Program kontra smog. Wymiana pieców i kotłów na paliwo stałe oraz termomodernizacja domków

Celem programu Czyste Powietrze jest poprawa jakości powietrza oraz zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych m.in. poprzez wymianę źródeł ciepła

Czyste Powietrze to kompleksowy program, którego celem jest zmniejszenie lub uniknięcie emisji pyłów i innych zanieczyszczeń wprowadzanych do atmosfery przez domy jednorodzinne. Oczekiwane zmiany zostały już zaopiniowane przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska oraz przyjęte w grudniu ub.r. przez Radę Nadzorczą Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Przypomnijmy, program Czyste Powietrze skupia się na wymianie starych pieców i kotłów na paliwo stałe oraz termomodernizacji budynków jednorodzinnych w celu efektywnego zarządzania energią. Działania te nie tylko pomogą chronić środowisko, ale dodatkowo zwiększą domowy budżet, dzięki oszczędnościom finansowym.

Program skierowany jest do osób fizycznych będących właścicielami lub współwłaścicielami domów jednorodzinnych czy wydzielonych lokali mieszkalnych. Dotacje są udzielane za pośrednictwem 16 Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Budżet Programu to kwota 103 mld zł. Obecnie trwają prace nad dokumentacją programową, która jest konieczna do uruchomienia naboru na nowych warunkach. Data wejścia w życie zmienionego programu wraz z ułatwieniami oraz rozpoczęcia naboru zostanie podana jeszcze w styczniu 2022 r.

Trzecia część programu Czyste Powietrze, a także zmiany dotychczasowego programu, żeby jeszcze łatwiej sięgać po dotacje, to jedno z najważniejszych zamierzeń Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na 2022 r. Wprowadzenie nowej części programu dla beneficjentów uprawnionych do najwyższego poziomu dofinansowania podzielono na dwie fazy.

W pierwszej kolejności ogłoszony będzie nabór wniosków do trzeciej części programu uwzględniający następujące zasady:

• przeciętny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego uprawniający do najwyższego poziomu wsparcia – do 900 zł (gospodarstwa wieloosobowe) lub do 1260 zł (gospodarstwa jednoosobowe);
• alternatywa do dochodowego kryterium kwalifikowalności – ustalone prawo do otrzymywania zasiłku stałego, zasiłku okresowego, zasiłku rodzinnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego;
• intensywność dofinansowania – do 90 proc. kosztów kwalifikowanych;
• maksymalna kwota dotacji dla całego przedsięwzięcia – do 69 tys. zł;
• liczba transz rozliczeń – do pięciu. Okres realizacji przedsięwzięcia – do 36 miesięcy.

Przy naborze dla trzeciej części programu obowiązywać będzie nowy załącznik nr 2b „Koszty kwalifikowane oraz maksymalny poziom dofinansowania dla Części 3 Programu dla Beneficjentów uprawnionych do najwyższego poziomu dofinansowania”.

Równolegle w 2022 r. będą trwały prace nad drugą fazą wdrażania trzeciej części programu Czyste Powietrze, obejmującą m.in. prefinansowanie wydatków, a także pomoc wnioskodawcom w przygotowaniu, realizacji i rozliczeniu inwestycji. Ponadto, w wyniku doświadczeń z dotychczasowego wdrażania Czystego Powietrza oraz postulatów zgłaszanych przez Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, organizacje branżowe i pozarządowe, zmodyfikowano niektóre zapisy we wszystkich częściach programu i jego załącznikach.

Najważniejsze ze zmian, które niebawem będą obowiązywać, to:

uwzględnienie możliwości finansowania z Czystego Powietrza, gdy dofinansowanie łączy się z gminnymi programami parasolowymi, w których wnioskodawca nie staje się właścicielem kotła do zakończenia okresu trwałości;

umożliwianie dłuższej realizacji projektu, gdy opóźnienie rozliczenia wynika z przesunięcia terminu przyłączenia gazu przez operatora;

dopuszczenie kotłów dwupaliwowych na drewno kawałkowe i pellet, jako zgodnych z celami programu i doprecyzowanie wymagań dla przewodów kominowych w przypadku kotłów na paliwo stałe, ze względów bezpieczeństwa.