VAT unijnie zrównany do jednego poziomu?

Najwięcej trudności dostarcza Polakom podatek VAT, a w dalszej kolejności PIT i CIT

Zrównanie stawek VAT w UE; likwidacja granic fiskalnych poprzez ujednolicenie systemów podatkowych i wymianę informacji majątkowych; obniżenie stawek tego podatku - to rozwiązania, które mogłyby zapobiegać wyłudzeniom VAT - uważa Robert Wojewódka szef Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu.

Jak uzasadniał, aż 95 proc. wykrywanych przez urzędy kontroli skarbowej przestępstw związanych z VAT dotyczy transakcji transgranicznych dokonywanych w ramach UE.

O wyłudzeniach podatku VAT w wewnątrzwspólnotowym obrocie towarowym Wojewódka mówił podczas konferencji "Podatki bez granic", zorganizowanej w miniony weekend w Pradze przez dolnośląski oddział Krajowej Izby Doradców Podatkowych oraz Izbę Doradców Podatkowych Republiki Czeskiej.

Wśród innych narzędzi, które mogłyby pomóc w walce z procederem wyłudzeń VAT, Wojewódka wymienił także centralną bazę faktur działającą w czasie rzeczywistym, obniżenie stawek VAT, a wręcz likwidację tego podatku i zastąpienie go inną daniną czy, wreszcie restrykcyjną i konsekwentną politykę karną.

O skali problemu oszustw VAT-owskich mówiły m.in. zaprezentowane ostatnio szacunki PwC. Według nich w tym roku luka VAT urosła w naszym kraju aż do 53 mld zł, czyli 3 proc. PKB. Zdaniem ekspertów PwC walka z tym zjawiskiem będzie kluczowym zadaniem dla ministra finansów w nowym rządzie, wyłonionym po zbliżających się wyborach.

Szef UKS w Opolu wskazał, że w celu zapobiegania oszustwom stosuje się m.in. odwrócony VAT (na stal czy elektronikę), wyrejestrowywanie podmiotów podejrzanych o występowanie w charakterze "słupa", także "uśpionych", kampanie informacyjne kierowane do przedsiębiorców, listy ostrzegawcze wysyłane do podatników czy wreszcie certyfikaty rzetelnych podatników.

Mówił też o czynnikach sprzyjających przestępczości podatkowej. Według niego są to m.in.: łatwość rejestracji podmiotu; łatwość uzyskiwania formalnych zezwoleń i koncesji; dostęp do rachunków bankowych i usług finansowych; uproszczenie procedur zwrotu VAT; niekonsekwentna i liberalna polityka karna oraz atrakcyjne stawki VAT.

Po stronie administracji skarbowej wskazał w tym kontekście na utrudniony dostęp do informacji, rozproszenie informacji wśród instytucji chroniących interes Skarbu Państwa, długotrwałość i wielowątkowość postępowań kontrolnych, karnych i sądowych.

Wojewódka w tym kontekście wspomniał też o niedostosowaniu procedur postępowań podatkowych do realiów. Jak przypomniał, w Polsce zwalczaniem transgranicznych przestępstw podatkowych zajmują się: urzędy kontroli skarbowej, których w kraju mamy 16; urzędy skarbowe (w każdym powiecie), urzędy celne. Współpracują z nimi CBŚP, ABW i prokuratura.

Zwrócił ponadto uwagę, że wyłudzenia VAT ułatwia powszechny - na skalę unijną, charakter przestępstw, długotrwałość wymiany informacji pomiędzy administracjami podatkowymi UE, czy odrębne systemy zwalczania tego zjawiska w różnych państwach Unii.