fot: UM Bytom
Kolejka w Bieszczadach powstała w 1898 roku; głównym zadaniem był wówczas transport drewna
fot: UM Bytom
Węgiel, choć w fomie szczątkowej, w dalszym ciągu wykorzystywany jest jako paliwo na kolei. Jak wynika z danych posiadanych przez Urząd Transpotu Kolejowego, w 2020 r. parowozy kursowały zarówno na trasach normalnotorowych, jak i wąskotorowych. Używane były wyłącznie do przewozów pasażerskich.
- W ciągu pierwszych trzech kwartałów 2020 r., czynne normalnotorowe lokomotywy parowe znajdowały się w dyspozycji przewoźników PKP Cargo, Koleje Wielkopolskie, Parowozownia Wolsztyn oraz Cargo Master. Spółka ta realizowała przewozy na zlecenie spółki Koleje Śląskie w ramach przewozów okazjonalnych na terenie województwa śląskiego oraz we współpracy z organizatorem pociągów turystycznych Turystyka Kolejowa TurKol.pl sp. z o.o. W przypadku kolei wąskotorowych, czynne wąskotorowe lokomotywy parowe znajdowały się w dyspozycji operatorów infrastruktury kolei wąskotorowych: Wyrzyska Kolej Powiatowa w Białośliwiu, Bieszczadzka Kolejka Leśna, Ełcka Kolej Wąskotorowa, Krośnicka Kolej Wąskotorowa, Kolejka Parkowa Maltanka w Poznaniu, Kolejka Wąskotorowa w Rudach, Sochaczewska Kolej Muzealna, Średzka Kolej Wąskotorowa oraz Żnińska Kolej Powiatowa - wylicza Tomasz Frankowski, naczelnik Wydziału Komunikacji Społecznej w Urzędzie Transportu Kolejowego w Warszawie.
Z informacji posiadanych przez UTK wynika, że w dyspozycji przewoźników kolejowych oraz operatorów infrastruktury kolei wąskotorowej znajduje się 9 normalnotorowych oraz 9 wąskotorowych sprawnych lokomotyw parowych. Ta liczba może wzrosnąć, gdyż Górnośląskie Koleje Wąskotorowe planują remont jednego z posiadanych przez siebie prowozów i przywrócenie go do funkcjonowania.
Z danych posiadanych przez UTK wynika, że 2020 r. nie doszło do żadnego wypadku, kolizji czy innego tego typu zdarzenia z udziałem lokomotywy parowej.
UTK nie prowadzi natomiast rejestrów czy analiz dotyczących wyposażenia infrastruktury punktowej w urządzenia do obsługi lokomotyw parowych i liczby czynnych parowozowni i możliwych działań ograniczających funkcjonowanie kolei historycznych.
Największe praktyczne znaczenie lokomotywy napędzanej na węgiel mają na dwóch trasach w zachodniej Wielkopolsce. Od 16 stycznia 2021 r. wznowiony został ruch pociągów parowych na trasie Wolsztyn - Grodzisk Wielkopolski - Poznań. Odbywa się on tam tylko w soboty. Natomiast od poniedziałku do piątku pociągi ciągnięte parowozem kursują na trasie Wolsztyn - Boszkowo - Leszno. W obu przypadkach są to po dwa pary kursów w ciągu dnia.
