Doświadczalny poligon w kopalni „Wieczorek”

W 2012 roku w resztkowych partiach pokładów kopalni „Wieczorek” w Katowicach ma ruszyć pilotażowa instalacja zgazowania węgla. Ten badawczy poligon ma przynieść odpowiedzi na dwa fundamentalne pytania: o skuteczność nowoczesnej technologii zgazowania węgla, podporządkowanej wytwarzaniu wysoko efektywnych paliw oraz o jej ekonomiczną opłacalność.

W rok po uruchomieniu pilotażowego poligonu, miałby ruszyć generator prądowy, wykorzystujący produkty zgazowania. W zadanie badawcze, którego celem jest „opracowanie technologii zgazowania węgla dla wysoko efektywnej produkcji paliw i energii elektrycznej”, zaangażowali się wszyscy wielcy polskiej myśli i praktyki górniczej.

Po liście intencyjnym podpisanym przed niespełna rokiem przez właściciela kopalni „Wieczorek”, czyli Katowicki Holding Węglowy, oraz Główny Instytut Górnictwa, we wrześniu br. została zawarta szersza umowa, dotycząca zgazowania węgla. Impulsem do niej był ogłoszony przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju konkurs.

Realizację wyzwania podjęło Konsorcjum Naukowo-Przemysłowe, z udziałem: 4 partnerów naukowych – Akademii Górniczo-Hutniczej, Politechniki Śląskiej, Głównego Instytutu Górnictwa i Instytutu Chemicznej Przeróbki Węgla; 6 przemysłowych. W pierwszej grupie konsorcjantów są: KHW SA, Południowy Koncern Węglowy, Południowy Koncern Energetyczny, KGHM Polska Miedź, Tauron Polska Energia oraz Zakłady Azotowe Kędzierzyn.

– Jesteśmy na etapie wniosku do NCBiR, który może być przyjęty, ale nie można też wykluczyć, że zostanie odrzucony. Jego założeniem jest realizacja zadania badawczego w ciągu 5 lat. Rzecz dotyczy zgazowania węgla pod ziemią, ale też w instalacjach powierzchniowych – wyjaśnia Janusz Styrylski, dyrektor Zespołu ds. Produkcji, Przeróbki i Jakości w KHW SA.

Końcowymi produktami technologii miałaby być mieszanina gazów, składająca się z wodoru, metanu oraz tlenku i dwutlenku węgla. Dwa pierwsze byłyby pożądanymi surowcami energetycznymi, natomiast dwóch kolejnych należałoby się pozbyć, czyli najlepiej pozostawić pod ziemią.

– Rozstrzygnięcie konkursu po myśli uczestników konsorcjum pozwoli na realizację zadania badawczego w ciągu 5 lat. Później aktywność partnerów skupiałaby się na transferze i upowszechnianiu wyników badań i opracowanej technologii do praktyki gospodarczej – mówi Janusz Styrylski.

Poligonem badawczym mają być wyeksploatowane rejony na poziomie 400 kopalni „Wieczorek”. Wyeksploatowane w tym sensie, że niezdatne już do wybierania resztek węgla techniką górniczą. Oddanie i przygotowanie ich do praktycznej fazy eksperymentu stanowiłoby rzeczowy wkład Holdingu w to perspektywiczne przedsięwzięcie.