Historia warta miliony

fot: Maciej Dorosiński

Wojciech Skwira, dyrektor ŚCWiS, ma w planach poszerzenie ekspozycji dotyczącej historii śląskiej Solidarności

fot: Maciej Dorosiński

Konkretyzują się plany władz Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności, które opiekuje się Muzeum Izby Pamięci Kopalni Wujek i Pomnikiem-Krzyżem. Celem nadrzędnym jest przybliżenie kolejnym pokoleniom losów śląsko-zagłębiowskiej "S", która znacząco zapisała się w polskiej historii.

Muzeum Izba Pamięci Kopalni Wujek znajduje się w przykopalnianym budynku. Pierwotnie był tu punkt napełniania lampek karbidowych, a jeszcze później magazyn odzieżowy. Niepozorny z zewnątrz budynek ma w sobie potencjał, który chce wykorzystać Wojciech Skwira, dyrektor Centrum, aby jeszcze szerzej przedstawić historię Solidarności.

- Obecnie jedynie część parteru została zaadaptowana na potrzeby Centrum. Pozostałe pomieszczenia na parterze oraz poddasze i pomieszczenia piwniczne wymagają gruntownej modernizacji i przebudowy. Po ich przystosowaniu możliwe będzie powiększenie ekspozycji. Koszt modernizacji to około 3 milionów złotych - mówi Skwira, który podkreśla, że nowa powierzchnia ekspozycyjna może mieć od 700 do 800 m kw.

W jej skład miałaby wejść m.in. stała wystawa dotycząca powstania i działalności struktur NSZZ Solidarność oraz wystawa poświęcona pacyfikacji kopalni Wujek.

- Ten projekt musi być wykonany przed podjęciem prac modernizacyjnych, tak aby były prowadzone zgodnie z przyjętymi założeniami. Koszt projektu koncepcyjnego i wykonawczego to około 400 do 450 tysięcy złotych - zaznacza dyrektor ŚCWiS, który dodaje, że całkowity koszt wykonania ekspozycji może wynieść pomiędzy 4,5 a 5 mln zł.

Ekspozycja ma sięgać 1945 r. Czas do 1980 r. ma zostać potraktowany pobieżnie, z wyjątkiem wydarzeń, które są związane z województwem śląskim. Dlatego w tym gronie znajdą się wydarzenia takie, jak choćby działalność "żołnierzy wyklętych", przymusowa praca w kopalniach, śrubowanie norm czy fenomen Jasnej Góry i bazyliki w Piekarach Śląskich. Cała pozostała część ma być poświęcona strukturom "S" z trzech regionów: śląsko-dąbrowskiego, Podbeskidzia i Częstochowy.

- Mowa tu będzie nie tylko o strukturach Solidarności, ale całej opozycji antysystemowej - zaznacza Wojciech Skwira.

Zmiany w Centrum nie będą jednak dotyczyć wyłącznie części ekspozycyjnej. W planach jest bowiem realizacja notacji historycznych, w ramach których będą nagrywane rozmowy z działaczami opozycji niepodległościowej w czasach PRL.

- W listopadzie tego roku nawiązaliśmy współpracę z Wyższą Szkołą Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach. W ramach praktyk studenckich rozmowy z działaczami będą przeprowadzać studenci dziennikarstwa z tej uczelni. Będzie ona też odpowiadać za sprzęt i montaż nagranego materiału - wyjaśnia dyrektor ŚCWiS.

Izba Pamięci w skali kraju, a może nawet świata, jest miejscem wyjątkowym. Dlaczego? Bo trudno jest wskazać muzeum, w którym kustoszami są uczestnicy wydarzeń, których dotyczy ekspozycja.

- Pewnie dlatego młodzież odwiedzająca Izbę jest tak bardzo zainteresowana ich opowieściami. To nie jest nudny wykład z historii, tylko przekaz uczestników tamtych wydarzeń, którzy opowiadają o tym w sposób prosty, rzeczowy i przede wszystkim z emocjami - wyjaśnia dyrektor Centrum.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Kopalnia soli Kłodawa zleca zewnętrzną ocenę projektu składowiska odpadów

Kopalnia Soli "Kłodawa" S.A. zwróciła się do PIG-PIB i AGH w Krakowie o niezależną ocenę projektu składowania w kopalni odpadów niebezpiecznych - poinformowały władze spółki w sobotnim (12 września 2026 r.) komunikacie. Wcześniej pomysł skrytykowali lokalni posłowie i samorządowcy.

Orlen uspokaja: Dostawy ropy do rafinerii bez zakłóceń po wyłączeniu saudyjskiego rurociągu

W związku z komunikatami dotyczącymi prewencyjnego wyłączenia rurociągu Wschód-Zachód w Arabii Saudyjskiej Orlen poinformował w sobotę (12 września 2026 r.), że dostawy surowca do rafinerii jego grupy są realizowane bez zakłóceń. Dodano, że koncern dywersyfikuje źródła dostaw i rozwija własne wydobycie.

Centrum danych

PIE: Polska produkuje głównie podstawowe komponenty do centrów danych

Budowa centrum przetwarzania danych wymaga zakupu i instalacji kilkuset produktów, z których 655 określanych jest jako kluczowe, a ze wstępnej analizy wynika, że znaczna część komponentów będzie musiała być do Polski sprowadzana - uważają eksperci Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

Zameczek Myśliwski w Promnicach wraca do życia. Otwarcie planowane na wiosnę 2027 r.

Zameczek Myśliwski w Promnicach, jeden z najcenniejszych zabytków Górnego Śląska, przechodzi ostatni etap gruntownej rewitalizacji. Całkowity koszt inwestycji może wynieść około 36 mln zł, a obiekt ma zostać udostępniony publiczności pod koniec pierwszego kwartału 2027 roku jako nowoczesna przestrzeń muzealno-edukacyjna.