W Rybniku, przy udziale m.in. Jastrzębskiej Spółki Węglowej, ruszył wielki projekt edukacyjny
fot: rybnik.eu/W.Zielińska
Pracownia systemów górniczych stanowi część górniczej sztolni ćwiczebnej
fot: rybnik.eu/W.Zielińska
W Zespole Szkół Technicznych w Rybniku otwarto Branżowe Centrum Umiejętności Górniczych. Na takie zaplecze naukowe branża długo czekała. Jest się czym pochwalić. Dziesięć nowoczesnych pracowni wyposażonych w najnowocześniejszy sprzęt robi potężne wrażenie.
Branżowe Centrum Umiejętności Górniczych to odpowiedź na potrzeby rynku pracy, który stawia coraz większy nacisk na kompetencje zawodowe. Stąd pomysł ulokowania w BCUG specjalistycznego zaplecza naukowego w postaci pracowni: VR, robotyki, systemów górniczych, elektrohydrauliki, elektropneumatyki, sterowników PLC czy napędów elektrycznych. Ta pierwsza dysponuje 25 stanowiskami – piętnastoma stacjonarnymi i dziesięcioma przenośnymi, które umożliwiają szkolenie w rzeczywistości wirtualnej 3D. Pracownia robotyki bazuje na robotach AWB. Uczniowie zyskają zatem wiedzę z zakresu programowania i obsługi maszyn. Pracownia systemów górniczych stanowi część górniczej sztolni ćwiczebnej, istniejącej w ZST od wielu lat. W ostatnim czasie została doposażona właśnie na potrzeby nowej placówki. Zabudowano w niej kombajn zarządzany zdalnie przez system nadzoru w połączeniu z dyspozytornią, kamerami oraz metanometrią. Wszystko stanowi wierne odwzorowanie warunków panujących w kopalni. To istotne, bowiem uczniowie i studenci zyskali możliwość nauki w środowisku odzwierciedlającym realia panujące pod ziemią.
– Dzięki temu możemy lepiej przygotować ich do pracy. O niektórych urządzeniach uczniowie zaledwie słyszeli na zajęciach teoretycznych, a teraz mogą przyjrzeć się z bliska specyfice ich funkcjonowania – zwraca uwagę Łukasz Lip, nauczyciel przedmiotów zawodowych.
Cyprian Antosz, wiceprezes Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Górnictwa, które współpracowało z Zespołem Szkół Technicznych przy tworzeniu projektu, podkreśla fakt, że BCUG wyprzedziło w wielu aspektach rozwiązania techniczne stosowane w polskich kopalniach.
- Szkolenia kombajnistów, osób odpowiedzialnych za obsługę przenośników zgrzebłowych, kursy elektryka, hydraulika, rewidenta łączności, dyspozytora metanometrii, a nawet szycia taśm – tego wszystkiego nauczą w BCUG. Nie trzeba będzie zjeżdżać do podziemnych wyrobisk, gdzie nie zawsze istnieją warunki do kształcenia, bo trwa produkcja – tłumaczy Cyprian Antosz.
Biorąc pod uwagę fakt, że górnictwo w ostatnich latach przechodzi prawdziwą metamorfozę inżynieryjno-techniczną, można śmiało zaryzykować stwierdzenie, że procesy te objęły również rybnicki ZST.
- Po prostu, coraz większy nacisk kładzie się na umiejętności, na kompetencje zawodowe. Skoro więc mamy reagować na potrzeby rynku, musimy zapewnić kandydatom do zawodu solidną edukację, przygotować ich na wyzwania życia zawodowego - podsumowuje Piotr Tokarz, dyrektor Zespołu Szkół Technicznych w Rybniku.
Tak więc w Branżowym Centrum Umiejętności Górniczych w Rybniku teoria spotkała się z praktyką. Kto będzie mógł korzystać z edukacji w tej nowoczesnej placówce?
Otóż nie tylko uczniowie Zespołu Szkół Technicznych, bowiem dostępność Branżowego Centrum Umiejętności Górniczych ma być z zasady szeroka. Z zaplecza dydaktyczno-naukowego skorzystają również studenci kierunków górniczych i pracownicy spółek górniczych, w tym Polskiej Grupy Górniczej i Jastrzębskiej Spółki Węglowej, a także firm okołogórniczych.
- Chcemy współpracować z wszystkimi, którzy będą tym zainteresowani – dodaje Piotr Tokarz.
I niekoniecznie chodzi tu o stricte górnicze zawody. Przypomnijmy, że od kilku dobrych lat ZST kształci m.in. robotyków, automatyków i mechatroników, którzy z tymi właśnie umiejętnościami mogą, lecz nie muszą pracować w górnictwie, ale także w innych branżach.
Szymon Łagosz z Głównego Instytutu Górnictwa przekonuje, że kształcenie w specjalnościach górniczych będzie miało sens nawet po zamknięciu ostatnich kopalni.
- Monitorowanie wpływu byłej eksploatacji na powierzchnię, zapobieganie i przeciwdziałanie ryzykom z tym związanym, wreszcie problem adaptacji kopalń do nowych funkcji, co już się pomału dzieje. To istotne kwestie – podkreśla.
Jarosław Kluczniok, wiceprezes JSW, jest przekonany, że BCUG będzie pełnić fundamentalną rolę w procesie kształcenia kadr dla górnictwa, ponieważ – jak podkreśla - transformacja nie dokona się bez strategicznego surowca, jakim jest węgiel koksowniczy, i bez kapitału ludzkiego.
Branżowe Centrum Umiejętności Górniczych powstało nakładem 13 mln zł. Inwestycja została dofinansowana z Krajowego Planu Odbudowy kwotą 11 mln zł. Jest jednym ze 120 branżowych centrów umiejętności powstających na terenie całego kraju w ramach realizacji koncepcji Centrów Doskonałości Zawodowej (CoVEs). Każde ma swój profil dostosowany do potrzeb lokalnego przemysłu i tradycji regionu. Rybnickie BCUG będzie się rozwijać. Cały projekt zostanie ukończony 30 czerwca 2026 r.
