Biała księga może służyć jako punkt odniesienia do dyskusji na temat transformacji w regionach zależnych od węgla

Pracownicy sektora węglowego preferują stabilność i ciągłość zatrudnienia

„Pracownicy kopalń w Polsce dysponują umiejętnościami porównywalnymi z umiejętnościami pracowników innych branż, ale mieszkańcy pobliskich gmin, którzy nie pracują w kopalniach, plasują się poniżej średniej niemal we wszystkich badanych dziedzinach” – czytamy w projekcie Białej Księgi Zrównoważonej Transformacji Regionów Węglowych w Polsce 2025-2049, sygnowanej przez Ministerstwo Przemysłu, do którego treści jako jedyny dotarł portal netTG.pl.

W opinii ekspertów, górnicy mają umiejętności w większości podobne do innych polskich pracowników: są lepsi w obsłudze maszyn, przy czym osiągają gorsze wyniki w obszarze zaawansowanych umiejętności cyfrowych. Dotyczy to zarówno pracowników z wyższym, jak i niższym wykształceniem – podkreślono w dokumencie.

Z drugiej strony – jak czytamy dalej - pracownicy zatrudnieni w zakładach innych niż kopalnie, mieszkający w gminach silnie dotkniętych procesem transformacji (Wielkopolska i Dolny Śląsk), a także mniej wykształceni pracownicy przemysłu węglowego (Górny Śląsk) mają co do zasady bardziej ograniczone kompetencje zawodowe niż ich odpowiednicy z innych regionów niewęglowych. Ogólnie rzecz biorąc – jak zauważają dalej eksperci - pracownicy pośrednio dotknięci zamykaniem kopalń są bardziej zagrożeni i potrzebują szerszego wsparcia.

Zaakcentowano również fakt, że „pracownicy sektora węglowego preferują stabilność i ciągłość zatrudnienia, i dla tych preferencji są skłonni wiele poświęcić. Chcą pozostać w gminach, w których mieszkają, pracować na podobnych stanowiskach i w podobnym sektorze działalności oraz cenią sobie bezpieczeństwo zatrudnienia: dodatkowa godzina dojazdu do pracy jest dla nich warta 5 342 zł miesięcznie (więcej niż średnie miesięczne wynagrodzenie w podregionie konińskim), co podkreślili pracownicy z czterech najbardziej zagrożonych gmin w województwie wielkopolskim. Podobne wyniki odnotowano na Śląsku i Dolnym Śląsku” – zauważono.

Treści w Białej księdze będą poddane dyskusji

Dokument powstał przy współpracy środowiska naukowego Politechniki Śląskiej, Uniwersytetu Śląskiego, Uniwersytetu Ekonomicznego oraz Akademii WSB, z Ministerstwem Przemysłu oraz z międzynarodowym zespołem ekspertów Banku Światowego. Ma na celu przedstawienie aktualnego stanu przemysłu węglowego w Polsce, głównych wyzwań oraz środków mających zapewnić zrównoważoną i sprawiedliwą transformację regionów, których gospodarka opiera się na węglu kamiennym lub brunatnym.

Autorzy opracowania zajęli się m.in. problemami zatrudnienia w sektorze wydobywczym, profilem pracowników sektora ich umiejętnościami i preferencjami, system ochrony socjalnej oraz system ochrony płacy i pracy, a także zagrożeniami społecznymi związanymi z transformacją oraz analizą sytuacji w regionach górniczych, dywersyfikacją działalności podmiotów związanych z górnictwem, planem transformacji energetycznej wreszcie aspektami pomocy publicznej. Podano również przykłady transformacji w innych krajach takich jak: Czechy, Niemcy, Wielka Brytania, Kanada, USA, Francja czy Hiszpania.

Treści zawarte w Białej Księdze Zrównoważonej Transformacji Regionów Węglowych w Polsce 2025-2049 będą teraz poddane szerokiej dyskusji. „Zważywszy na skalę polskiego sektora węglowego i jego znaczącą rolę w gospodarce, Biała Księga może służyć jako punkt odniesienia do dyskusji na temat transformacji w regionach zależnych od węgla w Unii Europejskiej (UE) i innych regionach węglowych na całym świecie” – zaakcentowano w dokumencie.