Rynek energii: przejrzystość, płynność i przewidywalność

Podniesienia zakresu obowiązku sprzedaży wytworzonej energii elektrycznej z 30 proc. do 100 proc. ma na celu zwiększenie płynności i przewidywalności na rynku energii elektrycznej. Proponowane rozwiązanie jest niezbędne do uzyskania pełnej transparentności hurtowego rynku energii elektrycznej oraz uzyskania oczekiwanych efektów

Ministerstwo Energii skierowało do uzgodnień międzyresortowych projekt nowelizacji Prawa energetycznego oraz niektórych innych ustaw. Zmiany dotyczą m.in. zwiększenia obliga giełdowego dla energii elektrycznej do 100 proc.

Projekt ustawy przewiduje, że wytwórca energii elektrycznej jest obowiązany sprzedawać wytworzoną energię na giełdach towarowych, na rynku organizowanym przez podmiot prowadzący na terytorium kraju rynek regulowany lub na zorganizowanej platformie obrotu prowadzonej przez spółkę prowadzącą w kraju giełdę towarową.

Obowiązek ten nie dotyczy energii elektrycznej: dostarczanej od przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się jej wytwarzaniem do odbiorcy końcowego za pomocą linii bezpośredniej; wytworzonej z odnawialnych źródeł energii; wytworzonej w kogeneracji ze średnioroczną sprawnością przemiany wyższą niż 52,5 proc.; zużywanej przez przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się wytwarzaniem na potrzeby własne; niezbędnej do wykonywania przez operatorów systemów elektroenergetycznych ich zadań; wytworzonej w jednostce wytwórczej o łącznej mocy zainstalowanej nie wyższej niż 50 MWe.

Projekt zakłada, że prezes URE, na wniosek przedsiębiorstwa energetycznego, zwalnia z tego obowiązku w jednostkach wytwórczych, które rozpoczęły wytwarzanie energii elektrycznej po raz pierwszy po dniu 1 lipca 2017 r. w przypadku energii: 1) sprzedawanej w ramach wykonywania długoterminowych umów zawartych przez spółki energetyczne z instytucjami finansowymi, w celu realizacji inwestycji wytwórczych, w tym w ramach długoterminowych umów z innymi niż instytucje finansowe podmiotami, zawartych w celu zabezpieczenia przychodów oraz 2) sprzedawanej w ramach wykonywania długoterminowych zobowiązań wynikających z umów zawartych ze wspólnikami/akcjonariuszami, także będącymi przedsiębiorstwami energetycznymi, w związku z udzielonym wytwórcy finansowaniem typu korporacyjnego z przeznaczeniem na realizację inwestycji wytwórczej.

Zwolnienie dotyczyć ma też energii wytwarzanej na potrzeby operatora systemu przesyłowego wykorzystywanej na potrzeby prawidłowego funkcjonowania krajowego systemu elektroenergetycznego.

Przedsiębiorstwa energetyczne mają przekazywać Prezesowi URE informacje o zawartych umowach, na podstawie których sprzedają wytworzoną energię elektryczną poza giełdą, w terminie siedmiu dni od dnia ich zawarcia. Na podstawie tych danych Prezes URE ogłaszać będzie średnią kwartalną cenę energii elektrycznej niepodlegającej obligu w terminie 14 dni od dnia zakończenia kwartału.

Resort podał w Ocenie Skutków Regulacji, że zasadniczym celem projektowanej regulacji, czyli podniesienia zakresu obowiązku sprzedaży wytworzonej energii elektrycznej z 30 proc. do 100 proc., jest poprawa przejrzystości, zwiększenie płynności oraz przewidywalności na rynku energii elektrycznej.

"Wpływ giełdowego rynku energii na życie gospodarcze i sytuację obywateli jest tak duży, że nie można pozwolić na funkcjonowanie tego rynku w sposób nieprzejrzysty. Obecnie dochodzi do sytuacji, w których pionowo zintegrowane grupy energetyczne mogą handlować energią pomiędzy podmiotami wewnątrz swojej struktury, co skutkuje faktem, że znaczna część energii omija główny rynek giełdowy. Podwyższenie obliga, ma na celu zwiększenie płynności i przewidywalności na rynku energii elektrycznej. Proponowane rozwiązanie jest niezbędne do uzyskania pełnej transparentności hurtowego rynku energii elektrycznej oraz uzyskania oczekiwanych efektów" - napisano w uzasadnieniu projektu.

Przedstawiony projekt nowelizacji Prawa energetycznego obejmuje też m.in. propozycję uregulowania instytucji sprzedaży rezerwowej, czyli sprzedaży paliw gazowych lub energii elektrycznej do odbiorcy końcowego przyłączonego do sieci dystrybucyjnej elektroenergetycznej lub gazowej lub do sieci przesyłowej gazowej realizowanej przez sprzedawcę rezerwowego w przypadku zaprzestania sprzedaży paliw gazowych lub energii elektrycznej przez dotychczasowego sprzedawcę.

Jak podał resort energii, proponowane zmiany ustawy Prawo energetyczne wynikają również z konieczności wdrożenia do polskiego porządku prawnego przyjmowanych na gruncie Unii Europejskiej Kodeksów Sieci i Wytycznych, stanowiących środki mające na celu budowę wspólnego, jednolitego rynku energii elektrycznej.