Dobre pomysły mają wartość. PKW premiuje pracownicze usprawnienia
Najlepsze pomysły często pojawiają się tam, gdzie wykonywana jest codzienna praca. To pracownicy najlepiej znają swoje stanowiska, urządzenia i procesy, dlatego właśnie oni najszybciej dostrzegają, co można zrobić bezpieczniej, sprawniej, prościej albo mniejszym kosztem. Na takim założeniu opiera się system premiowania wprowadzony w Południowym Koncernie Węglowym. Jego podstawą jest filozofia Kaizen, czyli ciągłego doskonalenia poprzez wdrażanie praktycznych usprawnień.
Najlepsze pomysły często pojawiają się tam, gdzie wykonywana jest codzienna praca. To pracownicy najlepiej znają swoje stanowiska, urządzenia i procesy, dlatego właśnie oni najszybciej dostrzegają, co można zrobić bezpieczniej, sprawniej, prościej albo mniejszym kosztem. Na takim założeniu opiera się system premiowania wprowadzony w Południowym Koncernie Węglowym. Jego podstawą jest filozofia Kaizen, czyli ciągłego doskonalenia poprzez wdrażanie praktycznych usprawnień.
Program daje pracownikom możliwość zgłaszania własnych pomysłów dotyczących funkcjonowania Spółki. Mogą one odnosić się m.in. do bezpieczeństwa pracy, jakości, ergonomii stanowisk, organizacji procesów, skrócenia czasu wykonywania określonych czynności, ograniczenia kosztów czy lepszego wykorzystania dostępnych zasobów.
Nie chodzi przy tym wyłącznie o duże i kosztowne projekty. W filozofii Kaizen równie ważne są niewielkie zmiany, które mogą poprawić codzienną pracę. Czasem wszystko zaczyna się od prostego pytania: „czy można zrobić to lepiej?”.
Każde zgłoszone rozwiązanie podlega ocenie. Brane są pod uwagę przede wszystkim możliwość jego wdrożenia w warunkach technicznych Spółki, wpływ na bezpieczeństwo i jakość pracy, skala potencjalnych korzyści, oszczędność czasu lub kosztów, a także zgodność z obowiązującymi przepisami oraz kierunkami działania PKW.
Znaczenie ma również skala zastosowania pomysłu – czy usprawnienie może być wykorzystane na jednym stanowisku, w jednym zakładzie, czy potencjalnie także w innych obszarach działalności Spółki.
Pierwsze pomysły już wdrożone
System premiowania oparty na filozofii Kaizen przynosi już pierwsze, konkretne efekty. W Południowym Koncernie Węglowym pozytywnie zaopiniowano dwa pomysły, a ich autorzy otrzymali nagrody pieniężne. Każdy z nich został też już wdrożony.
Pierwszy z nagrodzonych pomysłów dotyczył stworzenia zintegrowanego systemu informatycznego służącego do wydawania aparatów ucieczkowych oraz zarządzania i optymalizacji pracy punktu wydawczego – lampowni. Celem wdrożenia systemu było wyeliminowanie możliwości wydawania aparatów ucieczkowych pracownikom nieposiadającym aktualnego szkolenia z zakresu ich użytkowania. Dotychczasowa, manualna weryfikacja uprawnień przez pracowników lampowni była praktycznie niemożliwa ze względu na ograniczony czas oraz dużą liczbę osób pobierających aparaty przed zjazdem pod ziemię.
Wprowadzony system umożliwia automatyczną weryfikację aktualności szkoleń oraz przydzielanie aparatów ucieczkowych. Po przeprowadzeniu szkolenia mechanik sprzętu ratowniczego aktualizuje elektroniczną bazę danych, wprowadzając datę szkolenia oraz typy aparatów, do których użytkowania dany pracownik został przeszkolony.
W punkcie wydawania aparatów ucieczkowych w lampowni zainstalowano komputer wyposażony w dodatkowy monitor skierowany w stronę pracownika oraz czytnik kart identyfikacyjnych. Przed pobraniem aparatu pracownik zbliża swoją kartę do czytnika. System automatycznie weryfikuje aktualność jego szkoleń, a następnie spośród aparatów, do których użytkowania posiada uprawnienia, przydziela pierwszy dostępny egzemplarz i wyświetla jego numer. Na tej podstawie pracownik pobiera wskazany aparat z odpowiedniego regału.
Drugie rozwiązanie obejmowało modernizację systemu sterowania automatycznymi tamami wentylacyjnymi na poziomie 215 m, w upadowej 2000A oraz pochylni Glinna Góra. Celem usprawnienia było umożliwienie otwierania i zamykania tam bez konieczności opuszczania samojezdnych wozów transportowych. Dotychczas obsługa tam wymagała zatrzymania pojazdu, wyjścia kierowcy i ręcznego uruchomienia przycisków sterujących. Alternatywą było zastosowanie dostępnego na rynku, kosztownego systemu umożliwiającego sterowanie tamami za pomocą światła emitowanego przez lampy górnicze.
W ramach modernizacji opracowano proste i ekonomiczne rozwiązanie, polegające na zamontowaniu ruchomej konstrukcji wokół istniejącego sterownika wyposażonego w przyciski otwierania i zamykania tam. Konstrukcja uruchamiana jest za pomocą odpowiednio poprowadzonych linek, które pełnią funkcję mechanicznego przedłużenia ręki kierowcy. Pociągnięcie właściwej linki powoduje naciśnięcie przycisku otwierającego lub zamykającego tamy, dzięki czemu kierowca może sterować nimi bezpośrednio z pojazdu.
Oba przykłady dobrze pokazują ideę programu: pracownik dostrzega potrzebę, proponuje rozwiązanie, a pomysł – jeśli spełnia określone kryteria i przynosi realną korzyść – może zostać wdrożony i nagrodzony.
Pracownik proponuje, kierownictwo wspiera wdrożenie
W systemie rozdzielono role pracowników i kadry kierowniczej. To pracownicy są autorami zgłaszanych innowacji i to oni mogą otrzymać premię za rozwiązania spełniające kryteria programu. Zgłoszenia mają charakter indywidualny, a liczba pomysłów, które może zgłosić pracownik, nie jest ograniczona.
Dyrektorzy, naczelni i główni inżynierowie pełnią natomiast rolę osób wspierających oraz nadzorujących realizację zgłoszonych rozwiązań. Nie uczestniczą w systemie premiowym, ponieważ poszukiwanie i wdrażanie usprawnień jest elementem ich codziennych obowiązków.
Takie rozwiązanie ma przede wszystkim zachęcać pracowników do dzielenia się wiedzą i doświadczeniem oraz wzmacniać poczucie realnego wpływu na sposób funkcjonowania zakładu i całej Spółki.
O Południowym Koncernie Węglowym S.A.
Południowy Koncern Węglowy S.A. to jedna z największych spółek górniczych
w Polsce, prowadząca działalność wydobywczą w oparciu o zakłady górnicze zlokalizowane w Jaworznie, Libiążu i Brzeszczach. Firma specjalizuje się w wydobyciu oraz sprzedaży wysokiej jakości węgla energetycznego dla energetyki zawodowej, ciepłownictwa oraz odbiorców indywidualnych.
Południowy Koncern Węglowy S.A.
ul. Grunwaldzka 37
43-600 Jaworzno
