Naukowcy zbadają zanieczyszczenie gleb i wód w rejonie Pyrzowic, Wojkowic, Siewierza i Siemianowic Śląskich
fot: Tomasz Rzeczycki
W następnym etapie opracowany ma zostać arkusz mapy geochemicznej obejmującej m.in. Pyrzowice
fot: Tomasz Rzeczycki
W czerwcu Państwowy Instytutu Geologiczny-Państwowy Instytut Badawczy ma zakończyć prace nad czterema arkuszami atlasu geochemicznego Górnego Śląska, obejmującymi Tarnowskie Góry, Świerklaniec, Bytom oraz Piekary Śląskie. Wiadomo już, które tereny zostaną potem poddane opracowaniu.
- W następnej kolejności planowane jest opracowanie arkuszy: Pyrzowice, Siewierz, Wojkowice i Siemianowice Śląskie - informuje Krystian Lisiak, rzecznik prasowy PIG-PIB.
Mapy geochemiczne tworzy wieloosobowy zespół pracowników Państwowego Instytutu Geologicznego-PIB. Górnośląski Okręg Przemysłowy i jego pogranicze z zachodnią Małopolską to jedyny fragment Polski, dla którego zdecydowano się wykonać bardzo szczegółowe mapy w skali 1:25 000.
- Skuteczna ochrona środowiska przyrodniczego Ziemi wymaga odpowiednich działań zapobiegawczych i naprawczych. Do realizacji tego zadania potrzebna jest przede wszystkim odpowiednia informacja, między innymi o występowaniu, rozmieszczeniu przestrzennym i koncentracji pierwiastków i związków chemicznych, zwłaszcza potencjalnie toksycznych. Informacje takie PIG-PIB zbiera i gromadzi od lat 90. XX w. - stwierdza Krystian Lisiak.
W pierwszym etapie badań (1990–1995) opracowano Atlas geochemiczny Polski, obejmujący badania warstwy powierzchniowej gleb, osadów i wód powierzchniowych na terenie całego kraju. W ramach prac drugiego etapu (1991–2005) wykonano atlasy geochemiczne w najważniejszych obszarach miejsko-przemysłowych kraju oraz Atlas zanieczyszczeń gleb miejskich w Polsce. Opracowano atlasy geochemiczne aglomeracji Górnego Śląska, Warszawy, Krakowa, Łodzi, Poznania, Szczecina, Wałbrzycha, Wrocławia, Pobrzeża Gdańskiego, Częstochowy i Legnicko-Głogowskiego Okręgu Miedziowego. W 1996 r., rozpoczął się trzeci etap III, obejmujący wykonanie Szczegółowej mapy geochemicznej Górnego Śląska.
- Szczegółowe mapy geochemiczne przeznaczone są dla regionalnych i lokalnych działań w zakresie ochrony środowiska, takich jak zagospodarowanie terenu czy zmiany użytkowania gruntów zanieczyszczonych. Stanowią bogaty materiał dla instytucji naukowych zajmujących się badaniami przyrodniczymi w takich dziedzinach, jak: geologia, biologia, rolnictwo, medycyna. Uzyskane wyniki badań zaprezentowane w formie kartograficznej i zgromadzone w bazach danych, stanowią podstawę dla oceny przydatności gruntów dla celów użytkowania rolniczego i gospodarki leśnej, dla planowania przestrzennego, budownictwa mieszkalnego, rekreacyjnego, komercyjnego i przemysłowego, dla działań rekultywacji i remediacji zdewastowanych chemicznie terenów, dla oceny stanu zdrowia ludzi i zwierząt w powiązaniu ze stanem środowiska. Badania osadów i wód powierzchniowych pozwalają na lokalizację źródeł zanieczyszczeń i mogą stanowić podstawę do podjęcia działań eliminujących dalszą ich degradację - wylicza Krystian Lisiak.
Odbiorcami wyników badań są jednostki administracji państwowej - na szczeblu wojewódzkim, powiatowym i gminnym, instytuty naukowe i wyższe uczelnie.
