Hałd w Sudetach jest więcej, niż się spodziewano

Nie osiemdziesiąt, jak pierwotnie zakładano, lecz ponad sto dodatkowych obiektów trafi w tym roku do bazy sudeckich hałd, opracowywanej przez Oddział Dolnośląski Państwowego Instytutu Geologicznego (PIG) we Wrocławiu. Dodatkowe hałdy to efekt prac terenowych, prowadzonych jesienią tego roku.

Tegoroczne prace stanowią uzupełnienie i kontynuację badań z lat 2013-2017. Wówczas zinwentaryzowano 445 hałd oraz osadników kopalnianych, znajdujących się w polskiej części Sudetów - od Pogórza Izerskiego po Góry Złote. W tym roku do bazy wprowadzonych miało być osiemdziesiąt dalszych obiektów. W trakcie badań terenowych okazało się, że obok obiektów łatwo identyfikowanych za pomocą numerycznego modelu terenu NMT odkrywane są nowe – trudne do wcześniejszej identyfikacji.

Obiekty takie znajdują się w rejonie Sędziszowej i Górzca na Pogórzu Kaczawskim oraz Świeradowa-Zdroju w Górach Izerskich.

- W rejonie Sędziszowej, niedaleko rezerwatu przyrody Organy Wielisławskie, istnieją hałdy po eksploatacji złota. Usytuowane są w sposób dosyć spektakularny, na stromym zboczu góry. Co prawda owe hałdy nie są zaznaczane na niemieckich i polskich mapach geologicznych czy topograficznych, lecz były znane badaczom niemieckim dość dobrze. Podobnie prof. Stanisław Z. Mikulski z PIG-u w Warszawie opisywał mineralizację siarczkową ze złotem i srebrem na Wielisławce już w roku 2007, a stare sztolnie i hałdy zostały opisane przez dolnośląskich badaczy – Aleksandra Kowalskiego oraz Krzysztofa i Marcina Maciejaków w roku 2017 - stwierdza Cezary Sroga z Państwowego Instytutu Geologicznego, Oddziału Dolnośląskiego z Wrocławia, który prowadzi inwentaryzację sudeckich hałd.

Drugie zgrupowanie hałd, które wzbogacą bazę PIG-u, znajduje się w okolicach Świeradowa-Zdroju, na pograniczu Gór Izerskich i Pogórza Izerskiego. W zachodniej części, w rejonie Ulicka zlokalizowano kolejne pozasypywane sztolnie. Niedaleko nich, obok branych wcześniej pod uwagę hałd pomiedziowych, zinwentaryzowano dalsze tego rodzaju obiekty. W części wschodniej – w okolicach Gierczyna i Przecznicy zidentyfikowano kilkanaście kolejnych, wcześniej nie opisanych obiektów hałdowych.

W badaniach uwzględniane są hałdy, które posiadają wymiary poziome co najmniej 10 na 10 m oraz około 2,5-3 m wysokości. Oznaczone hałdy mają powiększyć istniejącą już bazę tego rodzaju obiektów górniczych. Ma ona posłużyć podmiotom lub przedsiębiorcom chętnym do eksploatacji materiału składowanego w tych miejscach.

Inwentaryzacja hałd nie jest jeszcze zakończona. W najbliższym czasie naukowcy z PIG-u mają zamiar dodatkowo przebadać połnocne obrzeżenia Wałbrzycha i Boguszowa-Gorców, a później wschodnią część Sudetów.