Malta - kraj zbudowany dzięki górnictwu odkrywkowemu

fot: Tomasz Rzeczycki

Wyeksploatowany kamieniołom w miejscowości Is-Siġġiewi znalazł nowe przeznaczenie

fot: Tomasz Rzeczycki

Pięćdziesiąt pięć lat temu niepodległość uzyskała Malta - państwo, którego większość budowli powstało za sprawą kopalń odkrywkowych wapienia. To także kraj, w którym wyeksploatowane kamieniołomy znajdują drugie zastosowanie.

Będąca wcześniej kolonią Wielkiej Brytanii śródziemnomorska Malta uzyskała 21 września 1964 r. niepodległość decyzją brytyjskiego parlamentu. Początkowo głową państwa była angielska królowa, dziesięć lat później proklamowano republikę. W jej skład wchodzi nie tylko wyspa Malta, lecz także sąsiednie wyspy Gozo i Komino.

Leżąca na południe od Sycylii Malta jest krajem, w którym górnictwo odkrywkowe istniało od czasów starożytnych. Świadectwem tego są świątynie megalityczne, starsze niż afrykańskie piramidy, wykonane z kamiennych bloków. Kamień wapienny stał się na wyspach maltańskich uniwersalnym tworzywem, wykorzystywanym do budowy niemal wszystkiego - kościołów, domów, mostów, fortyfikacji. I choć obecnie nowsze budynki powstają z betonu, to w dalszym ciągu funkcjonują na Malcie kamieniołomy wapienia, np. na wschód od turystycznej miejscowości San Pawl il-Baħar na terenie Naxxar.

- Co się tyczy kamieniołomów, to także są czynne na Gozo - wskazuje Katarzyna Cymbalista z portalu internetowego maltaigozo.pl.

Tym, czym różni Maltę od Polski, jest niewątpliwie sposób wykorzystania wyeksploatowanych kamieniołomów. Nierzadko po zakończeniu wydobycia są one zamieniane na... plantacje drzewek cytrusowych. Wapienne podłoże dobrze służy rozwojowi tych roślin. Można też spotkać innego rodzaju uprawy.

Najciekawsze przeznaczenie znalazł były kamieniołom w miejscowości Is-Siġġiewi, położonej nieco na zachód od maltańskiego portu lotniczego. Część byłego kamieniołomu zaadaptowano na zagrodę dla koni. W sąsiedniej części urządzono natomiast naziemną trasę turystyczną pod nazwą The Limestone Heritage Park & Gardens. Zwiedzając ją, można się zapoznać z historią eksploatacji skały wapiennej na Malcie, ze sposobami i technikami obróbki skały. Są też prezentowane maszyny górnicze oraz pojazdy służące do wywozu urobku. W dalszej części nieczynnego kamieniołomu turyści mogą zobaczyć małą plantację cytryn oraz minizoo.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Po Zakopanem: jak przejść od prognoz do bezpiecznych decyzji?

Konferencja „Górnictwo Zrównoważonego Rozwoju 2026”, która odbędzie się 19 listopada br. na Wydziale Górnictwa, Inżynierii Bezpieczeństwa i Automatyki Przemysłowej Politechniki Śląskiej, będzie kolejnym etapem dialogu o bezpiecznej transformacji.

Ceny gazu w Europie w dół z najwyższego poziomu od XII 2022

Ceny gazu w Europie spadają po tym, jak w poniedziałek osiągnęły najwyższy poziom od grudnia 2022 r., przekraczając 97 euro za MWh - informują maklerzy. Benchmarkowe kontrakty na gaz w Amsterdamie (ICE Entawex Dutch TTF) zniżkują o 1,0 proc. do 95,69 euro za MWh.

Hutnictwo, papier i rafinerie. Prawie 2,2 mld zł rekompensat trafi do energochłonnego przemysłu

Przedsiębiorstwa z sektorów i podsektorów energochłonnych otrzymają rekompensaty za 2025 rok o łącznej wartości blisko 2,2 mld zł. O przyznaniu wsparcia poinformowała prezes Urzędu Regulacji Energetyki (URE). Największe środki trafią do hutnictwa, producentów papieru i tektury oraz branży rafinacji ropy naftowej.

Koniec z węglem to dopiero początek. Fortum o transformacji ciepłownictwa

Czym zastąpić węgiel w ciepłownictwie? Eksperci koncernu energetycznego Fortum wskazują, że to dopiero pierwsze pytanie. Kluczowe będzie zaplanowanie współpracy źródeł ciepła, sieci, magazynów i systemów sterowania, aby zapewnić dostawy także wtedy, gdy energia jest droga, paliwo trudno dostępne, a zapotrzebowanie rośnie.