fot: Monika Krężel
Trwa remont pawilonu II w Sztygarce
fot: Monika Krężel
Trwa remont jednego z pawilonów Sztygarki w Dąbrowie Górniczej. To najstarsza i jedna z największych szkół technicznych w Polsce. Dzisiaj na terenie Sztygarki mieści się nie tylko Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego, ale i Muzeum Miejskie Sztygarka. Co ciekawe, należy do niego kopalnia ćwiczebna z 1927 roku, którą można zwiedzać.
Sztygarka, najstarsza szkoła techniczna w Polsce, ma bogatą historię. Jej korzeni należy szukać w Kielcach, gdzie z inicjatywy Stanisława Staszica powstała pierwsza szkoła górnicza. Stanisław Staszic przyczynił się do rozwoju górnictwa węgla kamiennego, rud żelaza i cynku oraz hutnictwa w Zagłębiu Dąbrowskim. W 1816 roku powołał do życia Akademiczną Szkołę Górniczą w Kielcach.
W 1881 roku grupa polskich inżynierów i działaczy przemysłowych rozpoczęła intensywne zabiegi mające na celu otwarcie szkoły górniczej w Królestwie Polskim na terenie Zagłębia Dąbrowskiego. Oficjalne otwarcie Szkoły Górniczej nastąpiło w lutym 1889 roku. Na egzaminy wstępne zgłosiło się 115 kandydatów, egzamin zdawało 74, na pierwszy rok nauki przyjęto 30 uczniów. „Wobec dużego napływu kandydatów, do egzaminu dopuszczono tylko tych, którzy mogli się wykazać roczną praktyką w kopalni lub półroczną w hucie. Nauka była płatna - 20 rubli rocznie i trwała cztery lata. Część młodzieży korzystała ze stypendiów. Od 1890 roku uczniów obowiązywało prawo noszenia jednolitych mundurów” - czytamy na stronie szkoły.
Wysoki poziom teoretycznego i praktycznego przygotowywania do zawodu górniczego i hutniczego uczniów zapewniali wybitni wykładowcy polscy, między innymi Hieronim Kondratowicz, autor „Górnictwa” (1903) pierwszego w Polsce nowoczesnego podręcznika górnictwa, czy geolog Stanisław Kontkiewicz, badacz Krzywego Rogu.
Gabriela Zapolska napisała o tym sztukę
W listopadzie 1899 roku w Sztygarce wybuchł bunt przeciw szykanom narodowościowym ówczesnego dyrektora Dmitriewa, zakończony relegowaniem kilku uczniów oraz wstrzymaniem promocji do następnych klas. Wydarzenie to stało się inspiracją sztuki Gabrieli Zapolskiej „W Dąbrowie Górniczej”. Uczniowie brali również czynny udział w zamieszkach rewolucji lutowej 1905 roku. We wrześniu zorganizowali strajk, żądając wprowadzenia wielu reform i nauki w języku polskim W związku z zaangażowaniem uczniów w te wydarzenia władze carskie w listopadzie 1905 roku karnie zamknęły szkolę na pięć lat.
W 1910 roku szkoła została otwarta ponownie i działa do wybuchu I wojny światowej. 6 sierpnia 1912 roku w sali dąbrowskiej Resursy zostaje otwarte Muzeum Geologiczne powstałe z inicjatywy wychowanków W połowie 1914 roku po wkroczeniu Austriaków szkoła została zamknięta i przekształcona w koszary. We wrześniu 1919 roku po raz trzeci w swej historii szkoła zostaje otwarta tym razem pod nazwą Państwowej Szkoły Górniczej i Hutniczej przyjmując imię założyciela swej poprzedniczki Akademii Górniczej w Kielcach – Stanisława Staszica.
Dla uczniów powstała sztolnia
W celu zapoznania uczniów z naturalnym środowiskiem górniczym, w którym mieli w przyszłości pracować, zbudowano sztolnię z udostępnionymi pokładami węgla kamiennego, istniejącą do dzisiaj.
Budowa Kopalni Ćwiczebnej przy Państwowej Szkole Górniczej i Hutniczej rozpoczęła się w 1927 roku. Kopalnia miała zapoznawać uczniów z różnorodnymi urządzeniami górniczymi, umożliwiać przeprowadzanie zdjęć geologicznych, dokonywanie pomiarów z zakresu wentylacji i miernictwa podziemnego. Przyszli górnicy drążyli także wyrobiska (ich długość wyniosła około 250 m). Dzisiaj kopalnię można zwiedzać, wchodzi ona w skład Muzeum Miejskiego Sztygarka.
W roku 2022 ZSZ Sztygarka została włączona do nowo powstałego Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Dąbrowie Górniczej.
Remont drugiego pawilonu
Cały czas trwa remont pawilonu II w Sztygarce. Inwestycja obejmuje jego wschodnie skrzydło i centralną część. - W budynku powstaną nowoczesne pracownie techniczne i sale dydaktyczne, które dyrektor Nowej Sztygarki planuje wykorzystać także na szkołę policealną i liceum dla dorosłych - mówi Marcin Bazylak, prezydent Dąbrowy Górniczej.
W pawilonie II wymienione zostaną okna i drzwi oraz wszystkie wewnętrzne instalacje. Budynek zostanie również dostosowany dla osób ze szczególnymi potrzebami. Dodatkowo od strony zachodniej powstanie nowy parking i dojście do budynku.
Miasto podpisało umowę z firmą Częstobud na budowę przedszkola przy Szkole Podstawowej nr 26 w Łośniu oraz modernizację pawilonu II w Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego. Łączna wartość obu inwestycji to ponad 43,5 mln zł, z czego 29,75 mln zł to dofinansowanie, które miasto pozyskało z rządowego Programu Inwestycji Strategicznych.
