Prawo: kolejne branże chronione przed wrogim przejęciem

Grozi nam najpoważniejszy wstrząs na rynkach gazu od czasu inwazji Rosji na Ukrainę

Firmy zajmujące się m.in. przesyłem gazu oraz wydobyciem i przerobem rud metali wykorzystywanych w materiałach wybuchowych, włączono do katalogu branż chronionych przed wrogim przejęciem - to skutek noweli ustawy o kontroli niektórych inwestycji, którą podpisał prezydent Andrzej Duda.

Zmianę przepisów zaproponowali posłowie PiS. Wskazywali, że dotychczas obowiązująca ustawa nie obejmowała takich przedmiotów działalności jak produkcja renu czy wydobywanie i przerób rud metali wykorzystywanych do wytwarzania materiałów wybuchowych, broni i amunicji oraz wyrobów i technologii o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym.

Ich zdaniem brak tych branż uniemożliwiał objęcie ochroną podmiotów, od których zależy bezpieczeństwo dostaw komponentów w łańcuchu produkcyjnym uzbrojenia i sprzętu wojskowego, a w szczególności używanych do produkcji statków powietrznych, a także różnego rodzaju amunicji i środków bojowych. Nowe prawo rozszerza także katalog o firmy, które zajmują się przesyłem paliw gazowych.

W październiku 2015 r. weszła w życie ustawa o kontroli niektórych inwestycji, która ma chronić strategiczne polskie spółki przed wrogim przejęciem.

Zgodnie z nią spółka może uzyskać status chronionej, jeśli prowadzi działalność w określonych jako kluczowe branżach, ma istotny udział w rynku, jej przejęcie rodzi poważne zagrożenie dla fundamentalnych interesów państwa oraz nie można zastosować innego, mniej restrykcyjnego środka ochrony.

Inwestorzy mają obowiązek poinformowania Ministerstwa Skarbu Państwa o planowanym kupnie udziałów w jednej ze strategicznych spółek. Minister skarbu może zablokować taką transakcję, jeśli uzna, że istnieją przesłanki zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku publicznego. Taka decyzja może być zaskarżona do sądu.

By można było wpisać konkretną spółkę na listę podmiotów chronionych, przede wszystkim musi ona prowadzić działalność w jednej z wymienionych w ustawie. Dotychczas były to branże: wytwarzania energii elektrycznej, paliw płynnych, dystrybucji paliw i prądu, magazynowania paliw, produkcji chemiczna, produkcji i dystrybucji uzbrojenia oraz materiałów wybuchowych, a także telekomunikacji.

Nowela ma wejść w życie w dniu następującym po dniu ogłoszenia.