Janina: w sztolni uczą górniczej roboty

Jest to jedyna taka sztolnia. Została wydrążona bezpośrednio z powierzchni wyrobisk górniczych dzięki wysokiej skarpie, zlokalizowanej na terenie kopalni Janina (Tauron Wydobycie). Obiekt od pół wieku doskonale służy uczniom, studentom i pracownikom kopalni.

Pomysł jak na lata 60. ub. stulecia był super. Szkoły górnicze powstawały wówczas jak przysłowiowe grzyby po deszczu, a warsztatów było jak na lekarstwo. Początkowo wydrążono w skale kilkumetrowy chodnik. Prace przeprowadzono przy użyciu młotów pneumatycznych i materiałów wybuchowych. Mogli się im przyglądać uczniowie w ramach zajęć praktycznej nauki zawodu. Niespełna 15 lat później ukończono całość inwestycji. Wydrążone wyrobiska, o łącznej długości blisko 640 m i kubaturze 6100 m sześc., wyposażono w różne rodzaje obudowy chodnikowej i ścianowej oraz maszyny i urządzenia stosowane wówczas w górnictwie. Umożliwiało to prowadzenie praktycznego szkolenia uczniów w warunkach zbliżonych do rzeczywistych.

W 1995 r., wraz z likwidacją szkoły górniczej w Libiążu, sztolnia przestała pełnić swą funkcję dydaktyczno-szkoleniową. Udostępniona została zwiedzającym. Odtąd każdy mógł na własne oczy przekonać się, jak wygląda górnicza robota i procesy towarzyszące wydobyciu węgla. Ekspozycje maszyn i urządzeń górniczych uzupełniono o szereg pamiątek i eksponatów związanych z górnictwem i jego historią, których przybywało z roku na rok.

Jednak powrót do kształcenia w kierunkach górniczych spowodował, że od kilku lat sztolnia powraca do swych dawnych funkcji. Obecnie służy nie tylko szkoleniom praktycznym uczniów z górniczej zawodówki. Zdobywają tu również wiedzę praktyczną studenci kierunków górniczych. Na poszczególnych stanowiskach odbywają się ponadto egzaminy kwalifikacyjne w zawodach górnik podziemnej eksploatacji złóż oraz technik górnictwa podziemnego. W sumie każdego tygodnia przez sztolnię przewija się ponad stu uczniów, studentów i uczestników kursów specjalistycznych.

- Uczniowie zdobywają niezbędną wiedzę i praktykę przy wykonywaniu zabudowy podciągów drewnianych i stalowych, obudowy chodnikowej, budowy kasztów, torowiska na podkładach drewnianych, wykonywaniu połączeń mechanicznych taśmy przenośnikowej, zabudowy stojaków ciernych i drewnianych oraz wielu innych czynnościach specjalistycznych - wyjaśnia Remigiusz Małocha, główny inżynier ds. bhp i szkolenia w kopalni Janina.

W najbliższych planach jest oddanie do użytku ponad 20 stanowisk, na których prowadzone będą zajęcia praktyczne oraz przeprowadzane egzaminy kwalifikacyjne w zawodach górnik podziemnej eksploatacji złóż oraz technik górnictwa podziemnego. Dyrekcja kopalni ma również zamiar wykorzystać obiekt do tworzenia multimedialnych materiałów szkoleniowych w formie krótkich filmów rejestrowanych kamerą, a następnie realizowanych techniką animacji komputerowej.