fot: Tomasz Rzeczycki
Podziemia Osówki z czasów drugiej wojny światowej powstały w pobliżu dawnej kopalni węgla kamiennego
fot: Tomasz Rzeczycki
Sześćdziesiątą rocznicę uzyskania praw miejskich świętuje w tym roku Głuszyca. Z tej okazji mieszkańcy tego miasta będą mogli m. in. w sobotę w zwiedzić sztolnie w Osówce za symboliczną opłatą.
Położona w dolinie pomiędzy Górami Kamiennymi a Górami Sowimi gmina Głuszyca znajduje się na peryferiach dawnego zagłębia wałbrzyskiego. Chociaż na terenie gminy Głuszyca w przeszłości prowadzono wydobycie węgla kamiennego, a jedynym udokumentowanym złożem znajdującym się częściowo pod jej terenem jest złoże Chrobry eksploatowane do 1994 r., to jednak pod względem górniczym Głuszyca znana jest z czego innego.
Na terenie gminy w trakcie drugiej wojny światowej prowadzona była potężna inwestycja podziemna w ramach prac strategicznych Trzeciej Rzeszy. To tutaj oraz w sąsiedniej gminie Walim realizowano program Olbrzym, zwany po niemiecku Riese. Wydrążono kilometry sztolni i korytarzy, zgłębiono nieliczne szyby, a część wyrobisk otrzymała betonową obudowę. Wszystko to przypłacone było śmiercią robotników przymusowych i więźniów, realizujących prace na zlecenie niemieckich przedsiębiorstw, biorących udział w porzuconej ostatecznie i niedokończonej inwestycji.
Na terenie gminy Głuszyca znajduje się kilka zespołów podziemi, w tym Soboń, Osówka i częściowo Włodarz. Podziemia Osówki powstały tuż obok starej niemieckiej kopalni węgla kamiennego.
W czasach stalinowskich w podziemiach Osówki prowadzono poszukiwania rud uranu. Wydrążono nawet dwa krótkie chodniki, ale mimo znalezienia śladów radioaktywności miejsce uznano za nieperspektywiczne dla przemysłu uranowego.
Wyrobiska wydrążone w zboczu góry Osówka, niedaleko wsi Sierpnica udostępnione zostały pod koniec XX wieku do zwiedzania jako Tajemnicze Podziemne Miasto Głuszyca - Kompleks Osówka. Wykonano tam górnicze prace zabezpieczające, zastosowano miejscami metalowe siatki, kotwy czy też obudowę drewnianą, szczególnie przy wylotach dwu sztolni.
To właśnie te podziemia w sobotę 26 listopada mieszkańcy Głuszycy będą mogli odwiedzić, płacąc tylko 5 zł za wstęp. Wejścia w takiej cenie przewidziano co godzinę począwszy od 10:30 do 14:30.
Aktem prawnym, na podstawie którego Głuszyca zaliczona została do miast, było Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 lipca 1962 r. w sprawie utworzenia niektórych miast. Weszło ono w życie 18 lipca 1962 r. Poza Głuszycą, prawa miejskie uzyskały wtedy także m. in. Sobieszów w powiecie jeleniogórskim, Gorce w powiecie wałbrzyskim, Ząbkowice w powiecie będzińskim, Brzozowice-Kamień w powiecie tarnogórskim, czy Wesoła w powiecie tyskim. Żadna z wymienionych miejscowości poza Głuszycą nie jest dzisiaj samodzielnym miastem.
