Mundury, stopnie, dystynkcje

fot: Andrzej Bęben/ARC

Przez wieki mundur górniczy zmieniał się...

fot: Andrzej Bęben/ARC

Pierwsza duża reforma umundurowania górniczego po uzyskaniu przez Polskę niepodległości miała miejsca w 1931 r. Ustawa wprowadziła podział wszystkich urzędników górniczych na 12 stopni służbowych i jednocześnie dla każdego z nich określiła wzory dystynkcji służbowych wyszytych na patkach.

Karta Górnicza, ustanowiona w 1949 r., powiększyła liczbę stopni górniczych do 19. Ustanowiono wówczas trójstopniowość dla korpusów: generalnych dyrektorów górniczych, dyrektorów górniczych, inżynierów górniczych, techników górniczych, górników oraz aspirantów górniczych. Wprowadzono także stopień generalnego dyrektora.

Ostatnia reforma umundurowania górniczego i stopni miała miejsce zaledwie dziewięć lat temu. Ogłoszona 14 lutego 2003 r. ustawa "O stopniach górniczych, honorowych szpadach górniczych i mundurach górniczych" wprowadziła spore zmiany w trybie ich nadawania. W opinii ekspertów jest to jeden z najbardziej szczegółowych aktów prawnych, odnoszących się do górniczego umundurowania, od momentu uzyskania przez Polskę niepodległości. Zlikwidowano grupę aspirantów górniczych i wprowadzono dodatkowy stopień generalnego honorowego dyrektora górniczego. Nadawany jest on osobom za szczególne zasługi dla górnictwa.

Dystynkcja ta została określona jako dwa wężyki generalskie, wyszyte po brzegach czarnej borty, bez rozetek. Ustawodawca nie omieszkał ponadto określić, z jakich okazji można przyodziać galowy uniform górniczy. Są to święta państwowe, Dzień Górnika, uroczystości dekoracji orderami, odznaczeniami państwowymi i odznakami, uroczystości nadania stopnia górniczego i wręczania honorowej szpady górniczej, a także inne ceremonie i wystąpienia ważne dla środowiska górniczego. Ten sam akt prawny określa także kolory czak orkiestry górniczej, w tym kapelmistrza, i krój żeńskiego galowego munduru górniczego. Przy okazji dokładnie sprecyzowano wygląd szerokiego kołnierza-pelerynki oraz zmieniono krój płaszcza noszonego do munduru galowego. Dawny, zapinany pod szyję, z naszytymi dystynkcjami stopnia, zmieniono na płaszcz z wykładanym kołnierzem bez naszywek dystynkcji. Zmniejszono liczbę guzików na płaszczu z dwóch rzędów po sześć guzików na dwa rzędy po trzy guziki. Zmiany objęły też wygląd godła górniczego na czaku. Z dwukolorowego, wytłaczanego z blachy koloru żółtego i srebrnego, na jednolity kolorystycznie, wyszywany złotym bajorkiem.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Węgiel, gaz i OZE. Gra o równowagę w cieniu europejskiej polityki klimatycznej

Nie będzie rewolucji w unijnej polityce klimatycznej, ale możliwe są korekty, które złagodzą presję kosztową na energetykę. O przyszłości systemu handlu emisjami, roli węgla i gazu w bilansowaniu Krajowego Systemu Elektroenergetycznego oraz ryzyku luki mocowej rozmawiamy z dr. hab. inż. Stanisławem Tokarskim z Głównego Instytutu Górnictwa, który przekonuje, że Polska powinna postawić na dwa filary bezpieczeństwa – równowagę między gazem a węglem – przy jednoczesnym rozwoju OZE i energetyki jądrowej.

Silny wstrząs w kopalni Lubin. W strefie zagrożenia przebywało 20 górników

W sobotę Zakładach Górniczych Lubin (KGHM) doszło do silnego wstrząsu. Jeden z górników został przysypany w kabinie maszyny górniczej. Ratownikom udało się do niego dotrzeć po kilku godzinach.

Mocno zakołysała się ziemia – to wstrząs, czy tąpniecie? Znamy odpowiedź

W latach 2021-2025 w polskim górnictwie podziemnym miało miejsce 16 tąpnięć wskutek zaistnienia wstrząsów górotworu. W ich wyniku doszło do 19 wypadków śmiertelnych.

Paulina Hennig-Kloska: Energia z morskich wiatraków obniży średnią cenę prądu w Polsce

Energia elektryczna produkowana przez morskie farmy wiatrowe będzie stabilizować średnią krajową cenę energii na niższym niż dotychczas poziomie - oceniła ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.