Co dalej z OFE?

Jeśli chcemy, by część naszej składki emerytalnej trafiała również do OFE, wówczas musimy wypełnić specjalne oświadczenie i złożyć je w ZUS

W tym tygodniu możemy dowiedzieć się, czy zmiany związane z ograniczeniem roli OFE w naszym systemie emerytalnym są zgodne z konstytucją. We wtorek (3 listopada) i środę Trybunał Konstytucyjny zajmie się wnioskiem prezydenta i skargą Rzecznika Praw Obywatelskich w tej sprawie.

To ostatnia sprawa, która Trybunał będzie mógł rozpatrzyć w obecnym składzie. W piątek (6 listopada) wygasają bowiem kadencje trojga sędziów TK: Marii Gintowt-Jankowicz, Wojciecha Hermelińskiego i Marka Kotlinowskiego. Na wyjaśnienie wszelkich wątpliwości Trybunał dał sobie dwa dni.

Połączone wnioski prezydenta i RPO TK rozpozna w pełnym składzie. Rozprawie będzie przewodniczyć prezes TK Andrzej Rzepliński, pierwszym sędzią-sprawozdawcą będzie Teresa Liszcz, drugim sędzią-sprawozdawcą - Marek Zubik.

Rzepliński powiedział PAP, że wygaśnięcie kadencji trojga sędziów w najbliższy piątek nie oznacza, iż orzeczenie w sprawie OFE musi być wydane do tego czasu. TK może odroczyć wydanie wyroku albo kontynuować rozprawę w pomniejszonym składzie o tych trzech sędziów. Jak wyjaśnił, sprawę uważa się za rozpatrywaną w pełnym składzie, jeżeli liczba sędziów jest nie mniejsza niż dziewięciu.

- Stosowane odpowiednio w takim przypadku przepisy Kodeksu postępowania cywilnego mówią, że orzeczenie może być wydane jedynie przez sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio wydanie wyroku. Nie ma więc przeszkód, by rozprawa była kontynuowana mimo wygaśnięcia w piątek kadencji trojga sędziów - powiedział prezes TK.

Uchwaloną w grudniu 2013 r. ustawę o zmianach w OFE ówczesny prezydent Bronisław Komorowski podpisał 27 grudnia 2013 r., ale zakwestionował m.in. zakaz inwestowania Funduszy w obligacje, nakaz inwestowania w akcje i zakaz reklamy OFE.

Komorowski na ponad czterdziestu stronach ocenił m.in, że wskazane przez niego regulacje mogą być niezgodne z zasadą zaufania do prawa. "Wprowadzone w kwestionowanej ustawie zmiany powodują przekwalifikowanie funduszy emerytalnych w fundusze podwyższonego ryzyka. Prowadzić to może do naruszenia zasady zaufania ubezpieczonych do państwa i stanowionego przez nie prawa" - napisał we wniosku.

"Dotychczasowe rozwiązanie, umożliwiające OFE dokonywanie inwestycji w papiery skarbowe, pozwalało budować zrównoważoną strukturę aktywów funduszu, natomiast wprowadzone zmiany, uniemożliwiające funduszom emerytalnym dywersyfikację swego portfela inwestycyjnego, wywołują efekt odwrotny. Rozwiązanie to w praktyce uniemożliwia realizację jednej z kardynalnych zasad zbiorowego inwestowania, a mianowicie zasady rozproszonego ryzyka" - ocenił prezydent.

Zwrócił uwagę na zniesienie dwóch konstrukcji istotnych z punktu widzenia interesów ubezpieczonych. Chodzi o minimalną stopę zwrotu i instytucję pokrycia niedoboru, jaki występuje w przypadku braku osiągnięcia minimalnej stopy zwrotu. Jednocześnie zniesiono gwarancje Skarbu Państwa w zakresie pokrycia niedoboru, w przypadku gdyby nie mógł być on pokryty ze środków Funduszu Gwarancyjnego OFE. "Zmiana ta może prowadzić do naruszenia gwarancji bezpieczeństwa systemu II filara" - przekonywał.