Mniej L4, ale dłuższa absencja. ZUS podsumowuje pierwsze półrocze 2026 roku
W pierwszym półroczu 2026 roku Polacy rzadziej sięgali po zwolnienia lekarskie, ale gdy już na nie przechodzili, to na dłużej. ZUS zarejestrował 14,1 mln e‑ZLA (spadek o 2,7% rok do roku), które przełożyły się na 147,7 mln dni absencji (spadek o 0,3% r/r).
ZUS podał dane o zwolnieniach lekarskich w I poł. 2026 r.
W pierwszym półroczu 2026 roku Polacy rzadziej sięgali po zwolnienia lekarskie, ale gdy już na nie przechodzili, to na dłużej. ZUS zarejestrował 14,1 mln e‑ZLA (spadek o 2,7% rok do roku), które przełożyły się na 147,7 mln dni absencji (spadek o 0,3% r/r).
Co pokazują dane ZUS za I półrocze 2026 r.?
- Liczba zaświadczeń: 14,1 mln (–2,7% r/r).
- Łączna absencja: 147,7 mln dni (–0,3% r/r).
- Średnia długość pojedynczego e‑ZLA: 10,81 dnia.
- Średnia skumulowana nieobecność na osobę: 24,98 dnia (kobiety 25,70; mężczyźni 24,11).
- Choć ubezpieczeni rzadziej zgłaszają się po zwolnienia, to gdy już na nie przechodzą, to na dłużej. Maleje liczba zwolnień na sezonowe infekcje czy COVID‑19, natomiast schorzenia układu mięśniowo‑szkieletowego, zaburzenia psychiczne oraz urazy to najczęstsze przyczyny e‑ZLA (elektronicznego zwolnienia lekarskiego – red.) – komentuje Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka ZUS w woj. śląskim.
W województwie śląskim od stycznia do czerwca 2026 r. wystawiono 1 mln 662 tys. zaświadczeń lekarskich, co przełożyło się na 17 mln 548 tys. dni absencji.
Kto i jak długo choruje?
- Najwięcej e‑ZLA dotyczyło choroby własnej ubezpieczonego: 11,4 mln (–2,5% r/r), co dało 123,1 mln dni absencji (+0,6% r/r).
- Kobiety stanowiły większość: 56,3% wszystkich zaświadczeń z tytułu choroby własnej.
- Największy udział w dniach absencji miała grupa 30–39 lat: 25,7% ogółu; wśród kobiet to aż 29,9%, a wśród mężczyzn liderami były osoby 40–49 lat (25,6% dni).
Nadal dominują krótkie zwolnienia (1–5 dni) – 44,5% wszystkich e‑ZLA, ale wyraźnie rośnie udział nieobecności trwających od 11 do 30 dni: 29,3% (z 27,9% w I poł. 2025 r.). Wzrósł też udział zwolnień jednodniowych: z 7,8% do 8,8%.
Główne przyczyny absencji: układ ruchu, zdrowie psychiczne, urazy
Najwięcej dni nieobecności w pracy wynika z:
- chorób układu mięśniowo‑szkieletowego i tkanki łącznej – 21,6 mln dni (17,5% udziału);
- zaburzeń psychicznych i zaburzeń zachowania – 18,2 mln dni (14,8%, +1,4 p.p. r/r);
- urazów, zatruć i skutków czynników zewnętrznych – 17,2 mln dni (14,0%, +1,5 p.p. r/r);
- chorób układu oddechowego – 16,1 mln dni (13,1%, –3,2 p.p. r/r);
- ciąży, porodu i połogu – 15,6 mln dni (12,7%).
Eksperci zwracają uwagę, że wzrost udziału zwolnień związanych ze zdrowiem psychicznym może wiązać się z przeciążeniem i stresem w pracy.
Opieka nad rodziną: mniej L4 na dziecko, więcej na innych bliskich
W I półroczu 2026 r. w zakresie opieki nad bliskimi ZUS odnotował:
- 1,48 mln zwolnień na opiekę nad dzieckiem (–6,2% r/r), co dało 5,34 mln dni (–9,7% r/r);
- 283 tys. zwolnień na opiekę nad innym członkiem rodziny (+12,7% r/r), co przełożyło się na 1,32 mln dni (+9% r/r).
ZUS przypomina też, że zwolnienie lekarskie ma służyć leczeniu, a nie wypoczynkowi – w I poł. 2026 r. w całym kraju wstrzymano i obniżono świadczenia łącznie o 162,2 mln zł w wyniku kontroli e‑ZLA.
