fot: Andrzej Bęben/ARC
Śląska Karta Usług Publicznych (ŚKUP) to projekt największego organizatora komunikacji miejskiej w aglomeracji katowickiej - Komunikacyjnego Związku Komunalnego Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (KZK GOP)
fot: Andrzej Bęben/ARC
Pierwsze nowe kasowniki oraz automaty biletowe z ekranami i płatnościami zbliżeniowymi zamontowała Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia (GZM) w autobusach jeżdżących dla Zarządu Transportu Metropolitalnego.
W czwartek rano przedstawiciele GZM pokazali nowe urządzenia zainstalowane w pierwszych 25 autobusach Przedsiębiorstwa Komunikacji Miejskiej w Gliwcach, które jest jednym z operatorów ZTM. Montaż nowych kasowników i automatów to element prac związanych z wprowadzaniem nowego systemu płatności w komunikacji miejskiej ZTM.
Najważniejsze zmiany będą dotyczyły oprogramowania, które - inaczej, niż w dotychczasowej formie systemu Śląskiej Karty Usług Publicznych (ŚKUP) - ma działać online, co przyspieszy realizację transakcji. W nowe urządzenia będą systematycznie wyposażane autobusy i tramwaje, kursujące w ramach ZTM.
Pierwsze z nich to automaty z ekranem dotykowym, które będą obsługiwały karty ŚKUP, jak również płatności zbliżeniowe. Podobne urządzanie, z dużym i dotykowym ekranem, funkcjonują od 2019 r. w pojazdach komunikacji miejskiej w Tychach. Zostały tam wprowadzone wraz z systemem ŚKUP, który wcześniej nie był używany przez tamtejszego, wcześniej odrębnego, operatora.
Drugi typ urządzeń to mniejsze kasowniki, służące do rejestracji biletów zapisanych na kartach elektronicznych - bez możliwości płatności zbliżeniowej kartą. Oba typy urządzeń mają być montowane w liczbie odpowiadającej liczbie drzwi w pojeździe. Przykładowo autobus z trzema wejściami będzie wyposażony w trzy urządzenia - jeden automat z ekranem dotykowym oraz dwa mniejsze kasowniki.
Nowe urządzenia mają być obowiązkowo montowane wraz z nowymi pojazdami. Przewoźnicy mają też montować automaty i kasowniki w swoich pojazdach w ciągu roku od zawieranych umów przewozowych. Równolegle pojazdy, które obsługują linie ZTM na podstawie wcześniej zawartych umów, mają być wyposażane w co najmniej jeden automat z płatnościami zbliżeniowymi.
W połowie ub. roku GZM podpisała umowę na modernizację systemu Śląskiej Karty Usług Publicznych. Dotychczasowy system, oparty o fizyczną kartę, został zamówiony przez związek komunalny, będący poprzednikiem ZTM. Został zaprojektowany w 2009 r., a zaczął działać z kilkuletnim opóźnieniem w 2015 r.
W założeniu karta ŚKUP miała być rodzajem elektronicznej portmonetki, umożliwiającej opłacanie różnych usług publicznych świadczonych przez samorządy regionu. W praktyce natomiast, oprócz płatności za komunikację miejską (przede wszystkim w postaci kodowanych na niej biletów okresowych), używana bywa do opłacania parkowania w wybranych miastach.
Sam system ŚKUP od początku jest krytykowany przez mieszkańców jako awaryjny, trudny w obsłudze i niefunkcjonalny. Działa w trybie offline, co powoduje, że przeniesienie biletu kupionego przez internet na kartę może trwać kilka godzin.
Karta była dotąd jedynym nośnikiem informacji o kupionych na terenie ZTM biletach okresowych. W unowocześnionym systemie ŚKUP docelowo wszystkie rodzaje przejazdów będą mogły być rejestrowane w sposób, który preferuje pasażer - albo za pomocą aplikacji, albo za pomocą karty.
