fot: GZM
Sieć Transport GZM należy do największych w Europie
fot: GZM
Ponad 2,9 mld zł wydatków przewiduje budżet Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii na 2026 r., przyjęty w środę przez zgromadzenie Metropolii. Ponad 2 mld zł pochłonie utrzymanie komunikacji publicznej. Dochody budżetu mają być o niespełna 30 mln zł mniejsze niż wydatki.
Kluczowe dochody, w łącznej sumie 2,876 mld zł, będą pochodzić z: części zmiennej składek rocznych gmin członkowskich (1,272 mld zł - przede wszystkim na finansowanie komunikacji), przewidzianych ustawą metropolitalną udziałów w podatku PIT w wysokości 5,75 proc. (664,8 mln zł) oraz wpływów z usług, przede wszystkim sprzedaży biletów komunikacji miejskiej (298,7 mln zł).
Zaplanowano dochody z tytułu rozliczenia części zmiennej składki rocznej za 2025 r. w wysokości 144,2 mln zł.
Wpływy z dotacji i środków na wydatki związane m.in. z projektami unijnymi to 33,9 mln zł, a zwroty ze skarbówki 96 mln zł. Dochody z KPO na projekty Hydrogen GZM oraz Zielony Transport GZM (dwa etapy) mają wynieść 265,3 mln zł.
W budżecie zaplanowano deficyt na poziomie 29,4 mln zł, który zostanie sfinansowany z nadwyżki z lat ubiegłych, ujętej jako przychody budżetu. Metropolia nie ma zadłużenia. Wykonana nadwyżka z lat ubiegłych wynosi 638,2 mln zł.
Wydatki mają wynieść 2,905 mld zł. Ich kluczowy punkt - 2,441 mld zł - wiąże się z organizacją transportu publicznego, z czego 2,058 mld zł ma trafić na wydatki bieżące związane z organizacją komunikacji miejskiej na terenie Metropolii, a 382,5 mln zł na wkład do zakupu autobusów elektrycznych oraz rozwiązań technologicznych i informatycznych (np. nowoczesne systemy płatności).
Część kosztów komunikacji dla gmin złagodzono, uwzględniając w budżecie GZM dochody z rozliczenia części zmiennej składki rocznej za poprzednie lata, uwzględniającej m.in. faktycznie poniesione koszty oraz wpłaty odroczonych składek z tytułu przejęcia przez Metropolię zadania organizacji transportu publicznego - 144,2 mln zł.
Wpływy z mandatów za jazdę bez biletów założono na 19,8 mln zł (przy kosztach kontroli 6,3 mln zł), a z kar dla przewoźników - na 5,6 mln zł. Gminy, które nie wchodzą w skład GZM, na organizowanie przewozów na ich terenie wpłacą Metropolii łącznie 25,9 mln zł.
W przyjętej również w środę wieloletniej prognozie finansowej 2026-36 uściślono m.in., że wśród wydatków na 2026 r. finansowanie przewozów tramwajowych powinno zmieścić się w limicie 588,8 mln zł, trolejbusowych 26,5 mln zł i autobusowych 1,060 mld zł. Odrębna kwota (w całości z budżetu GZM) 269,6 mln zł finansuje funkcjonowanie tzw. autobusowych linii metropolitalnych.
Ponadto, zgodnie z budżetem, 34,4 mln zł ma wesprzeć woj. śląskie w uruchamianiu dodatkowych kursów pociągów w obrębie GZM, a 49,6 mln zł trafić na finansowanie systemu Roweru Metropolitalnego.
