W Śląskiem i Krakowie powietrze znacznie lepsze

Polska prowadzi szereg działań, w wyniku których przekroczenia dopuszczalnej koncentracji dwutlenku azotu w powietrzu systematycznie spadają - tak ministerstwo klimatu odpowiada na skierowanie przez Komisję Europejską skargi na Polskę do TSUE ws. przekroczeń.

Komisja Europejska (KE) poinformowała w piątek o skierowaniu skargi na Polskę do Trybunału Sprawiedliwości UE w związku z przekroczeniem poziomu dwutlenku azotu (NO2) określonego w dyrektywie o jakości powietrza. KE zwróciła uwagę, że w aglomeracji krakowskiej i aglomeracji górnośląskiej poziomy NO2 przekraczały wartości dopuszczalne przez, odpowiednio, 15 i 14 lat. “Pomimo tego uporczywego i systematycznego naruszania norm Polska nie podjęła odpowiednich działań“ - uznała Komisja. Skarga do TSUE to ostatni krok KE w procedurze o naruszenie unijnego prawa, która została uruchomiona w 2016 r.

KE podkreśliła, że plany ochrony powietrza dla obu aglomeracji przewidują, iż zgodność poziomu NO2 z unijnymi przepisami miała zostać osiągnięta do 2026 r., 16 lat po wejściu w życie odpowiednich wartości dopuszczalnych, nadal jednak nie ma pewności, czy się to uda, ponieważ obecne przekroczenia - 6-8 mikrogramów na metr sześc. powietrza są znaczące.

Jak poinformowało PAP Ministerstwo Klimatu i Środowiska, komunikat Komisji to dopiero zapowiedź konkretnych kroków, a sama skarga będzie teraz przygotowywana przez służby prawne Komisji, co zwykle trwa kilka miesięcy. W tym postępowaniu TSUE nie będzie orzekał o sankcjach finansowych - podkreśliło MKiŚ.

Ministerstwo zaznaczyło, że w Polsce prowadzony jest szereg działań, zarówno na poziomie lokalnym, jak i krajowym, skutkujących systematyczną poprawą jakości powietrza. Roczny poziom dopuszczalny dwutlenku azotu - 40 mikrogramów na metr sześc. przez wiele lat był przekraczany w Warszawie, Krakowie, Katowicach i Wrocławiu, jednak w ostatnich latach zauważalny jest trwały spadek stężeń NO2 - podkreśliło MKiŚ.

Z jego danych wynika, że w Katowicach stężenia NO2 spadły z 54 mikrogramów na metr sześc. w 2019 r. do 47 w 2024 r. W Krakowie koncentracja obniżyła się z 57 do 45 mikrogramów na m sześc. w 2024 r. W Warszawie i Wrocławiu w 2024 r. nie odnotowano już przekroczeń poziomu dopuszczalnego - podkreślił resort.

Ministerstwo wskazało, że w aglomeracjach, w których występowały problemy z przekroczeniami, prowadzony jest szereg działań w celu ograniczenia emisji zanieczyszczeń z transportu samochodowego, który jest głównym źródłem NO2. W przypadku programów ochrony powietrza w woj. małopolskim, mazowieckim i dolnośląskim wskazano potrzebę wprowadzenia stref czystego transportu. Strefa czystego transportu w Warszawie wdrażana jest etapowo już od lipca 2024. Strefa czystego transportu w Krakowie zacznie obowiązywać od stycznia 2026 r. - zaznaczyło MKiŚ. Ministerstwo przypomniało też o programach wsparcia zakupu samochodów elektrycznych czy wymiany autobusów na zeroemisyjne.