fot: Kajetan Berezowski
Pierwszy w Polsce system do neutralizacji kwaśnych odcieków ze zwałowiska odpadów powstał przy zwałowisku odpadów ZG Janina w Libiążu
fot: Kajetan Berezowski
Główny Instytut Górnictwa rozpoczął realizację projektu TERDUMP: „Współpraca VŠB-TUO Ostrawa/GIG Katowice w badaniach zapożarowanych hałd po obu stronach wspólnej granicy”.
Projekt jest realizowany w ramach programu Interreg V-A Republika Czeska - Polska 2014-2020, a jego koordynatorem jest Uniwersytet Techniczny w Ostrawie.
Składowiska odpadów powęglowych, nazywane zgodnie z obowiązującą aktualnie terminologią „obiektami unieszkodliwiania odpadów wydobywczych”, a potocznie „hałdami”, to obiekty, na których składowane są odpady powęglowe, w tym skała płonna. Często, szczególnie w przypadku obiektów historycznych, są termicznie czynne ze względu na nieodpowiednią technologię składowania, co może stanowić zagrożenie dla otoczenia i utrudniać odzysk oraz ponowne wykorzystanie znajdującego się w nich surowca.
Celem projektu, w ramach szeroko rozumianej współpracy pomiędzy Uniwersytetem Technicznym w Ostrawie i Głównym Instytutem Górnictwa w Katowicach, jest rozwiązanie problemu oceny emisji z termicznie czynnych hałd w rejonach przygranicznych metodami i procedurami porównywalnymi dla obu partnerów projektu: polskiego i czeskiego.
- Jakość powietrza na terenach przygranicznych jest integralnie powiązana z jego obiegiem i systemem cyrkulacji, który nie zatrzymuje się na granicy państwa. Dlatego projekt pozwoli również odpowiedzieć na pytanie, jaki wpływ na stan jakości powietrza mogą mieć zanieczyszczenia substancjami niebezpiecznymi, pochodzącymi z aktywnych termicznie hałd po obu stronach granicy. Zjawiska pożarowe rozwijające się w obrębie hałd, to przede wszystkim wzrost emisji tlenku i dwutlenku węgla, lotnych związków organicznych, węglowodorów aromatycznych oraz pyłu, w tym PM10. Zagrożenie, jakie stwarzają one dla obszarów otaczających zwałowisko oraz zamieszkujących je ludzi, wymaga często podejmowania natychmiastowych środków zaradczych po to, by ugasić powstały pożar. Zespoły badawcze GIG i Uniwersytetu Technicznego w Ostrawie będą ściśle współpracować dla ustalenia jednolitych metod pomiaru i pobierania próbek w terenie, ich przygotowania oraz procedur analitycznych - mówi dr Leszek Drobek, kierownik projektu.
Na terenie wybranych hałd prowadzić będziemy stały monitoring i opracujemy specjalne modele propagacji emisji w zależności od kierunku wiatru. Na tej podstawie przygotowane zostaną zalecenia techniczne oraz propozycje uregulowań prawnych.
Wyniki monitorowania i analiz, które zostaną udostępnione właścicielom i użytkownikom zapożarowanych składowisk, pozwolą na lepsze zarządzanie takimi obiektami oraz minimalizację ich potencjalnie negatywnego wpływu na środowisko.
