Górnictwo: dwie czarne skrzynki w kopalni Wesoła

fot: Jarosław Galusek/ARC

Dostęp do pomiarów wykonanych przez „czarne skrzynki" będą mieli tylko upoważnieni pracownicy Okręgowych Urzędów Górniczych

fot: Jarosław Galusek/ARC

Jest jednym z pięciu urządzeń tego typu będących w dyspozycji nadzoru górniczego. Będzie dostarczać wiedzy o stężeniach metanu, siarkowodoru, tlenku węgla, dwutlenku węgla, tlenu oraz mierzyć temperaturę, wilgotność powietrza i prędkość przepływu powietrza. Od 7 czerwca tzw. czarna skrzynka, czyli Autonomiczny Zespół Rejestracyjno-Pomiarowy, bo o nim mowa, działa w kopalni Mysłowice-Wesoła należącej do KHW SA.

AZRP monitoruje ścianę 511 w pokładzie 501 Ruchu Wesoła. Urządzenie trafiło na Wesołą z Ruch Śląsk kopalni Wujek (również należącej do KHW). Postanowiono je wymontowywać z uwagi na zakończenia biegu ściany w Ruchu Śląsk.

- Urządzenia te są zabudowywane w rejonach szczególnie zagrożonych w polskim górnictwie podziemnym. Przyrządy zakupione zostały ze środków NFOŚiGW. Są wykorzystywane w bieżącej działalności kontrolnej WUG oraz katowickiego, gliwickiego, rybnickiego i wrocławskiego Okręgowego Urzędu Górniczego. Ich konstrukcja umożliwia wielokrotną zabudowę, czyli ich przenoszenie w różne miejsca. To bardzo ważne i było jednym z podstawowych warunków przetargowych, na postawie których wyłoniono wykonawcę tych przyrządów. Rejony szczególnie niebezpieczne zmieniają się wraz z eksploatacją górniczą, jedne są likwidowane wraz z zakończeniem wydobycia, a inne uruchamiane. A do nich trafiają AZRP. Ich lokalizacja jest każdorazowo ustalana na podstawie wskazań Okręgowych Urzędów Górniczych, które mają najszerszy zasób wiedzy o zagrożeniach występujących w poszczególnych ścianach eksploatacyjnych górnictwa podziemnego - wyjaśnia Mirosław Krzystolik, zastępca dyrektora Departamentu Energomechanicznego Wyższego Urzędu Górniczego w Katowicach.

Aktualnie AZRP, poza Wesołą, funkcjonują w kopalniach: Sośnica (PGG SA), Borynia-Zofiówka- Jastrzębie, w Ruchu Zofiówka (JSW SA), Polkowice- Sieroszowice (KGHM Polska Miedź SA).

W Wesołej 20 czerwca drugi aparat zostanie zabudowany w pokładzie 415 na poziomie 416.

- Po raz pierwszy "czarne skrzynki" zostały zabudowane w najniebezpieczniejszych rejonach polskiego górnictwa podziemnego w czerwcu 2014 r. Urządzenia te zapewnią inspektorom nadzoru górniczego możliwość porównywania i oceny rzetelności pomiarów dokonywanych przez czujniki kopalniane. Służą prewencji wypadkowej i usprawnieniu monitoringu zagrożeń do którego zobowiązani są przedsiębiorcy. Ich wskazania (i własny system zasilania elektrycznego) minimalizują pokusę kreowania pomiarów atmosfery w wyrobiskach pod zadania produkcyjne - wyjaśnia Jolanta Talarczyk, rzecznik prasowy WUG.

Autonomiczne Zespoły Rejestracyjno-Pomiarowe to odpowiedź WUG na pojawiające się spory o fałszowanie odczytów pomiarowych poprzedzających najtragiczniejsze wypadki ostatnich 20 lat. Pierwsze odczyty danych pomiarowych z zabudowanych urządzeń AZRP nastąpiły po 30 dniach od daty montażu. Nośnik danych (są szyfrowane) przy każdym odczycie jest wyjmowany z urządzenia. Dane są odczytywane za pomocą oprogramowania przekazanego przez wykonawcę (ITI EMAG i Sevitel).

- AZRP spełniają dobrze swoje zadania i co istotne nie mamy większych rozbieżności w wynikach pomiarów za pomocą kopalnianego sytemu monitoringu i naszych urządzeń. Dwa niezależne od siebie systemy kontroli poziomu zagrożeń w najniebezpieczniejszych wyrobiskach zapewne przyczyniają się do poprawy prewencji wypadkowej i minimalizowania ryzyka - podkreśla dyrektor Krzystolik.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Zatrudnienie w górnictwie spada, kurczą się też kopalniane zwały

Agencja Rozwoju Przemysłu przedstawiła kolejny raport na temat wydobycia i sprzedaży węgla kamiennego, a także zatrudnienia w górnictwie. Dane dotyczą kwietnia 2026 r. ARP podaje informacje na początku drugiego miesiąca przypadającego po podsumowywanym.

Unia Europejska chce chronić producentów stali

Unia Europejska wprowadza niższe limity bezcłowego importu stali. Po przekroczeniu dopuszczalnego wolumenu stawka celna będzie wynosić nie 25 proc., ale 50 proc. To rozwiązania z rozporządzenia zatwierdzonego w maju br. przez Parlament Europejski. Ich celem jest ochrona unijnego przemysłu stali, który zmaga się z wieloma trudnościami w związku z globalną nadwyżką podaży tego surowca. Nowe przepisy mogą wzmocnić również konkurencyjność polskiego sektora.

Prof. Malecha: Pekin, Delhi budują potęgę na węglu, sprzedając nam panele i wiatraki

- Nowoczesne elektrownie węglowe to szczyt najnowszych osiągnięć technologicznych, a nie skansen jak chcieliby promotorzy i aktywiści OZE. Chiny, będące gospodarką bezwzględnie stawiającą na nowoczesność, każdego roku oddają do użytku dziesiątki gigawatów nowych mocy węglowych – w samym 2025 roku aż 75 GW. Trudno w tym kontekście mówić o schyłku węgla; dane globalne wskazują raczej na jego systematyczny rozkwit, podyktowany potrzebą taniej energii oraz stabilności systemowej. Pekin, Delhi i inne stolice Azji budują potęgę na węglu, sprzedając nam jednocześnie panele i wiatraki - podkreśla prof. dr hab. inż. Ziemowit Miłosz Malecha z Wydziału Mechaniczno-Energetyczny Politechniki Wrocławskiej, we wstępie do raportu Polskiego Towarzystwa Gospodarczego pt.  „Konkurencyjność czy transformacja? Nowa mapa energetyczna Polski”, który publikujemy w obszernych fragmentach.

Planujesz kredyt? W maju spadła zdolność kredytowa Polaków

Maj przyniósł trzeci z rzędu spadek zdolności kredytowej; np. singiel zarabiający około 6 tys. zł netto może liczyć na kredyt o blisko 3 proc. niższy niż w kwietniu - wynika z raportu RynekPierwotny.pl. Najbardziej, bo o ok. 5 proc. zmalała zdolność kredytowa rodzin z dzieckiem.