Górnictwo na fali, czyli surfer-hajer ma głos

W trakcie podziemnych lekcji fizyki młodzież słucha wykładów i ma możliwość uczestniczenia w konkretnych doświadczeniach

Zainteresowanie programem edukacyjnym "Górnictwo na fali" przeszło najśmielsze oczekiwania jego pomysłodawców i organizatorów. Młodzież szkół gimnazjalnych i liceów chwaliła sobie zwłaszcza klimat panujący w podziemnych wyrobiskach i możliwość przeprowadzania ciekawych doświadczeń w otoczeniu skał.

Począwszy od marca do czerwca br., w zajęciach edukacyjnych z fizyki i techniki, prowadzonych w podziemnych wyrobiskach zabytkowej kopalni węgla kamiennego Guido w Zabrzu, wzięli udział uczniowie z 33 szkół ponadpodstawowych województwa śląskiego.

- Tematyka zajęć związana była z fizyką, a konkretnie ze zjawiskami falowymi oraz ich wykorzystaniem w urządzeniach i systemach stosowanych w górnictwie. Nasi wykładowcy wykorzystywali urządzenia i systemy dedykowane górnictwu, opracowane w Instytucie Technik Innowacyjnych Emag. Ponieważ ta forma edukacji sprawdziła się, postanowiliśmy kontynuować projekt - wyjaśnia Waldemar Cichoń z katowickiego Emagu.

Dzięki tej decyzji kolejni młodzi ludzie będą mogli przekonać się, że fizyka wcale nie musi być nudna, lecz wprost przeciwnie - ciekawa.

Praktyczne zastosowanie zjawisk fizycznych w technice, a zwłaszcza w technologiach wykorzystywanych współcześnie w górnictwie, i to w dodatku "na żywo", pomoże zrozumieć cały szereg zjawisk, których wyjaśnienie w szkolnej pracowni jest w dużym stopniu ograniczone albo wręcz niemożliwe. Dla przykładu: uczestnicy warsztatów własnoręcznie przeprowadzają eksperymenty z użyciem nowoczesnych urządzeń górniczych, wykorzystujących różne rodzaje fal. Od fali mechanicznej, aż do naturalnego promieniowania gamma. Następnie pod fachowym okiem wykładowców interpretują wyniki doświadczeń.

Ci, którzy zaliczyli już zajęcia na poziomie 320 m, wspominali zwłaszcza niepowtarzalną atmosferę, panującą w górniczych wyrobiskach. Zewsząd otaczały ich skały z zapisanymi na nich śladami tektoniki. Przy okazji poznali unikatowe rozwiązania z zakresu bezpieczeństwa górniczego, geofizyki czy pomiaru parametrów jakości kopalin.

- Formuła zajęć przygotowana przez praktyków umożliwia łatwe przyswojenie zagadnień nie tylko z zakresu fizyki, ale także inżynierii i nauk o ziemi - potwierdza Krzysztof Oset z ITI Emag, który wraz ze swym kolegą po fachu Andrzejem Nawrotem wcielił się w rolę wykładowcy.

Z myślą o uczestnikach programu opracowany został również fabularyzowany podręcznik elektroniczny, zatytułowany "Górnictwo na fali, czyli przygody surfera-hajera". To właśnie ów surfer-hajer jest przewodnikiem po tajnikach fizyki. Wyjaśnia je i komentuje.

Projekt "Górnictwo na fali" powstał w ramach przedsięwzięcia Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego - "Ścieżki Kopernika". Ogłoszony pod koniec 2012 r. przez resort konkurs ma zachęcić najmłodszych do zainteresowania się nauką oraz pokazać lokalnym społecznościom, jak odkrycia naukowe wpływają na codzienne życie. Nagrodzono 16 propozycji - po jednej w każdym województwie. W edycji śląskiej wygrał projekt "Górnictwo na fali", zgłoszony wspólnie przez ITI Emag i kopalnię Guido.

Udział w zajęciach jest bezpłatny, bowiem przedsięwzięcie współfinansowane jest ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Projekt potrwa jeszcze do końca br.