fot: Andrzej Bęben/ARC
Obóz, oficjalnie: pracy, Zgoda istniał od końca lutego 1945 roku do listopada 1945...
fot: Andrzej Bęben/ARC
Oddział Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach do Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu zaprasza we wtorek (10 lutego) na godz. 17. na dyskusję panelową "Z Górnego Śląska do sowieckich obozów". To pierwsza impreza IPN w kalendarium obchodów 70. rocznicy Tragedii Górnośląskiej.
W dyskusji udział zapowiedzieli: dr hab. Adam Dziurok (IPN Katowice), dr Dariusz Węgrzyn (IPN Katowice), Sebastian Rosenbaum (IPN Katowice), dr Gabriel Tobor (Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR), świadkowie czasu. Podczas spotkania wyemitowany zostanie film tematyczny pt. "Przemilczana tragedia".
Przypomnijmy, że w tym roku przypada 70. rocznica fali sowieckich represji w latach 1945-1948, które pochłonęły kilkadziesiąt tysięcy ofiar, deportację tysięcy na roboty przymusowe do Związku Sowieckiego i pociągnęły za sobą dramaty wielu rodzin.
Ludność Górnego Śląska podlegała represji nie tylko przez Armię Czerwoną, także przez rodzimy komunistyczny aparat represji. Symbolem tych represji są zbrodnicze obozy karne w Świętochłowicach-Zgodzie, Mysłowicach czy Łambinowicach. W czasach Polski Ludowej zbrodnie Armii Czerwonej i władz komunistycznych na Górnym Śląsku w 1945 r. były tematem tabu. Dopiero po przełomie 1989 r. tematyka ta pojawiła się w przestrzeni publicznej, zyskując określenie Tragedii Górnośląskiej.
W 2010 r. Sejmik Województwa Śląskiego, a w 2012 r. Sejmik Województwa Opolskiego, przyjęły uchwałę o corocznym upamiętnianiu Tragedii Górnośląskiej, jako termin wyznaczając koniec stycznia.
A co jeszcze w ipenowskim kalendarium obchodów rocznicy?
• 14 lutego 2015 r. o godz. 10:00 w Radzionkowie, przy ul. Świętego Wojciecha 118, odbędzie się otwarcie Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 r.
• 16 lutego 2015 r. o godz. 9:30, w westybulu gmachu Sejmu Śląskiego w Katowicach (wejście od ul. Ligonia 46) odbędzie się otwarcie wystawy "Koniec i początek. Rok 1945 na Górnym Śląsku".
• 19 lutego 2015 r. o godz. 13:00 w Muzeum Miejskim w Siemianowicach Śląskich, przy ul. Fryderyka Chopina 6 odbędzie się wykład dr Kornelii Banaś (OBEP Katowice) pt.: "Armia Czerwona na Górnym Śląsku w 1945 roku". Wykład skierowany będzie do członków Akademii Muzealnej.
• 19 lutego 2015 r. o godz. 17:00 w Galerii Cafe Silesia w Zabrzu, przy ul. 3 Maja 6, Zbigniew Gołasz (OBEP IPN Katowice) wygłosi wykład pt.: "Internowanie i deportacja mieszkańców Zabrza do Związku Sowieckiego w 1945 roku". Wykład odbędzie się w ramach spotkań czwartkowych w Muzeum Miejskim w Zabrzu.
• 22 lutego 2015 r. w parafii p.w. Ducha Świętego w Gliwicach - Ostropie, przy. ul. Nauczycielskiej 1, odbędzie się uroczystość upamiętniająca 70. rocznicę deportacji mieszkańców Ostropy do ZSRS. Spotkanie rozpocznie się mszą świętą o godz. 11.00 odprawioną w ich intencji. Po mszy odbędzie się prezentacja książki "'Mieli wrócić za czternaście dni'. Mieszkańcy Ostropy w obozach pracy przymusowej w Związku Sowieckim (1945-1949)", z udziałem autorów książki Elżbietą Borkowską, Urszulą Dylong, Anielą Jonderko i dr. Dariuszem Węgrzynem (IPN Katowice).
Książka prezentuje losy grupy 279 osób deportowanych z Ostropy, obecnie dzielnicy Gliwic, a w 1945 roku samodzielnej miejscowości.
• 23 lutego 2015 r. o godz. 15.00 w Regionalnym Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli "WOM" w Katowicach, ul. ks. kard. Stefana Wyszyńskiego 7, odbędzie się prezentacja teki edukacyjnej "Tragedia w cieniu . Górny Śląsk w 1945 roku". Podczas spotkania autorzy teki (Anna Skiendziel, dr hab. Adam Dziurok, dr Kornelia Banaś, Andrzej Sznajder, Lucyna Staniczek) przedstawią materiały edukacyjne, sposoby pracy z teką, w jakim celu ją stworzono, jak ją wykorzystać nie tylko na lekcjach historii.
• 25 lutego 2015 r. o godz. 17:00 w Muzeum w Rybniku (Rynek 18) dr Dariusz Węgrzyn wygłosi wykład pt.:"Deportacja mieszkańców powiatu rybnickiego do ZSRS w 1945 roku".
• 25 lutego 2015 r. godz. 12:00 Wydział Nauk Społecznych Uniwersytet Śląski w Katowicach przeprowadzona zostanie dyskusja na temat: "Województwo śląskie. Rok 1945" z udziałem: dr. hab. Sylwestra Fertacza (prof. UŚ), dr. hab. Kazimierza Miroszewskiego, dr. hab. Adama Dziuroka (prof. UKSW) oraz prof. Ryszarda Kaczmarka (moderacja dyskusji).
Panel połączony będzie z promocją drugiego wydania książki "Województwo śląskie 1945-1950" pod red. A. Dziuroka i Ryszarda Kaczmarka oraz książki pt. "Wywózka. Deportacja mieszkańców Górnego Śląska do obozów pracy przymusowej w Związku Sowieckim w 1945 r. Faktografia - konteksty - pamięć", pod red. S. Rosenbauma i D. Węgrzyna. Prezentacji teki edukacyjnej towarzyszyć będzie wystawa Oddziału IPN w Katowicach "Koniec i początek. Górny Śląsk w 1945 roku" (24-27.02.2015 r.).
• 26 lutego 2015 r. o godz. 11.00 w Centrum Dokumentacji Deportacji Górnoślązaków do ZSRR w 1945 roku w Radzionkowie rozstrzygnięty zostanie konkurs historyczny "Niech świat pamięta o nas... Losy osób deportowanych z Górnego Śląska do ZSRS w 1945 r.".
