystaniem najlepszych dostępnych technologii. 

Kopalnie chronią wodę 
Tam, gdzie jest to konieczne, spółka PGE GiEK gromadzi wodę na własne potrzeby. Dobrym przykładem jest Elektrownia Turów, dla której zbudowany został zbiornik na rzece Witka. Znajdująca się tam zapora o długości prawie 263 m stała się atrakcyjnym miejscem rekreacyjnym. Z kolei częścią infrastruktury hydrotechnicznej Elektrowni Rybnik jest zbiornik wodny - Zalew Rybnicki. Dzięki spiętrzeniu wód rzeki Rudy zalew jest dziś popularnym miejscem wypoczynku w regionie.

- Zalew Rybnicki jest najcieplejszym akwenem w Polsce – to tutaj rozpoczyna się co roku letni sezon żeglarski. Na jego wodach odbywają się liczne regaty, zawody surfingowe oraz wędkarskie, natomiast wokół zbiornika zlokalizowane są wielokilometrowe i bardzo popularne ścieżki rowerowe – wymienia  Andrzej Legeżyński.

Kolejnym przykładem odpowiedzialnej gospodarki wodnej w PGE GiEK jest ochrona wód w kopalniach. Woda, która pochodzi z odwodnienia wyrobisk górniczych jest odprowadzana do pobliskich rzek i cieków powierzchniowych, zasilając je w wodę o wysokiej jakości.

Kopalnie na bieżąco prowadzą zabiegi odkwaszania i odsiarczania wód, mające na celu stabilizację ich jakości, w szczególności odczynu i zawartości chlorków oraz siarczanów na poziomie wymaganym przepisami ochrony środowiska. Wody z wyrobisk odprowadzane są rurociągami poprzez pompownie na powierzchnię terenu i następnie kierowane do sztucznych zbiorników wodnych – tzw. osadników terenowych., których podstawowym zadaniem  jest końcowe oczyszczenie wód pochodzących z odwodnienia powierzchniowego.

Spółka zapobiega również niedoborom wody w okolicznych miejscowościach. - Zdając sobie sprawę z ewentualnego wpływu działalności górniczej na sąsiadujące z odkrywkami tereny, kopalnie z dużą odpowiedzialnością prowadzą swoją działalność eksploatacyjną. Oddziały między innymi budują wodociągi i drążą specjalne ujęcia wody dla lokalnych mieszkańców - podkreśla prezes zarządu PGE GiEK.

W Kopalni Turów powstał dodatkowo prewencyjny ekran przeciwfiltracyjny, który zabezpiecza ewentualny przepływ wody z ujęcia w czeskiej wsi Uhelna w kierunku kopalni.

Przyroda z tego korzysta
Troska o czystość wód PGE GiEK przekłada się na idealne warunki do życia wielu gatunków zwierząt. Bardzo korzystnym dla środowiska przyrodniczego czynnikiem są osadniki filtra roślinnego, należące do Kopalni Bełchatów. Filtr, poza funkcją oczyszczania wody, stał się również miejscem lęgowym dla ptactwa wodno-błotnego. Osadniki bełchatowskiej odkrywki stały się domem dla kilku gatunków ptaków, w tym również rzadkich, jak np. bąk, uwzględniony w czerwonej księdze gatunków ginących w Polsce. Powierzchnia filtrów roślinnych, jest także miejscem godów licznych bezkręgowców i  płazów  m.in. ropuchy szarej oraz żab moczarowych i wodnych. W okresie zimowym zbiorniki rzadko zamarzają i wówczas są miejscem przebywania ptaków wodnych, które odnajdują tu korzystne warunki dla przetrwania tego okresu.

Równie ważną rolę w okresie zimowym odgrywa Zbiornik Rybnicki, który staje się jednym z najważniejszych miejsc zimowania ptaków wodno-błotnych na Śląsku. Podwyższona temperatura wody przyciąga nie tylko ptaki związane ze środowiskiem wodnym, ale także ptaki szponiaste i wróblowate. Poza rzadkimi gatunkami, jak np. bielaczek, siwerniak, nurogęś, bielik, rożeniec, świstun, na zbiorniku pojawiają się także gatunki pospolite jak mewa śmieszka, mewa siwa, mewa białogłowa, kormoran, krzyżówka czy też łyska, a koncentracja jednego gatunku może dochodzić do 5 tys. osobników.