Cesja wierzytelności – czym jest i jak działa?

Długotrwałe nieregulowanie długów wydaje się problematyczne głównie z punktu widzenia dłużnika. Tymczasem tego typu sytuacje są także silnie obciążające dla wierzycieli, którzy ze względu na brak otrzymania płatności, mogą popaść w poważne kłopoty finansowe i utracić dotychczasową płynność w firmie lub finansach domowych. Choć istnieją rozwiązania umożliwiające ściągnięcie długu, które wymagają oczywiście zaangażowania odpowiednich organów, istnieje jeszcze inny sposób na wydostanie się z tej sytuacji : jest nim cesja wierzytelności, która opiera się na przekazaniu długu w ręce innego wierzyciela. Na czym to dokładnie polega?

Cesja wierzytelności – co to jest?

Sam termin „cesja” jest znany dość powszechnie i bywa stosowany w wielu przypadkach dotyczących branży finansowej i nie tylko. Słowo pochodzi z łacińskiego cessio, co oznacza „ustąpienie”. Wierzytelność z kolei jest uprawnieniem do otrzymania od dłużnika określonego świadczenia. Tym samym łatwo wywnioskować, że cesją wierzytelności będzie przeniesienie tych uprawnień na osobę trzecią.

Żeby cesja wierzytelności weszła w życie, konieczne jest zawarcie umowy cywilnoprawnej pomiędzy dwiema stronami: cedentem, czyli podmiotem przenoszącym uprawnienia, oraz cesjonariuszem, czyli nabywcą tych uprawnień. Z chwilą zawarcia umowy (bądź w innym terminie, w zależności od przepisów lub woli osób zawierających cesję) świadczenia zostają przejęte przez inny podmiot. Warto zaznaczyć, że cesja może nastąpić na drodze kupna, ale też na przykład darowizny.

Instytucja cesji wierzytelności szeroko opisują artykuły 509-516 Kodeksu Cywilnego.

Co może obejmować cesja wierzytelności?

Przedmiotem cesji wierzytelności może być każda wierzytelność zgodna z prawem, nawet jeżeli jest obciążona hipoteką, zastawem lub jest już przedawniona. Co więcej, cesji może podlegać wierzytelność przyszła, o ile w momencie zawierania umowy, istnieje podstawa prawna, która mówi o powstaniu tej wierzytelności w przyszłości.

Oczywiście są sytuacje, w których zobowiązania nie podlegają cesji wierzytelności. Przykładowo w umowie zawartej między wierzycielem a dłużnikiem, może znajdować się zakaz cesji. W ten zakres nie wchodzą też wierzytelności niezgodne z przepisem ustawy lub o określonym charakterze (np. w przypadku wierzytelności osobistej).

Jak sprawdzić zadłużenie? – kliknij i przeczytaj!

Kto może skorzystać z cesji wierzytelności?

Cesja wierzytelności to opcja, z której mogą korzystać nie tylko przedsiębiorcy, ale także osoby prywatne.

Nie da się jednak ukryć, że w większości przypadków cesja wierzytelności jest prawdziwym ratunkiem dla osób prowadzących działalność gospodarczą. Widząc, że finanse firmowe mogą utracić ciągłość na skutek nieuregulowanych długów, warto jest rozważyć takie rozwiązanie. Przykładowo - nowym nabywcą uprawnień do otrzymania świadczeń od dłużnika może być firma windykacyjna.

Zdarza się również, że cesja wierzytelności traktowana jest jako jedna z metod finansowania bieżącej działalności firmy.

Cesja wierzytelności a dłużnik

Nie istnieją regulacje prawne, które zobowiązywałyby którąkolwiek ze stron cesji, do powiadomienia osoby zadłużonej o przeniesieniu wierzytelności. Czasem instytucja cesji ma charakter jawny, wobec czego dłużnik otrzymuje powiadomienie o zmianie nabywcy uprawnień. Dość często stosowaną praktyką jest także wskazywanie w umowie cesji, która ze stron bierze na siebie obowiązek poinformowania dłużnika.

Jeśli nawet z umowy cesji nie wynika obowiązek poinformowania dłużnika o zmianie wierzyciela, zdecydowanie warto to zrobić. Dobrze jest tego dopilnować ze względu na prosty fakt: jeżeli dłużnik nie będzie wiedział o cesji wierzytelności, istnieje pewne prawdopodobieństwo, że dokona zwrotu środków na poczet nieaktualnego już wierzyciela.