fot: Maciej Dorosiński
W ostatnich kilku latach od zakazu handlu w niedziele odstąpiły Dania, Finlandia i Węgry
fot: Maciej Dorosiński
Codzienne zakupy podrożały w czerwcu br. średnio o 3,1 proc. r/r - wynika z raportu UCE Research i Uniwersytetu WSB Merito. Najbardziej - o 11,2 proc. wzrosły ceny słodyczy i deserów, chemii gospodarczej - o 9,2 proc. i dodatków spożywczych - o 6,2 proc.
W czerwcu br. codzienne zakupy zdrożały średnio o 3,1 proc. r/r. W maju ceny wzrosły o 2,9 proc., a w kwietniu - 2,4 proc. r/r. Widać zatem, że dynamika wzrostu cen w sklepach rośnie kolejny miesiąc z rzędu. Na siedemnaście monitorowanych kategorii produktów dwanaście wykazało jednocyfrowy skok w relacji rocznej. W jednej grupie produktów, tj. słodyczach i deserach odnotowano podwyżkę dwucyfrową - 11,2 proc. r/r - poinformowano w raporcie.
Słodycze i desery są na froncie drożyzny ze względu na znaczny wzrost cen surowców. Wymuszają go pogarszające się warunki przyrodnicze. Ponadto wpływają na to takie czynniki, jak drożejące nośniki energii, coraz wyższe płace i rosnący popyt na cukier i kakao przy stabilizacji podaży. Analizując zmiany klimatyczne, raczej nie należy spodziewać się polepszenia warunków uprawy oraz zmian w cenach energii, a więc ta kategoria artykułów będzie dalej drożeć - wskazał dr hab. Sławomir Jankiewicz z Uniwersytetu WSB Merito.
Na drugiej pozycji w rankingu podwyżek znalazła się chemia gospodarcza ze średnim wzrostem 9,2 proc. r/r. W ostatnich kilku miesiącach nastąpiła stabilizacja tempa wzrostu cen chemii gospodarczej, ponieważ wahania są stosunkowo niewielkie i zdecydowanie niższe niż w ub.r. Należy jednak zauważyć, że wyniki tej kategorii są w dużej mierze zależne od poziomu cen energii i gazu, które wkrótce mogą znacząco wzrosnąć - prognozuje dr Artur Fiks z Uniwersytetu WSB Merito.
Na trzecim miejscu w zestawieniu są dodatki spożywcze (tj. ketchupy, majonezy, musztardy, przyprawy) ze średnią podwyżką o 6,2 proc. r/r. Sezon grillowy w pełni, a więc dodatki spożywcze cieszą się dużym zainteresowaniem klientów. Producenci, ale też retailerzy wykorzystują tę okazję i zaczynają zwiększać tempo wzrostu cen. Tendencja ta powinna utrzymywać się także w lipcu i sierpniu - prognozuje dr Fiks.
Czwarte w rankingu jest pieczywo, które podrożało o 5,3 proc. r/r. Na notowania tej kategorii wpłynęło kilka czynników, w tym wzrost VAT, cen surowców, paliwa i nośników energii, a także wynagrodzeń. Znaczenie miała też adaptacja do przewidywanych podwyżek cen produkcji - zaznacza Jankiewicz.
Jak podano w raporcie, zestawienie TOP5 drożejących kategorii zamykają napoje bezalkoholowe, których ceny wzrosły o 4,9 proc. r/r. Zwiększony popyt na napoje, wynikający z wysokich temperatur, sprawiał, że ceny w dalszym ciągu rosną, choć nie tak mocno, jak we wcześniejszych miesiącach. W tej kategorii panuje duża konkurencja. (...)Wydaje się więc, że szybszy wzrost cen hamowany jest przez agresywną rywalizację o klienta - wskazał Fiks.
Następne w kolejności pod względem wielkości podwyżek są środki higieny osobistej, które zdrożały średnio o 5,1 proc. r/r. Zdaniem autorów raportu wzrost cen w tej grupie asortymentowej wynika z sezonowego zwiększonego popytu. Do tego cały czas rosną ceny surowców, np. celulozy, opakowań, a także transportu - zauważył prof. Jankiewicz.
Podrożały również ryby - o 4,8 proc. r/r, na co zdaniem autorów wpłynęły nie tylko rosnące koszty energii i transportu. Na podwyżki w tej kategorii wpływ mają też wahania pogodowe, zanieczyszczenie środowiska, a także zmiany przepisów związane z ochroną i hodowlą - uzupełnił Jankiewicz.
Ceny używek (herbaty, kawy, piwa, wódki) wzrosły średnio o 4,7 proc. r/r. W przypadku herbaty obserwujemy zmianę w konsumpcji. Kupujemy produkty lepszej jakości i o nowych smakach. Wpływać to może na wzrost cen w sklepach. Dodatkowo rosną koszty, w tym transportu i przechowywania. Jeśli chodzi o alkohole, to zaplanowane do 2027 roku podwyżki akcyzy będą podbijały ceny. W przyszłym roku do czynników cenotwórczych dojdzie wzrost kaucji płaconych za butelki i puszki - przewiduje Jankiewicz.
