Jak wynika z badania “Polaków Portfel Własny: Ukryte Priorytety“, 58 proc. ankietowanych najczęściej zaskakuje wysokość kosztów związanych ze zdrowiem, m.in. ceny leków, prywatnych wizyt u lekarzy oraz badań diagnostycznych.
Ponad połowa badanych (53 proc.) wskazało na rachunki za media. Co trzeci (33 proc.) odpowiedział, że zaskakują go opłaty związane z awariami pojazdów, a dla co piątego (20 proc.) - zaskoczeniem jest wysokość opłat za naprawy sprzętów i usługi fachowców w związku z usterkami w domu. Polacy są też zaskoczeni kosztami rozrywki i spontanicznych przyjemności (19 proc.), a także cenami subskrypcji i abonamentów, w tym streamingów i karnetów na siłownię (18 proc.).
“Na to, jak bardzo zaskakujące wydają się poszczególne kategorie wydatków, duży wpływ ma subiektywna ocena sytuacji finansowej gospodarstw domowych. Aż 82 proc. respondentów, którzy postrzegają ją jako złą, wskazywało koszty medyczne. To blisko o 30 pkt proc. więcej niż wśród tych, którzy uważają ją za zdecydowanie dobrą. Z kolei rachunki zyskały największy odsetek wśród osób deklarujących średni status (64 proc.). Najrzadziej odpowiadali tak badani negatywnie oceniający swój budżet (30 proc.). Dodatkowo, w większości kategorii to mężczyźni częściej niż kobiety czują się zaskoczeni wysokością wydatków. Wyjątkiem pozostaje rozrywka, gdzie dominują panie“ - wskazał, cytowany w informacji prasowej Tomasz Szwarc z Santander Consumer Banku.
Z badania wynika, że największą satysfakcję, mimo wysokich kosztów, sprawiają Polakom podróże (31 proc.). Na kolejnych miejscach znalazły się wydatki na dzieci (13 proc.) oraz prezenty i pomoc finansowa dla bliskich (10 proc.). “To pokazuje, że przyjemność z wydawania pieniędzy często wiąże się z relacjami i doświadczeniami, a nie wyłącznie z konsumpcją“ - podkreślili autorzy badania.
8 proc. Polaków wskazało rozrywkę, a 7 proc. na urodę i wellness, w tym kosmetyki, jako obszary, które dają satysfakcję mimo wysokich kosztów. Technologia i elektronika oraz edukacja uzyskały po 6 proc. odpowiedzi. Listę zamykają jedzenie poza domem (3 proc.), produkty premium i lepszej jakości (2 proc.) oraz produkty z kategorii dom i wnętrza, takie jak meble czy dekoracje (2 proc.).
Najwięcej Polaków chciałoby przeznaczać więcej pieniędzy na wyjazdy i wypoczynek (33 proc.), co - jak podkreślili autorzy badania - pokrywa się z wcześniejszymi deklaracjami o wysokiej satysfakcji z podróży. 28 proc. badanych częściej chciałoby inwestować w hobby, 15 proc. - w drobne przyjemności. Dalsze miejsca na liście niezrealizowanych potrzeb zajmują wyposażenie wnętrz (14 proc.) i uroda (13 proc.), szczególnie wśród pań, które częściej niż panowie chciałyby przeznaczać na ten cel większe kwoty (21 proc. vs 6 proc.). Rzadziej Polacy w tym kontekście wskazywali na zdrowie, ułatwienia w życiu codziennym czy wsparcie bliskich (7-10 proc.). Ten ostatni aspekt szczególnie cenią sobie panowie - 11 proc. z nich odczuwa ograniczenia w finansowym wspieraniu rodziny czy przyjaciół. Wśród Polek odsetek ten wyniósł 3 proc.
Jednocześnie, gdy pojawia się konieczność ograniczania wydatków, to urlop często staje się obszarem kompromisów i poszukiwania oszczędności - podali autorzy badania. 61 proc. Polaków przyznało, że w takim scenariuszu całkowicie zrezygnowałaby z wakacji. Do takiego rozwiązania bardziej skłonni są mężczyźni (67 proc.) niż kobiety (54 proc.), a także osoby po 60. roku życia (73 proc.).
Co trzeci ankietowany w sytuacji kryzysowej zdecydowałby się na bardziej ekonomiczną opcję wyjazdu. W takim podejściu dominują panie (36 proc. vs 28 proc. mężczyzn), a także czterdziestolatkowie (43 proc.) i trzydziestolatkowie (40 proc.). Dla 5 proc. respondentów urlopy są jednak na tyle ważne, że nawet w kryzysowej sytuacji, nie ograniczaliby żadnych kosztów związanych z tym celem. Takie podejście najczęściej deklarują najmłodsi ankietowani, w wieku 18-29 lat (14 proc.).
Według autorów badania wychowywanie dzieci w wyraźny sposób wpływa na to, jak Polacy reagują na kryzys finansowy przy planowaniu wakacji. Osoby, które nie mają niepełnoletnich na utrzymaniu, częściej deklarują rezygnację z wyjazdu (65 proc. wobec 50 proc.). Natomiast respondenci z gospodarstw domowych, w których są dzieci, częściej szukają oszczędności (39 proc.) lub w ogóle nie ograniczają wydatków na wakacje (7 proc.).
Jeżeli chcesz codziennie otrzymywać informacje o aktualnych publikacjach ukazujących się na portalu netTG.pl Gospodarka i Ludzie, zapisz się do newslettera.