Przede wszystkim piaskownie i żwirownie
Według danych nadzoru górniczego w Polsce w 2020 r. funkcjonowało 7361 odkrywkowych zakładów górniczych, a więc takich, w których eksploatacja złoża polega na usunięciu nakładu zalegającego nad kopaliną użyteczną i wybieraniu odsłoniętego w ten sposób złoża w wyrobisku odkrytym. Zatrudniały one ponad 28,5 tys. osób. W tym gronie znalazło się m.in. pięć kopalń węgla