Gdyby plany się ziściły kopalnia Ziemowit spokojnie mogłaby pracować do 2049 roku

Kopalnia Ziemowit ma szansę sięgnąć po węgiel, który leży na głębokości ponad kilometra pod macierzystym złożem zakładu

Wśród możliwych inwestycji w nowe złoża wymienia się m.in. sięgnięcie po złoże Ziemowit Głęboki. Chodzi o węgiel, który leży na głębokości ponad kilometra pod macierzystym złożem kopalni.

O konieczności zwiększenia wydobycia oraz inwestycjach w nowe złoża przedstawiciele rządu mówią od kilku tygodni. Powodem zmiany podejścia do węgla jest kryzys energetyczny, który jest następstwem rosyjskiej agresji na Ukrainę. Rządzący na razie nie zdradzają, o jakie ewentualne inwestycje mogłoby chodzić. Więcej światła na tę kwestię rzucili związkowcy, którzy wśród inwestycji związanych z udostępnieniem nowych złóż wymieniają cztery z nich: za Rowem Bełckim, Śmiłowice, nowe złoża w rybnickich kopalniach Chwałowice i Rydułtowy oraz właśnie Ziemowit Głęboki.

Większa o 300 mln t
Warto przypomnieć, że ta inwestycja już kilka lat temu miała być częścią jednego z najbardziej ambitnych planów rozwojowych, który przygotowywała Polska Grupa Górnicza jeszcze przed decyzją o likwidacji górnictwa. Chodziło wtedy o rozbudowę kopalni Piast-Ziemowit, która zakładała stworzenie kopalni składającej się z trzech ruchów poprzez sięgnięcie po złoże Imielin Północ, Piast Głęboki i Ziemowit Głęboki. Na tę inwestycję PGG zamierzała przeznaczyć ok. 6 mld zł, a dzięki temu baza zasobowa kopalni miała zostać zwiększona o 300 mln t węgla.

Jak wiadomo, z tych planów nic nie wyszło, a sprzeciw mieszkańców protestujących przeciwko planom wydobycia węgla ze złoża Imielin Północ odbił się głośnym echem w całym kraju. W tym wypadku sięgnięcie po złoże Ziemowit Głęboki nie powinno budzić już tyle kontrowersji, bo ma się odbyć na obszarze, gdzie już obecnie jest prowadzone wydobycie – chodzi o pokłady węgla, które zalegają niżej.

Z planów przedstawionych przed trzema laty wynikało, że aby dotrzeć do węgla z Ziemowita Głębokiego, przygotowany miał zostać nowy poziom kopalni – poziom IV, na głębokości 1150 m. Pogłębiony szyb I (z obecnych 700 do 1200 m) miał być szybem wdechowym, umożliwiającym przewietrzanie wyrobisk w nowym złożu, a zarazem szybem zjazdowym, którym załoga będzie bezpośrednio docierała na poziom 1150 m. Natomiast szyb wentylacyjny W-II miał umożliwiać odprowadzenie zużytego powietrza na powierzchnię. Jeśli chodzi o pozostałe szyby: Szewczyk, który miał stanowić drogę transportu materiałów, i szyb III jako szyb wydobywczy – to plany nie przewidywały ich pogłębiania. Zamiast tego z nowym poziomem miały je połączyć upadowe, co miało w maksymalny sposób ograniczyć nakłady na infrastrukturę.

Co ważne, złoże Ziemowit Głęboki zostało już wcześniej dobrze rozpoznane. Wiadomo, że do wydobycia jest tam ok. 140 mln t węgla o wysokiej kaloryczności, która sięga 28-30 tys. kJ/kg. Na dodatek leżące tutaj pokłady węgla charakteryzują się dobrą miąższością wynoszącą 2-2,5 m.

Nowe wyzwania
Przedstawiciele PGG, prezentując plany dotarcia do węgla z Ziemowita Głębokiego, zwracali też uwagę na związane z tym wyzwania. Choć z jednej strony sięgnięcie po głębiej znajdujący się węgiel wiąże się z poprawą parametrów surowca związanych z jego kalorycznością, to z drugiej strony napotyka się na uboczne skutki związane ze wzrostem uciążliwości eksploatacji, takie jak zagrożenie metanowe czy też wzrost temperatury.

W ruchu Ziemowit, gdzie na razie zagrożenie metanowe praktycznie nie występuje, oznaczałoby to, że zakład stanie się kopalnią metanową. To wiązałoby się również z koniecznością prowadzenia odpowiedniej profilaktyki metanowej wraz z budową systemu metanometrii automatycznej zabezpieczającej załogę, a przede wszystkim trzeba by było uwzględnić ten fakt na etapie projektowania rozcinki ścian. Oprócz tego przy szybie wydechowym musiałaby najprawdopodobniej powstać stacja odmetanowania.

Mogłaby dłużej fedrować
Jeśli chodzi o wzrost temperatury, to trzeba pamiętać, że przekroczenie 28 st. C wiąże się z koniecznością skrócenia czasu pracy do 6 godzin. To, jak wiadomo, oznacza zmniejszenie efektywnego czasu pracy załóg i najpewniej wymusiłoby konieczność budowy systemu klimatyzacji.

Czy Ziemowit sięgnie po nowe złoże, a jeśli tak, to w jakim stopniu wykorzystane zostaną plany przygotowane przed kilku laty – tego z pewnością dowiemy się w ciągu najbliższych miesięcy. Warto pamiętać, że zgodnie z zapisami umowy społecznej ruch Ziemowit ma zostać zamknięty w 2037 roku, czyli do czasu, kiedy wyczerpie złoże macierzyste kopalni. Gdyby rzeczywiście plany się ziściły i zakład sięgnął po węgiel leżący głębiej, to kopalnia spokojnie mogłaby pracować do 2049 roku, czyli ostatecznej daty zamknięcia wszystkich kopalń produkujących węgiel energetyczny w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym.