fot: Andrzej Bęben/ARC
Wartość tzw. witamin nowoczesnych technologii liczona jest w biliony dolarów
fot: Andrzej Bęben/ARC
Komisja Europejska ogłosiła listę 13 projektów wydobycia i przetwarzania surowców krytycznych. Dotyczą one m.in. litu, kobaltu i niklu, pierwiastków kluczowych dla rozwoju nowych technologii. To uzupełnienie wcześniejszej listy projektów strategicznych. Wśród nich znalazły się rafineria metali ziem rzadkich na terenie puławskich Azotów oraz zakładu odzysku metali ziem rzadkich w Zawierciu.
Unijny Akt o surowcach krytycznych z 2024 r., ma pomóc zmniejszyć zależność UE od Chin. Bez nich UE nie będzie w stanie przeprowadzić transformacji energetycznej i klimatycznej. Surowce krytyczne są potrzebne do produkcji paneli słonecznych czy turbin wiatrowych. Pierwiastki te są też używane w przemyśle nowych technologii, w tym do rozwijania zdolności obronnych.
Projekty mają pomóc UE w zwiększeniu wydobycia, przetwarzania i recyklingu surowców krytycznych. Dotyczą one m.in. pierwiastków niezbędnych do produkcji baterii do pojazdów elektrycznych (m.in. lit, nikiel, kobalt, mangan), do wytwarzania nowoczesnych magnesów, kluczowego elementu turbin wiatrowych (m.in. terb, neodym), a także tych używanych w przemyśle obronnym (m.in. wolfram, bor).
Ogłoszenie nowej listy następuje po tym, jak Chiny zawiesiły eksport niektórych minerałów ziem rzadkich i magnesów w odpowiedzi na cła wprowadzone przez administrację USA Donalda Trumpa. Chiny są czołowym producentem surowców krytycznych na świecie.
KE szacuje, że wdrożenie projektów będzie wymagać ok. 5,5 mld euro inwestycji. Projekty zlokalizowane są w Kanadzie, na Grenlandii, Kazachstanie, Norwegii, Serbii, Ukrainie i Zambii, Nowej Kaledonii, w Brazylii, na Madagaskarze, w Malawi, Republice Południowej Afryki i Wielkiej Brytanii.
Akt o surowcach krytycznych zakłada, że aby zmniejszyć zależność od państw trzecich w zakresie dostępu do surowców krytycznych, do 2030 r. europejskie wydobycie, przetwarzanie i recykling surowców strategicznych powinny zaspokajać odpowiednio co najmniej 10 proc., 40 proc. i 25 proc. zapotrzebowania UE.
