fot: Maciej Dorosiński
Pierwsze układy kompensacji mocy biernej zostały zabudowane i już pracują w KWK Pniówek oraz ruchach Zofiówka (na zdjęciu) i Borynia KWK Borynia - Zofiówka - Bzie
fot: Maciej Dorosiński
15 mln złotych – na taką kwotę szacowane są oszczędności, jakie każdego roku przyniesie Jastrzębskiej Spółce Węglowej program kompensacji mocy biernej. Jak podały służby prasowe spółki, jego realizacja ma zakończyć się w przyszłym roku.
Trudno wyobrazić sobie nowoczesną kopalnię bez maszyn i urządzeń zasilanych prądem, a ten składa się z tzw. energii czynnej i biernej. Ta pierwsza, dzięki np. silnikom elektrycznym zamieniana jest na pracę użyteczną. Problemem jest jednak energia bierna, która pulsuje między źródłem energii, a jej odbiornikiem, powodując niejako „zapychanie” sieci energetycznych. Jest ona niezbędna do prawidłowego działania urządzeń tyle, że jej nadmiaru nie da się wykorzystać do żadnej konkretnej pracy.
- Proces wydobywania węgla jest energochłonny. Tymczasem w każdej kilowatogodzinie energii zakupionej przez zakłady JSW, aż 40 proc. stanowi „bezrobotna” energia bierna. Tylko w 2021 r. za jej pobieranie spółka zapłaciła ponad 10 mln zł. Na szczęście istnieje technologia, która w postaci procesu kompensacji, pozwala nam wytwarzać ją lokalnie, bez potrzeby nabywania jej od zewnętrznego dostawcy prądu. Efektem jest bardziej racjonalne wykorzystanie maszyn i urządzeń. Układy kompensacji mocy bierniej nie są tanie, ale ich koszt dzięki oszczędnościom, inwestycja zwraca się już po dwóch, trzech latach – tłumaczy Radosław Tkocz, koordynator Zespołu ds. Efektywności Energetycznej Biura Zarządzania Energią JSW.
Program kompensacji mocy biernej w Jastrzębskiej Spółce Węglowej opracowało i realizuje Biuro Zarządzania Energią JSW. Jest on sukcesywnie wdrażany w życie od 2021 r. Pierwsze układy kompensacji mocy biernej zostały zabudowane i już pracują w KWK Pniówek oraz ruchach Zofiówka i Borynia KWK Borynia – Zofiówka – Bzie. Dzięki pełnej cyfryzacji każdy z nich jest bezobsługowy, a systemy nadrzędnego sterowania są autorskim dziełem informatyków z JSW IT Systems. Wartość projektu opracowanego dla tych trzech kopalń wynosiła 20 mln zł. Najszybciej powstał układ w ruchu Borynia, który od chwili uruchomienia, czyli od kwietnia 2022 do końca ubiegłego roku pozwolił zaoszczędzić na rachunkach za energię blisko 3 mln zł.
Pod koniec tego roku zakończy się warta blisko 2 mln zł budowa układu kompensacji mocy biernej w ruchu Szczygłowice KWK Knurów – Szczygłowice. W kopalni Budryk inwestycja jest w fazie postępowania przetargowego, a w ruchu Bzie dobiegają końca prace związane z przygotowaniem dokumentacji przetargowej. Inaczej wygląda sytuacja w kopalni Knurów. Tam kompensacja mocy biernej stała się jednym z elementów zrealizowanego dwa lata temu, projektu Gospodarczego Wykorzystania Metanu.
Kompleksowy charakter programu kompensacji mocy biernej oznacza, iż specjaliści z Biura Zarządzania Energią sięgają nie tylko do kopalń, czyli największych źródeł energii biernej. W kręgu ich zainteresowań są wszystkie spółki i zakłady JSW. Efektem jest układ kompensacyjny, jaki w marcu uruchomiono w Zakładzie Wsparcia Produkcji JSW. Obecnie kończą się prace koncepcyjne nad podobnym układem, jaki ma powstać w Centrum Usług Wspólnych JSW.
Należy podkreślić, że projekt Kompensacji Mocy Biernej ma sprawić, że od przyszłego roku JSW nie będzie już ponosić opłat za energię bierną.
