fot: gazprom.com
- Bez gazociągu złoże gazu jest bezwartościowe. Próba oddzielenia jednego od drugiego świadczy o niewielkim poczuciu rzeczywistości i przeszkadza inwestycjom w europejską energetykę. UE musi uważać, by przez Komisję nie pozostała nie tylko bez gazu, ale też bez infrastruktury - ostrzegł Aleksiej Miller
fot: gazprom.com
Zwrotny przepływ gazu z Węgier i z Polski na Ukrainę jest całkowicie zgodny z prawem i nie dostrzegamy, w jaki sposób może naruszać kontrakt między Rosją i Ukrainą - powiedziała w piątek (13 czerwca) rzeczniczka KE ds. energii Sabine Berger.
To reakcja na czwartkowe wystąpienie prezesa Gazpromu Aleksieja Millera, który stwierdził, że dostawy gazu z Polski i Węgier na Ukrainę są sprzeczne z kontraktem zawartym z Ukrainą, bo do tego kraju z zachodu płynie gaz rosyjski.
- Dostawy rewersowe to półaferalny mechanizm - ocenił Miller. Ukraińcy kupują gaz od niemieckiego RWE, który następnie jest im przesyłany przez Polskę i Węgry.
Zdaniem byłego ministra gospodarki Piotra Woźniaka, zarzuty Gazpromu w żaden sposób nie dotyczą Polski. Polska nie ma możliwości złamania umowy zawartej miedzy Rosją a Ukrainą - zauważył. Jak powiedział, nawet gdybyśmy to my wysyłali rosyjski gaz na Ukrainę, to nie byłoby mowy o złamaniu umowy handlowej z Rosją, bo z tego co wiadomo, nie ma w niej zakazu reeksportu.
Być może chodziłoby o łamanie jakiś umów przesyłowych - dodał Woźniak. Jednak polski operator systemu przesyłowego gazu - Gaz-System - poinformował, że przesyła gaz na Ukrainę przez punkt Hermanowice na podstawie podpisanych umów i zgodnie z przepisami zatwierdzonymi przez Urząd Regulacji Energetyki.
Z kolei analityk Ośrodka Studiów Wschodnich Szymon Kardaś nie wyklucza, że deklaracja Gazpromu to jakiś ruch wyprzedzający wobec ewentualnego kroku Słowacji, która mogłaby uruchomić rewers, a przez nią biegnie największy gazociąg tranzytowy.
- Ani Polska ani Węgry nie mają zbyt dużych możliwości rewersu. Rewers, który najbardziej mógłby pomóc Ukrainie i zaszkodzić Rosji to rewers ze Słowacji - powiedział Kardaś.
Biegnący przez Słowację na zachód gazociąg tranzytowy jest w stanie przesłać 80 mld m sześc. gazu rocznie. Władze Słowacji nie wykluczyły ostatnio, że wprowadzą na nim usługę rewersu.
Jednak moce przesyłowe są przez Gazprom nie tylko zarezerwowane, ale i opłacone, więc odwrócenie kierunku przepływu gazu prawdopodobnie byłoby złamaniem umów, podpisanych rzez rosyjski koncern z kontrahentami i operatorem słowackiego gazociągu - podkreślił Kardaś. Zauważył jednocześnie, że KE bada te umowy pod kątem zgodności z unijnym prawem.
Prezes Gazpromu stwierdził też w czwartek, że rosyjski koncern nie przesunie po raz kolejny wyznaczonego na 16 czerwca terminu wprowadzenia przedpłat za gaz, jeśli Ukraińcy nie zapłacą 1,95 mld dol. Kardaś zwrócił uwagę na zaostrzenie tu rosyjskiej retoryki. Przypomniał, że wcześniej Władimir Putin deklarował gotowość przyznania Ukrainie zniżki na gaz i można to interpretować było jako zainteresowanie zawarciem jakiegoś porozumienia.
Jednak zdaniem analityka OSW, ostrzejszy ton Millera nie wyklucza, że Rosjanie są nadal zainteresowani jakimś porozumieniem.
- Być może próbują wywrzeć dodatkową presję, wykorzystując też fakt, że nawet KE przyznała, iż ukraińskie żądania co do ceny gazu są nierealistyczne - powiedział analityk.
Ukraińcy twierdzą, że mogą zapłacić 265 dol. za 1000 m sześc.
- Bardziej realistyczny jest poziom ok. 385 dol., czyli tyle ile de facto Rosjanie gotowi byliby uznać za akceptowalną cenę - ocenił Kardaś.
Komisarz UE ds. energii Guenther Oettinger wyraził w piątek nadzieję, że jeszcze przed terminem spłaty ukraińskiego długu dojdzie do trójstronnych konsultacji gazowych między Rosją, Ukrainą i Komisją Europejską. Jednak rosyjskie ministerstwo energetyki oświadczyło, że Rosja nie zamierza kontynuować takich trójstronnych przed 16 czerwca.
