Dla Huty Bankowej głównymi rynkami zbytu - oprócz Polski - są Niemcy, Ukraina i Rumunia

- Mamy nadzieję, że 2021 rok będzie bardziej stabilny, zwłaszcza pod względem rynkowym - mówi Piotr Tupta, prezes Huty Bankowej

- Każdego producenta wyrobów stalowych, w tym także nas, dotykają wysokie koszty emisji CO2 i energii, które obniżają konkurencyjność naszych produktów na tle producentów spoza UE - powiedział w rozmowie z portalem netTG.pl Gospodarka i Ludzie PIOTR TUPTA, prezes Huty Bankowej w Dąbrowie Górniczej.

Huta Bankowa to jedyny w Polsce producent obręczy kołowych do pociągów, metra i tramwajów. Obecnie jest boom na produkcję taboru szynowego, więc nie ma problemu z zamówieniami?

W ostatnich 3 lat jest rosnący popyt na obręcze kolejowe. Jednak w II kw. 2020 r. nastąpiło zamrożenie gospodarki, co przełożyło się na mniejsze przewozy kolejowe i zapotrzebowanie na budowę nowego oraz remont taboru kolejowego. To z kolei wpłynęło na mniejsze zapotrzebowania na nasze produkty. Nastąpił spadek sprzedaży obręczy o 9 proc. na rynku krajowym oraz 7 proc. na rynkach zagranicznych. Jednocześnie w 2020 r. zanotowaliśmy wzrost o 19 proc. popytu na obręcze do tramwajów. Mamy nadzieję, że 2021 r. będzie bardziej stabilny, zwłaszcza pod względem rynkowym, i popyt na obręcze kolejowe powróci do poziomu sprzed pandemii.

Główni odbiorcy obręczy są firmy z...

… w 2020 r. eksportowaliśmy je do ponad 20 krajów. Naszymi głównymi rynkami zbytu, oprócz Polski, są Niemcy, Ukraina i Rumunia. W Polsce obręcze sprzedajemy przede wszystkim do firm z Grupy PKP oraz PESA. Natomiast w eksporcie współpracujemy z GHH Radsatz GmbH, Bochumer Verein Verkehrstechnik GmbH i CAF. Lata współpracy spowodowały, że mamy ugruntowaną pozycję rynkową. Ceniona jest nasza etyka pracy, wysoka jakość wyrobów oraz terminowość. To czyni nas atrakcyjnym kontrahentem. Nie boimy się nowych wyzwań i wygrywamy kontrakty na tak egzotycznych rynkach jak: Egipt, Bangladesz, a nawet Sri Lanka.

Znaczną część swoich wyrobów eksportujecie do krajów UE.

W krajach UE liderują Niemcy, które w tym roku miały16 proc. udział w eksportowych przez nas wyrobach kuto-walcowanych. W następnej kolejności są: Rumunia - 8 proc., Słowacja - 8 proc., Ukraina 7 - proc., Hiszpania 5 - proc. i Holandia 4 - proc. Ale to rynek krajowy jest dominujący, generuje aż 41proc. naszych przychodów ze sprzedaży wyrobów kuto-walcowanych.

Wynika to z historii Huty, która działa od 185 lat. Cieszymy się uznaniem i zaufaniem klientów, mamy pozycję lidera, co pomaga zdobywać kontrakty zagraniczne. Ale nasze produkty to nie tylko obręcze, to także pierścienie, które stanowią 21 proc. wolumenu sprzedaży wyrobów kuto-walcowanych oraz produkty długie (pręty). Eksport pierścieni to blisko 17 proc., zatem to ważna część naszej produkcji.

Huta pierwsza w Polska otrzymała Certyfikat Zgodności Unii Celnej, wydany przez Rejestr Certyfikacji w Moskwie, który pozwala eksportować obręcze do Rosji, Kazachstanu i na Białoruś.

Obręcze kolejowe na rynek wschodni sprzedajemy od lat. Jednak ze względu na silną konkurencję producentów z Rosji i Ukrainy jest to trudny rynek. Współpraca z krajami Unii Celnej to też duże wyzwanie, bo zmiany rynkowe i polityczne są przyczyną niepewności oraz ryzyka związanego z płatnościami. Dlatego z ostrożnością podchodzimy do zawierania kontraktów i realizacji sprzedaży w krajach Unii Celnej. Pomimo to utrzymujemy współpracę i 8 proc. naszych obręczy kolejowych trafia na rynki ukraiński i białoruski. W naszym portfolio są też kraje nadbałtyckie: Litwa - 1,6 proc., Łotwa - 0,9proc. i Estonia–0,1 proc. Mamy markę solidnego producenta i ustabilizowaną pozycję na tych rynkach.

Z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju Huta podpisała umowę na dofinansowanie w wysokości 36,3 mln zł z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego automatycznej linię kontrolno-badawczą pierścieni i obręczy. Na jakim jest etapie ta inwestycja?

Projekt budowy nowoczesnej linii kontrolno-badawczej pierścieni i obręczy składa się ze stanowiska do badań ultradźwiękowych, badania geometrii wyrobów skanerami 3D oraz wyznaczania twardości. Wspólnie z Politechnikami - Warszawską i Poznańską, już zakończyliśmy etapy badawcze, które miały na celu sformułowanie podstawowych wymagań co do możliwości badawczych.

Projekt ma duży potencjał innowacyjny, bo projektowana linia będzie jedyną taką w Polsce i przyczyni się do znacznego wzrostu wydajności i jakości badań oraz kontroli wyrobów kuto-walcowanych, co jest kluczowe, biorąc pod uwagę ich przeznaczenie. Bezpieczeństwo eksploatacyjne naszych wyrobów jest dla nas priorytetem, a zastosowanie najnowocześniejszych rozwiązań w badaniach nieniszczących, zwiększy jeszcze bardziej zaufanie do nas wymagających klientów. Realizacja projektu zakończy się w grudniu 2022 r.

Z Europejskim Funduszem Rozwoju Regionalnego realizujemy także drugi projekt dotyczący produkcji wyrobów walcowanych długich dla przemysłu maszynowego, który obejmuje modernizację ciągu gorącego wydziału walcowni. Po jego wdrożeniu możliwa będzie produkcja prętów walcowanych o projektowanych własnościach wytrzymałości i twardość bez dodatkowej obróbki cieplnej. Do uzyskania wymaganych własności wykorzystamy ciepło walcowanego materiału i odpowiednio zmodyfikowany proces studzenia. Projekt, który zakończymy w I kw. 2022 r., poza benefitami czysto komercyjnymi, przyczyni się do redukcji emisji CO2 oraz zużycia energii.

Polskie hutnictwo narzeka na duże koszty emisji dwutlenku węgla, które wpływają na ceny wyrobów i ich konkurencyjność. Czy to dotyczy także Huty Bankowa?

Każdego producenta wyrobów stalowych, w tym także nas, dotykają wysokie koszty emisji CO2 i energii, które obniżają konkurencyjność naszych produktów na tle producentów spoza UE, gdzie ochrona środowiska nie ma tak dużego wpływu na koszty.

Realizujemy projekty inwestycyjne, których celem jest ograniczenie emisji CO2 m.in. poprzez redukcję zużycia paliwa wykorzystywanego w produkcji, którym jest gaz ziemny. Ograniczamy także zużycie energii elektrycznej i obniżamy poziom hałasu, bo znajdujemy się w niewielkiej odległości od centrum Dąbrowy Górniczej. Realizujemy politykę klimatyczną i ograniczamy emisję siarki, azotu oraz innych pyłów.

Z publikowanych ogłoszeń wynika, że Huta szuka specjalistów?

Poszukujemy operatorów suwnic z uprawnieniami UDT oraz ustawiaczy kolejowych. Brakuje specjalistów z obróbki plastycznej metali, co jest problemem nie tylko naszym, ale całego hutnictwa. Inny problem to coraz wyższy wiek naszych specjalistów oraz malejąca ilość młodych osób w szkolnictwie zawodowym.

Współpracujemy z jednostkami edukacyjnymi we wspieraniu i zachęcaniu młodych ludzi do kształcenia w tym zawodzie. Zdarza się, że braki kadrowe uzupełniamy pracownikami Ukrainy, którzy są rzetelni, dyspozycyjni oraz szybko się dostosowują. Niedogodnością są procedury wizowe, powodujące przerwy w zatrudnieniu nawet do 6 tygodni oraz bariera językowa, ale sporadycznie, bo chętnie uczą się języka polskiego.