fot: mbendi.com
Rząd kenijski zmienia prawo górnicze z 1940 r. i tworzy państwowego udziałowca w przyszłych publiczno-prywatnych kompaniach wydobywczych
fot: mbendi.com
Ten kraj położony jest w strefie równikowej wschodniej Afryki nad Oceanem Indyjskim. Znany jest w Europie, jako atrakcja turystyczna, gdzie na sawannach zobaczyć można lwy, słonie i żyrafy w ich naturalnym środowisku. Tak pod względem powierzchni, jak i ludności jest półtora razy większy od Polski. Stąd najczęściej wyruszały wyprawy na najwyższy wulkaniczny szczyt Kilimandżaro. Teraz kraj ten podejmuje decyzje o rozwoju swojego sektora surowcowego, który w skali globalnej jest unikatem (Reuters - NEWS: Kenya attracts investments worth $1bln after revamping mining sector, 28 października 2023).
Sygnałem zainteresowania się surowcami Kenii są zagraniczne inwestycje w tym sektorze na sumę ok. 1 mld USD. Obejmują one rozpoznanie zasobów tytanu, złota i węgla, a także złóż miedzi, niobu i manganu, niemniej jednak kraj ten posiada stosunkowo skromny i słabo rozwinięty sektor wydobywczy. Jednak najbardziej rozwiniętym w tym kraju jest sektor energetyki geotermalnej.
Energia geotermalna występuje tu w postaci ciepła wytwarzanego głęboko pod powierzchnią ziemi i jest źródłem energii ściśle związanym z lokalizacją, występującą tylko w miejscach o odpowiedniej kombinacji warunków geologicznych. Miejsca te koncentrują się wzdłuż aktywnych linii uskoków tektonicznych i obszarów wulkanicznych, gdzie gorąca magma została wyniesiona blisko powierzchni.
Wielki Rów Tektoniczny
Kenię przecina biegnący z północy na południe strefa uskokowa tworząca widoczny w morfologii terenu głęboki rów tektoniczny. Kończy się on na północy szeroka strefą tworzącą depresję Afar. Obszar ten zajmuje powierzchnię 150 000 km kw. i jest jedynym potencjalnym zbiornikiem wód geotermalnych.
Uważa się, że wschodnioafrykański system rowów tektonicznych jest jednym z cudów geologicznych świata, miejscem, w którym siły tektoniczne Ziemi próbują obecnie tworzyć nowe płyty poprzez rozdzielanie starych. Mówiąc prościej, pierwotna szczelina może być uważana za pęknięcie na powierzchni ziemi, które rozszerza się z czasem, lub bardziej technicznie, jako wydłużony basen ograniczony przeciwstawnymi uskokami.
Cały system rowów tektonicznych rozciąga się zatem na 6000 km w samej Afryce i kilka tysięcy km dalej, jeśli uwzględnimy jego przedłużenie do Morza Czerwonego i Zatoki Adeńskiej. Główny rów tektoniczny Etiopii tworzy szeroką na ok. 84 km dolinę o stromych zboczach o ok. 100 m wysokości ponad dnem doliny. Rów ten dzieli się na szereg jednostek tektonicznych występujących w jego obrębie.
Są to jednostki tektoniczne mniejszego rzędu o szerokości ok. 20 km i długości ok. 60 km. Ocenia się, że opisywane rowy tektoniczne powstały w wyniku ruchów tensyjnych (rozciągających) w skorupie ziemskiej, jakie miały miejsce o. 23 mln lat temu, na przełomie oligocenu oraz miocenu i aktywne są do chwili obecnej (James Wood and Alex Guth East - Michigan Technological University - Africa's Great Rift Valley: A Complex Rift System - Geology.com).
Mechanizm powstania rowów tektonicznych Kenii i sąsiednich krajów związany jest z rozpadaniem się bloku Afryki, Półwyspu Arabskiego i Somalii na coraz bardziej oddalające się od siebie bloki. Tempo to wynosi ok. 2,5 mm rocznie. Struktury te wiąże się z prekambryjskim jeszcze strefami nieciągłości, które uaktywniły się w trzeciorzędzie. Na przełomie oligocenu i miocenu siły rozciągające spowodowały powstawanie głębokich szczelin, którymi magma dostawała się na powierzchnię ziemi. Związane z tym liczne trzęsienia ziemi powodowały powstawanie kolejnych szczelin i zapadanie się strefy nieciągłości.
Geotermalne elektrownie
Kenii Szacuje się, że w 23 lokalizacjach w Kenii istnieje potencjał geotermalny o mocy 10 000 MW. Realizowany aktualnie projekt geotermalny Paka ma mieć moc około 100 MW. W ciągu najbliższych 10 lat Kenia uzyska z tego źródła kolejne 200 MW energii Energia geotermalna, kosztuje 3 mln dolarów za MW, i jest znacznie droższa w utrzymaniu niż energia wodna, ale jest też znacznie bardziej niezawodna.
Elektrownie wodne w coraz większym stopniu dotknięte są słabą hydrologią, a zmiany klimatyczne tylko się pogłębiają. Aktualnie Kenia z wytwarzaniem 944 MW, zajmuje 7 miejsce na świecie w pozyskiwaniu energii z tego źródła. Realizacja nowych projektów, pozwoli jej w ciągu najbliższych kilku lat przesunąć się na czwarte miejsce, wyprzedzając Turcję.
