Kompania Węglowa: o nowym prawie górniczym

fot: Bartłomiej Szopa/ARC

Spotkanie odbyło się w siedzibie Kompanii Węglowej

fot: Bartłomiej Szopa/ARC

Szczegóły dotyczące zapisów, obowiązującej od początku tego roku, ustawy prawo geologiczne i górnicze omówił w piątek 13 grudnia w Katowicach prof. dr hab. Aleksander Lipiński z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląśkiego.

Wygłosił on wykład seminaryjny, którego wysłuchali pracownicy Kompanii Węglowej. W roli współprowadzącego prelekcję wystąpił także dr Jan Rzymełka, wielokrotny poseł na sejm, który brał udział w tworzeniu ustawy, którą ta omawiana zastąpiła.

Prof. Lipiński zwrócił uwagę na fakt, iż podczas prac nad nowym prawem, wielokrotnie ingerować próbowali samorządowcy, którzy "byli na każdym posiedzeniu podkomisji pracującej nad ustawą".

- Udało się jednak stworzyć ustawę, która jest kompromisem pomiędzy wymogami samorządowców i przedsiębiorców - ocenił w rozmowie ze nettg.pl Jan Rzymełka.

Prof. Lipiński w swoim wystąpieniu zwracał uwagę głównie na aspekty związane z górnictwem węglowym, jednak jak zgodnie twierdzili obaj prelegenci, najważniejsze zmiany w ustawie dotyczą aspektów związanych z gazem łupkowym.

Koncesje
W kwestii górnictwa węglowego, ważną zmianą jaką zauważył prof. Lipiński jest sprawa otrzymywania koncesji na prace górnicze.

- Wszystkie koncesje otrzymane przez zakłady górnicze przed rokiem 1994 stracą wkrótce ważność. Oznacza to, że trzeba będzie uzyskać nowe, a w myśl ustawy będą one teraz czymś na wzór dzierżawy obszaru od państwa, czyli ich uzyskanie będzie odpłatne, a dotychczas były one darmowe - wyjaśnił prof. Lipiński.

Ponadto uzyskanie takich koncesji będzie wymagało teraz uzyskania pozytywnej decyzji środowiskowej, a te wydawać będą samorządy. Aby zakład mógł się o nią ubiegać potrzebne będzie przygotowanie specjalnego opracowania.

- Musi ono być dokładne i obszerne, więc trzeba tę czynność będzie rozpoczynać z dużym wyprzedzeniem - zaznaczył prof. Lipiński.

Ważny i pozytywny z punktu widzenia przedsiębiorców może okazać się natomiast zapis ustawy, mówiący o tym, że teraz, w sytuacji gdy nieruchomość będzie znajdować się na obszarze robót górniczych i w ramach prawa będzie ona potrzebna by zakład mógł pracować, przedsiębiorca będzie uprawniony do odpłatnego z niej korzystania lub nawet nabycia jej od samorządu.

Planowanie przestrzenne
Przepisy, które obowiązywały do końca zeszłego roku mówiły, że na terenach górniczych konieczne było sporządzanie planu zagospodarowania przestrzennego.

- W praktyce był to bardzo silny instrument, z którego rady gmin nie potrafiły korzystać. Nowe prawo mówi, że jeśli w związku z pracami przewiduje się istotne skutki dla środowiska, plan zagospodarowania przestrzennego można sporządzić - podkreślił prof. Lipiński.

Oznacza to m.in.,że nawet jeśli samorząd taki plan sporządzi, przedsiębiorca może kwestionować jego zasadność. Co więcej, jeśli władze samorządowe ustalą zwykły plan zagospodarowania przestrzennego na obszarach obejmujących tereny zakładów górniczych, przedsiębiorstwa nie poniosą żadnych wynikających z tego kosztów.

Szkody
Podczas wykładu, prof. Lipiński odniósł się też do zmian związanych z kwestią szkód górniczych. Tu jak się okazuje sprawa może wyglądać nieco gorzej, z perspektywy przedsiębiorców, niż dotychczas.

- Bardzo bolesna dla górnictwa może być zmiana przepisów, w myśl której - w nawiązaniu do kodeksu cywilnego - to poszkodowany będzie decydował o sposobie naprawienia szkody powstałej w wyniku prac górniczych - wyjaśnił prof. Lipiński.

Może być to zarówno odszkodowanie pieniężne, jak i przywrócenie do stanu poprzedniego.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Węgiel, gaz i OZE. Gra o równowagę w cieniu europejskiej polityki klimatycznej

Nie będzie rewolucji w unijnej polityce klimatycznej, ale możliwe są korekty, które złagodzą presję kosztową na energetykę. O przyszłości systemu handlu emisjami, roli węgla i gazu w bilansowaniu Krajowego Systemu Elektroenergetycznego oraz ryzyku luki mocowej rozmawiamy z dr. hab. inż. Stanisławem Tokarskim z Głównego Instytutu Górnictwa, który przekonuje, że Polska powinna postawić na dwa filary bezpieczeństwa – równowagę między gazem a węglem – przy jednoczesnym rozwoju OZE i energetyki jądrowej.

Silny wstrząs w kopalni Lubin. W strefie zagrożenia przebywało 20 górników

W sobotę Zakładach Górniczych Lubin (KGHM) doszło do silnego wstrząsu. Jeden z górników został przysypany w kabinie maszyny górniczej. Ratownikom udało się do niego dotrzeć po kilku godzinach.

Mocno zakołysała się ziemia – to wstrząs, czy tąpniecie? Znamy odpowiedź

W latach 2021-2025 w polskim górnictwie podziemnym miało miejsce 16 tąpnięć wskutek zaistnienia wstrząsów górotworu. W ich wyniku doszło do 19 wypadków śmiertelnych.

Paulina Hennig-Kloska: Energia z morskich wiatraków obniży średnią cenę prądu w Polsce

Energia elektryczna produkowana przez morskie farmy wiatrowe będzie stabilizować średnią krajową cenę energii na niższym niż dotychczas poziomie - oceniła ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.